Αιγιάλεια: Πολίτες και τεχνολογία γίνονται «φρουροί» της βιοποικιλότητας στον Χελμό-Βουραϊκό
Εφαρμογή για καταγραφή ειδών, ψηφιακοί χάρτες και νέες μέθοδοι παρακολούθησης της ρύπανσης φέρνει το GreenSentinel – Στα 301.700 ευρώ ο προϋπολογισμός για τον Δήμο Αιγιαλείας
Ένα διαφορετικό σύστημα παρακολούθησης της φύσης, στο οποίο επιστήμονες, ψηφιακή τεχνολογία αλλά και οι ίδιοι οι πολίτες θα συλλέγουν δεδομένα για τη βιοποικιλότητα, αναπτύσσεται στην Αιγιάλεια μέσω του ευρωπαϊκού έργου GreenSentinel.
Το πρόγραμμα δεν περιορίζεται στην καταγραφή φυτών και ζώων. Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα ενιαίο σύστημα που θα συνδυάζει πληροφορίες για τη βιοποικιλότητα, τη ρύπανση και τις κλιματικές συνθήκες, ώστε οι μεταβολές στα οικοσυστήματα να μπορούν να εντοπίζονται και να αξιολογούνται έγκαιρα.
Για την Αιγιάλεια το ενδιαφέρον είναι ιδιαίτερο, καθώς στην περιοχή βρίσκεται τμήμα του Παγκόσμιου Γεωπάρκου UNESCO Χελμού–Βουραϊκού, ενός φυσικού συστήματος με σημαντική γεωλογική και βιολογική αξία, στο οποίο περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων το φαράγγι του Βουραϊκού και περιοχές με σπάνιους οικοτόπους και υψηλό χλωριδικό ενδημισμό.
Μια εφαρμογή που μετατρέπει τον πολίτη σε «παρατηρητή» της φύσης
Ένα από τα βασικά εργαλεία του GreenSentinel είναι η ανάπτυξη εφαρμογής Citizen Science, μέσω της οποίας κάτοικοι, μαθητές και εθελοντές θα μπορούν να συμμετέχουν στην περιβαλλοντική παρακολούθηση.
Η λογική είναι απλή: ένας πολίτης θα μπορεί να καταγράφει και να γεωεντοπίζει παρατηρήσεις για είδη φυτών και ζώων, τροφοδοτώντας μια κοινή βάση δεδομένων.
Με αυτό τον τρόπο, η συλλογή περιβαλλοντικών πληροφοριών δεν θα περιορίζεται αποκλειστικά στις επιτόπιες επιστημονικές έρευνες. Δημιουργείται ένα ευρύτερο δίκτυο «παρατηρητών», οι οποίοι μπορούν να συμβάλουν στη χαρτογράφηση αλλαγών που διαφορετικά ενδεχομένως να περνούσαν απαρατήρητες.
Η εφαρμογή σχεδιάζεται για χρήση στα ελληνικά, τα ιταλικά και τα αγγλικά και τα δεδομένα θα εντάσσονται σε διασυνοριακή πλατφόρμα ανοικτών δεδομένων.
Ψηφιακός χάρτης για τις περιβαλλοντικές πιέσεις
Παράλληλα αναπτύσσεται πλατφόρμα βασισμένη σε Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (GIS), ώστε οι διαφορετικές περιβαλλοντικές πληροφορίες να αποτυπώνονται χωρικά.
Στο πλαίσιο του έργου προχωρά και η δημιουργία «heat map», ενός ψηφιακού χάρτη που θα βοηθά στην απεικόνιση περιοχών όπου καταγράφονται αυξημένες περιβαλλοντικές πιέσεις ή σημαντικά δεδομένα για τη βιοποικιλότητα.
Το ζητούμενο είναι η πληροφορία που συλλέγεται στο πεδίο να μην παραμένει αποσπασματική, αλλά να μπορεί να χρησιμοποιηθεί από επιστήμονες και δημόσιους φορείς για τη λήψη αποφάσεων.
Τα φυτά ως «αισθητήρες» περιβαλλοντικού στρες
Από τα πιο ενδιαφέροντα επιστημονικά στοιχεία του GreenSentinel είναι η παρακολούθηση των λεγόμενων βιογενών πτητικών οργανικών ενώσεων.
Πρόκειται για ουσίες που εκπέμπουν φυσικά τα φυτά και των οποίων οι μεταβολές μπορούν να προσφέρουν πληροφορίες για την κατάσταση του οικοσυστήματος και την πίεση που αυτό δέχεται από παράγοντες όπως η ατμοσφαιρική ρύπανση ή οι μεταβαλλόμενες περιβαλλοντικές συνθήκες.
Το έργο επιχειρεί ουσιαστικά να χρησιμοποιήσει τις αντιδράσεις της ίδιας της βλάστησης ως ένα επιπλέον σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης.
301.700 ευρώ για τον Δήμο Αιγιαλείας
Το GreenSentinel – Integrative Biodiversity and Pollution Sentinels χρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα Interreg VI-A Ελλάδα–Ιταλία 2021–2027.
Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται σε 1.263.780 ευρώ, ενώ για τη συμμετοχή του Δήμου Αιγιαλείας έχει εγκριθεί προϋπολογισμός 301.700 ευρώ.
Επικεφαλής εταίρος είναι το Εθνικό Πάρκο Gargano της Ιταλίας και στο εταιρικό σχήμα συμμετέχουν επίσης οι ιταλικοί φορείς GOEL και Comunità Progetto Sud, καθώς και οι Δήμοι Αιγιαλείας και Σάμης από την Ελλάδα.
Το έργο ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2025 και προβλέπεται να ολοκληρωθεί τον Ιούνιο του 2027. Η συνεργασία Ελλάδας και Ιταλίας αποσκοπεί τελικά και στη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής για την προστασία της βιοποικιλότητας στις συμμετέχουσες περιοχές.
Από το ευρωπαϊκό πρόγραμμα στο πεδίο
Το GreenSentinel έχει ήδη περάσει από τον σχεδιασμό στην επιχειρησιακή φάση. Τον Ιούνιο οι εταίροι συναντήθηκαν στη Σάμη, όπου εξετάστηκε η εξέλιξη της εφαρμογής, του ψηφιακού χάρτη και του συστήματος περιβαλλοντικής παρακολούθησης, ενώ τον Ιούλιο πραγματοποιήθηκε στο Αίγιο ενημερωτική εκδήλωση με συμμετοχή φορέων και επιστημόνων.
Η νέα ενημερωτική παρουσίαση του Δήμου Αιγιαλείας στις αρχές Οκτωβρίου επαναφέρει το πρόγραμμα στο προσκήνιο, καθώς οι επόμενες φάσεις του είναι εκείνες που θα δείξουν πώς τα ψηφιακά εργαλεία και η συμμετοχή των πολιτών μπορούν να μεταφραστούν σε πραγματικά δεδομένα για το φυσικό περιβάλλον της περιοχής.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
