Δύο μέτρα και δύο σταθμά στους νέους οδικούς άξονες: Θα πληρώνουμε και τα διόδια της Κρήτης

Την ώρα που οι αχαιοί και οι ηλείοι οδηγοί ετοιμάζονται να «εγκαινιάσουν» τον νέο αυτοκινητόδρομο Πάτρα-Πύργος, με την ανάλογη οικονομική επιβάρυνση διοδίων τελών, οι Κρητικοί κατάφεραν να κερδίσουν μια σημαντική επιδότηση για τη χρήση του δικού τους οδικού άξονα.

Η έναρξη κατασκευής του ΒΟΑΚ μπαίνει στην τελική του ευθεία και αντί για τα παραδοσιακά διόδια, η κυβέρνηση επέλεξε να χρησιμοποιήσει τα λεγόμενα «σκιώδη διόδια», ένα σύστημα με βάση το οποίο το Δημόσιο θα καλύπτει σημαντικό μέρος του συνολικού κόστους, ανάλογα με την κίνηση των οχημάτων.

Ο όρος «σκιώδη διόδια» παραπέμπει στην καλυμμένη επιβάρυνση όλων των Ελλήνων φορολογουμένων για έναν οδικό άξονα που δεν θα κάνουν χρήση. Σύμφωνα με τον μηχανισμό αποζημίωσης, το Δημόσιο θα καταβάλλει κάθε εξάμηνο στον παραχωρησιούχο το 64,62% επί των διοδίων τελών που ήδη καταβλήθηκαν από τους οδηγούς του ΒΟΑΚ, δηλαδή ένα επιπλέον «καπέλο», που υπολογίζεται με σημερινές τιμές σε 400 εκατ. ευρώ σε βάθος 35ετίας, πλέον των 792 εκατ. ευρώ με τα οποία θα συμβάλλουν Δημόσιο και Ευρωπαϊκή Ενωση για την κατασκευή του άξονα.

Ο ακριβής υπολογισμός του ποσού θα γίνεται από τον παραχωρησιούχο, που θα καταγράφει τις διελεύσεις των οχημάτων. Το ποσό αυτό δεν θα είναι σταθερό, αλλά θα μπορεί να μειωθεί, αν ο παραχωρησιούχος έχει αυξημένα έσοδα: αν η απόδοση της επένδυσης ξεπερνάει το 14% τότε θα καταβάλλεται το 80% των «σκιωδών διοδίων», ενώ αν ξεπερνάει το 15%, τότε δεν θα καταβάλλεται καθόλου. «Το ποσό είναι δυνατόν να μειώνεται ή να μηδενίζεται, όταν διαπιστώνεται ετησίως υπέρβαση της απόδοσης δεσμευτικής επένδυσης» αναφέρεται στην αιτιολογική έκθεση.

Επίσης, να σημειωθεί ότι δεν θα επιβαρύνονται με διόδια οι διαδρομές με ΙΧ ή δίκυκλα μεταξύ των κόμβων που θα εξυπηρετούν τις αστικές μετακινήσεις στον ΒΟΑΚ στις τρεις παρακάμψεις Ηρακλείου, Χανίων και Ρεθύμνου. Ομως οι απαλλασσόμενες μετακινήσεις θα καταγράφονται, ώστε να τις πληρώνει το Δημόσιο, μέσω «σκιωδών διοδίων», δηλαδή όλοι οι άλλοι Ελληνες φορολογούμενοι.

Το αποτέλεσμα; Ενα σημαντικό μέρος του κόστους των διοδίων του ΒΟΑΚ θα καλύπτεται έμμεσα από όλους μας-μέσω φόρων και κρατικών επιδοτήσεων. Δηλαδή και από τους Αχαιούς που δεν θα κάνουν καμία χρήση του συγκεκριμένου οδικού άξονα.

Πόσο δίκαιο είναι αυτό, τη στιγμή μάλιστα που σε άλλους οδικούς άξονες, όπως π.χ. στην Πατρών-Πύργου και στην Ολυμπία Οδό όλο το κόστος των διοδίων το επιφορτίζονται μόνο οι οδηγοί χρήστες του αυτοκινητόδρομου;

Στην Πατρών-Πύργου, το μοντέλο χρηματοδότησης προβλέπει καταβολή διοδίων από όλους τους χρήστες του νέου οδικού άξονα. Μάλιστα, ο πρώτος σταθμός διοδίων θα δημιουργηθεί λίγο πριν την έξοδο της Κάτω Αχαΐας, ώστε να «συλλαμβάνει» και τους οδηγούς που θα θέλουν να κάνουν μια απλή αστική μετακίνηση, από την Πάτρα ή και αντίθετα. Κατά μήκος του οδικού άξονα θα υπάρχουν δύο μετωπικοί σταθμοί διοδίων:

> Στην Κάτω Αχαΐα, με ζώνη χρέωσης το τμήμα Μιντιλόγλι-Κυλλήνη.

> Στα Χανάκια, με ζώνη χρέωσης το τμήμα Κυλλήνη-Πύργος.

Επιπλέον, προβλέπονται και πλευρικά διόδια στους ανισόπεδους κόμβους Κάτω Αχαΐας και Αμαλιάδας, εκεί δηλαδή που θα βγαίνουν τα αυτοκίνητα για να εισέλθουν στις δύο πόλεις ή για να φύγουν από αυτές.

Το ζήτημα της επιδότησης των διοδίων του ΒΟΑΚ είναι και νομικά και πολιτικά σημαντικό, γιατί αγγίζει τον πυρήνα της ίσης μεταχείρισης των πολιτών από το κράτος, αλλά και των περιφερειακών ανισοτήτων στην Ελλάδα.