Η Ιζαμπέλ, οι απορριφθέντες και το δικαίωμα στην αποτυχία
Του σιν-ενόχου Νικολάου Ε. Καββαδία

Την Ιζαμπέλ την περίμενα πώς και πώς! Όπως και την συνάντηση με τον Μπραζιλιάνο 44χρονο δημιουργό της Gabe Klinger.
Και την ταινία απόλαυσα και τον Gabe Klίnger συνάντησα. Εντελώς, τυχαία, τον είδα, παρέα με τον συνομήλικό του σπουδαίο Ισπανό σκηνοθέτη Oliver Laxe να περπατούν στο λιμάνι και να κατευθύνονται στην αίθουσα Φρίντα Λιάππα γιά την δεύτερη και τελευταία προβολή της Ιζαμπέλ στην 67η Μεγάλη των Εικόνων Γιορτή – https://vp.eventival.com/thessaloniki/tiff67/film/1278524
Τον πλησίασα και τον ρώτησα εάν θυμάται την προβολή της σπουδαίας ταινίας Πόρτο στο μικρό ΠΑΝΘΕΟΝ (Τετάρτη, 11 Οκτωβρίου 2017) και την σύνδεσή μας μέσω μέσεντζερ γιά μιά συζήτηση με το κοινό, που δεν έγινε ποτέ, μιάς και τον βλέπαμε τέλεια, αλλά δεν τον ακούγαμε! Μου είπε, ότι δεν το θυμόταν, αλλά γέλασε με το πάθημά μας.
«Εάν προβάλλεις και την Ιζαμπέλ στην Πάτρα, να φροντίζεις να μην την ξαναπάθουμε», μου είπε γελώντας σαν παιδί.
Ο Γκέιμπ Κλίνγκερ, πρώτα και πάνω απ΄όλα, βρίσκει τον τρόπο και παραμένει παιδί.
Μπορεί να έζησε αρκετά χρόνια στις Ημωμένες Πολιτείες της Αμνησίας, αλλά Αμερικανάκι δεν έγινε. Μπορεί σε αυτό να τον βοήθησε η μεγάλη του αγάπη γιά τον Τζών Κασσαβέτης, έναν από τους δημιουργούς, που λατρεύει.
Ο κινηματογράφος του Κλίνγκερ είναι χειροποίητος και γίνεται με τον τρόπο, που μας δίδαξε ο γοητευτικός αντάρτης των Κινουμένων Εικόνων.
Μετά την ταινία Πόρτο επέστρεψε στην γενέτειρά του, την τσιμεντούπολη του Αγίου Παύλου.
Έζησα στο Σάου Πάουλου τρεις μήνες στο τέλος του 2010. Με είχαν προειδοποιήσει, ότι την πρώτη εβδομάδα θα έχω δυσκολία στην αναπνοή, εξαιτίας της τρομερής ατμοσφαιρικής ρύπανσης.
Τα πνευμόνιά μου δεν είχαν κανένα πρόβλημα, το βλέμμα είχε. Κοιτούσα ψηλά και δεν έβλεπα Ουρανό. Μόνο τσιμέντο, που, συνεχώς, με απειλούσε.
Στο επίσημο Πρόγραμμα του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης η υπόθεση της ταινίας περιγράφεται ως εξής:
«Δεν αξίζει κάθε αποτυχία το πένθος• κάποιες αξίζουν μια πρόποση. Η Ιζαμπέλ έβαλε το βραζιλιάνικο φυσικό κρασί στον χάρτη της γευσιγνωσίας, δουλεύοντας σε ένα εστιατόριο με δύο αστέρια Μισελέν στο Σάο Πάολο. Οι συνάδελφοί της την εκτιμούν, αλλά στο μεταξύ άνοιξαν τα δικά τους μαγαζιά και έγραψαν τα δικά τους βιβλία, ενώ εκείνη έμεινε ακριβώς εκεί απ’ όπου ξεκίνησε. Όταν ο σεφ απορρίπτει τα ίδια τα κρασιά στα οποία έχει αφιερώσει την καριέρα της, η Ιζαμπέλ παίρνει τα μπουκάλια που δεν πέρασαν τον πάγκο και, μαζί με τον καλύτερό της φίλο, τον Νίκο, τους βρίσκει ένα δικό τους σπίτι: ένα μπαρ με το παιχνιδιάρικο όνομα Os Rejeitados, δηλαδή “Οι απορριφθέντες”! Ο Γκέιμπ Κλίνγκερ, που επιστρέφει στη γενέτειρά του, τη Βραζιλία, μετά το Porto και το ντοκιμαντέρ Double Play, κινηματογραφεί φιλμ 16mm, όλο κόκκο και ακατέργαστες επιφάνειες – κάτι που μοιάζει να αντανακλά την ίδια την Ιζαμπέλ, που είναι ατελής, αδάμαστη, ανίκανη να διαλέξει τον ασφαλή δρόμο, ακόμη κι όταν οι άνθρωποι που την αγαπούν το έχουν ανάγκη. Η Μαρίνα Πέρσον, εμβληματική φυσιογνωμία του Σάο Πάολο κι η ίδια, την υποδύεται εξίσου φιλόδοξη, εγωίστρια και σπαρακτικά ζωντανή. Μια τρυφερή, χωρίς βιασύνη πρόποση στην αποτυχία – και στην αξία του να γιορτάζουμε κόντρα σε κάθε προσδοκία.»
Δεν υπήρχε περίπτωση να μην μείνω γιά την συζήτηση μετά την προβολή (Q&A στην γλώσσα των μορφωμένων).
Θα μοιρασθώ μαζύ σας κομμάτια κι αποσπάσματα, όπως αυτόματα μου έρχονται στο μυαλό και, φυσικά, όχι με την χρονική σειρά, που τα είπε ο σκηνοθέτης.
«Όταν πήρα την απόφαση να γυρίσω στην γενέτειρά μου, όλοι μου έλεγαν: Καλά είσαι τρελός;».
Ο Gabe Klinger μόνο τρελός δεν είναι. Ήξερε πολύ καλά τι έκανε. Πεθύμησε την πόλη του και γύρισε σε αυτήν. Τόσο απλά, τόσο ανθρώπινα.
Το Σάου Πάουλου, μπορεί από την δεκαετία του ’50 και μετά να παραδόθηκε στο τσιμέντο και να ψήλωσε σαν τέρας, αλλά αυτό δεν σημαίνει, ότι δεν έχει ακόμα δρόμους και γειτονιές.
Σε μιά από αυτές τις γειτονιές είναι και το πολύ ανθρώπινο σπίτι του σκηνοθέτη, στο οποίο, μάλιστα, στην ταινία είναι το σπίτι, που μένει η Ιζαμπέλ με τον Αντρέ, τον Γάλλο σύντροφό της.
«Και ο Κασσαβέτης γύρισε ταινίες στο σπίτι του», μας θύμισε ο Klinger. «Και ο Νικολαΐδης», θα προσέθετα εγώ. Και αρκετοί άλλοι.
Η Ιζαμπέλ αγαπάει τα χειροποίητα κρασιά, αυτά, που έχουν την γεύση και την γλύκα των ανθρώπων, που τα έφτιαξαν κι όχι των εμπόρων, που μόνο στο χρήμα προσβλέπουν.
Δυστυχώς, όμως, στο κυριλέ εστιατόριο, που δουλεύει δεν μπορεί να τα προωθήσει κι αυτό είναι κάτι, που την πληγώνει βαθιά.
Παίρνει, λοιπόν, το ρίσκο να «ανοίξει», μαζύ με τον φίλο και συνάδελφό της Νίκο, ένα μπαρ, που θα σερβίρει τα χειροποίητα κρασιά, που τόσο αγαπάει.
Το όνομα του μπαρ, πρωτότυπο και τόσο αληθινό στην περίπτωση της Ιζαμπέλ. Os Rejeitados στα Πορτουγκέζικα, Οι Αποριφθέντες (οίνοι και άνθρωποι) στα Ελληνικά.
Η ταινία θα έχει πολύ πικρό τέλος. Η σκηνή τέλους πλήγωσε πολλούς. Το ένιωσα στην ανάσα του κοινού μέσα στην αίθουσα.
Στο τέλος της συζήτησης έγινε και μιά σχετική ερώτηση. «Βρίσκεται το τέλος της ταινίας σας απαισιόδοξο;», ρωτήθηκε ο σκηνοθέτης.
«Θα μπορούσε να το χαρακτηρίσει κάποιος κι έτσι», απάντησε, «Αλλά είναι θέμα οπτικής. Πώς το βλέπει και το νιώθει ο καθένας. Γιά μένα η ιστορία της Ιζαμπέλ και το τέλος της ταινίας δεν είναι πικρό, αλλά το αντίθετο. Είναι αισιόδοξο, όπως και η ταινία».
Η εξήγηση, δε, που έδωσε είπε τα πάντα. Γιά την Ιζαμπέλ και τις εργόχειρες δημιουργίες, αλλά και το παναθρώπινο δικαίωμα στην αποτυχία.
«Η Ιζαμπέλ αποτυγχάνει, αλλά το κάνει εντελώς μόνη της. Δεν έχει κανέναν άντρα δίπλα της. Ο σύντροφός της είναι στο Παρίσι και ο Νίκο την εγκαταλείπει.»
Καθώς φθάνω στο τέλος – το επισπεύδω και λίγο, γιατί η μύτη μου τρέχει, ο λαιμός με πονάει λιγάκι, είμαι γλυκά κουρασμένος κι αύριο πρέπει να ξυπνήσω νωρίς – φέρνω ξανά στο μυαλό μου το τέλος της ταινίας και θέλω να αγκαλιάζω την Ιζαμπέλ, όχι γιά να την παρηγορήσω, αλλά γιά την γενναιότητά της να υπερασπισθεί μέχρι τέλους τους… Απορριφθέντες.
Εξαιρετική σαν Ιζαμπέλ η 57χρονη Marina Person, που συν-έγραψε με τον σκηνοθέτη και το σενάριο.
Θα επανέλθω.
Με λέξεις, αλλά και με γυμνοφθαλμίτικη προβολή!
Η Ιζαμπέλ θα λάτρευε το Θέατρο Λιθογραφείον. Είμαι απόλυτα βέβαιος γι΄αυτό!
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News