Καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου: Τα τρία σενάρια τουρκικής αντίδρασης όταν το γαλλικό ερευνητικό φτάσει στην Κάσο

Πελοπόννησος Newsroom

Σε μια κρίσιμη δοκιμασία για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις εξελίσσεται η επανεκκίνηση των ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας και Κύπρου, με την Αθήνα να προετοιμάζεται για τις πιθανές αντιδράσεις της Άγκυρας όταν το γαλλικό ερευνητικό «Abeille Marengo» προσεγγίσει τη θαλάσσια περιοχή νοτιοανατολικά της Κάσου.

Η έκδοση της ελληνικής NAVTEX, η αντίστοιχη αναγγελία της Κυπριακής Δημοκρατίας και η τουρκική αντι-NAVTEX έχουν ήδη δημιουργήσει το πλαίσιο μιας νέας αντιπαράθεσης στην Ανατολική Μεσόγειο. Εκείνο που παραμένει άγνωστο είναι εάν η Τουρκία θα περιοριστεί στη διπλωματική αμφισβήτηση ή θα επιχειρήσει να εμποδίσει στην πράξη τις εργασίες.

Το γαλλικό σκάφος προετοιμάζεται για τον απόπλου του από το λιμάνι του Ηρακλείου, με νεότερες πληροφορίες να τοποθετούν ως πιθανότερη ημέρα αναχώρησης τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου. Η ολοκλήρωση των τεχνικών προετοιμασιών, αλλά και οι καιρικές συνθήκες, μπορούν να επηρεάσουν το χρονοδιάγραμμα.

Η νέα αποστολή αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς οι έρευνες για το υποθαλάσσιο καλώδιο είχαν διακοπεί τον Ιούλιο του 2024, έπειτα από ένταση με την Τουρκία στην περιοχή της Κάσου.

Διαβάστε επίσης: Νέα ένταση με την Τουρκία για το καλώδιο Κρήτης – Κύπρου: Αποπλέει το γαλλικό ερευνητικό, η Άγκυρα αντιδρά με NAVTEX

Τα τρία σενάρια που εξετάζονται για την αντίδραση της Άγκυρας

Σύμφωνα με την ανάλυση του Newsit, τρία βασικά σενάρια βρίσκονται στο επίκεντρο της συζήτησης για την εξέλιξη των ερευνών, με διαφορετικό βαθμό έντασης και διαφορετικές συνέπειες για την πορεία του έργου.

Το πρώτο σενάριο προβλέπει περιορισμό της τουρκικής αντίδρασης σε διπλωματικό επίπεδο. Η Άγκυρα θα μπορούσε να αρκεστεί στις ανακοινώσεις του υπουργείου Εξωτερικών και στις ναυτικές αναγγελίες της, επιμένοντας στις διεκδικήσεις της χωρίς να επιχειρήσει να σταματήσει το ερευνητικό σκάφος.

Σε αυτή την περίπτωση, οι εργασίες θα μπορούσαν να συνεχιστούν, με την ελληνοτουρκική διαφωνία να παραμένει στο επίπεδο των δηλώσεων και της αμφισβήτησης θαλάσσιων δικαιοδοσιών.

Το δεύτερο σενάριο περιλαμβάνει παρουσία τουρκικού πλοίου στην περιοχή και προειδοποιήσεις μέσω ασυρμάτου. Με αυτόν τον τρόπο, η Τουρκία θα μπορούσε να επιχειρήσει να καταγράψει την αντίθεσή της στις έρευνες, ζητώντας από το γαλλικό σκάφος να διακόψει ή να συντονίσει τις δραστηριότητές του με τις τουρκικές αρχές.

Η συγκεκριμένη κίνηση θα δημιουργούσε αυξημένη ένταση στο πεδίο, χωρίς όμως να συνεπάγεται απαραίτητα φυσική παρεμπόδιση του ερευνητικού.

Το τρίτο και σοβαρότερο σενάριο αφορά την ανάπτυξη τουρκικών πολεμικών πλοίων και την άσκηση επιχειρησιακής πίεσης. Η παρουσία τους κοντά στο «Abeille Marengo» θα μπορούσε να δυσχεράνει την αποστολή, ιδιαίτερα εάν συνοδευόταν από κινήσεις που θα περιόριζαν την ελευθερία των ερευνητικών δραστηριοτήτων.

Η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά το ενδεχόμενο ουσιαστικής παρεμπόδισης του σκάφους, εξέλιξη που θα αύξανε τον κίνδυνο σοβαρού επεισοδίου.

Πρόκειται, ωστόσο, για πιθανά σενάρια και όχι για επιβεβαιωμένες αποφάσεις της τουρκικής πλευράς. Μέχρι στιγμής, δεν έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένη επιχειρησιακή κίνηση της Άγκυρας για την παρεμπόδιση των νέων ερευνών.

Η τουρκική NAVTEX, η στάση της Αθήνας και το κρίσιμο προηγούμενο του 2024

Η τουρκική αντι-NAVTEX 1105/26 αμφισβητεί την ελληνική αναγγελία 1411/26, υποστηρίζοντας ότι τμήμα της περιοχής των ερευνών εμπίπτει στην τουρκική υφαλοκρηπίδα, όπως η Άγκυρα την έχει μονομερώς γνωστοποιήσει στον ΟΗΕ.

Η Τουρκία υποστηρίζει ότι οι δραστηριότητες στην περιοχή απαιτούν προηγούμενη συγκατάθεση των αρμόδιων τουρκικών αρχών. Η Αθήνα απορρίπτει την αξίωση αυτή και επιμένει ότι οι έρευνες θα προχωρήσουν σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο.

Η ελληνική NAVTEX εκδόθηκε στις 6 Νοεμβρίου και έχει ισχύ έως τις 6 Μαρτίου 2027. Προβλέπει εργασίες για την εγκατάσταση υποθαλάσσιου καλωδίου στη διαδρομή από την Κρήτη προς την Ανατολική Μεσόγειο, ενώ ζητείται από τα παραπλέοντα πλοία να διατηρούν απόσταση ασφαλείας δύο ναυτικών μιλίων.

Αντίστοιχη αναγγελία εξέδωσε και η Κυπριακή Δημοκρατία, για το τμήμα των ερευνών που αφορά την κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη.

Η αδειοδότηση των εργασιών από την ελληνική πλευρά ολοκληρώθηκε έπειτα από αίτημα της γαλλικής εταιρείας Nexans, η οποία έχει αναλάβει την κατασκευή του καλωδίου.

Για την Αθήνα, η πρόκληση είναι διπλή: να διασφαλίσει τη συνέχιση ενός έργου ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος και, ταυτόχρονα, να αποφύγει μια στρατιωτική κρίση στην Ανατολική Μεσόγειο.

Το προηγούμενο του Ιουλίου 2024 εξακολουθεί να επηρεάζει τους σχεδιασμούς, καθώς τότε η παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή της Κάσου είχε οδηγήσει σε ένταση και διακοπή των σχετικών ερευνών.

Αυτή τη φορά, η ελληνική πλευρά επιδιώκει να καταστήσει σαφές ότι οι τουρκικές αντιρρήσεις δεν δημιουργούν δικαίωμα παρεμπόδισης ενός έργου για το οποίο έχουν ολοκληρωθεί οι προβλεπόμενες διαδικασίες.

Η γαλλική εμπλοκή προσθέτει μια ακόμη σημαντική διάσταση, καθώς η εταιρεία που πραγματοποιεί τις έρευνες είναι γαλλική και το σκάφος φέρει τη γαλλική σημαία.

Παράλληλα, το Great Sea Interconnector έχει εξασφαλίσει ευρωπαϊκή χρηματοδότηση ύψους 657 εκατ. ευρώ και αποτελεί κρίσιμο έργο για τον τερματισμό της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου.

Οι νέες έρευνες έχουν ως αντικείμενο την αποτύπωση του βυθού και την οριστικοποίηση της διαδρομής του υποθαλάσσιου καλωδίου. Δεν σηματοδοτούν ακόμη την έναρξη της ίδιας της πόντισης.

Το καθοριστικό ερώτημα παραμένει εάν το γαλλικό ερευνητικό θα μπορέσει να ολοκληρώσει την αποστολή του χωρίς παρεμβολές. Η απάντηση θα δοθεί στη θάλασσα, όταν οι διπλωματικές διαφωνίες συναντήσουν την πραγματική εξέλιξη των εργασιών.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News