ΟΗΕ: Ελλάδα και Τουρκία διασταυρώνουν τα επιχειρήματά τους για το τουρκολιβυκό μνημόνιο – Τι υποστήριξαν Αθήνα και Άγκυρα

Πελοπόννησος Newsroom

Το τουρκολιβυκό μνημόνιο και οι διαφορετικές ερμηνείες του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας βρέθηκαν στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Οι δύο πλευρές παρουσίασαν τις θέσεις τους για τη συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Άγκυρας και Λιβύης, με την Αθήνα να αμφισβητεί τη νομική της ισχύ και την τουρκική αντιπροσωπεία να υπεραμύνεται της εφαρμογής της.

Η ελληνική πλευρά επανέλαβε ότι το μνημόνιο παραβιάζει τους κανόνες του διεθνούς δικαίου και αγνοεί τη γεωγραφική πραγματικότητα της Ανατολικής Μεσογείου. Από την πλευρά της, η Τουρκία υποστήριξε ότι η συμφωνία εξακολουθεί να ισχύει, επιχειρώντας παράλληλα να επαναφέρει στο προσκήνιο την πρόταση για διάλογο και τη σύγκληση Διάσκεψης για την Ανατολική Μεσόγειο.

Η θέση της Τουρκίας: «Το μνημόνιο ισχύει από το 2019»

Την τουρκική επιχειρηματολογία παρουσίασε ο μόνιμος αντιπρόσωπος της χώρας στον ΟΗΕ, πρέσβης Αχμέντ Γιλντίζ, ο οποίος απάντησε στις ελληνικές αναφορές για τη συμφωνία με τη Λιβύη.

Ο Τούρκος διπλωμάτης υποστήριξε ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας δεν αποτελεί δικαστικό όργανο για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, επισημαίνοντας ότι ένας χάρτης μπορεί να αποτυπώνει τις διεκδικήσεις μιας χώρας, αλλά δεν μπορεί από μόνος του να τις αξιολογήσει νομικά. Υπερασπιζόμενος το τουρκολιβυκό μνημόνιο, ανέφερε ότι βρίσκεται σε ισχύ από το 2019, ενώ επικαλέστηκε και την πρόσφατη απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να εγκρίνει τη συμφωνία.

Ο Γιλντίζ υποστήριξε ακόμη ότι το μνημόνιο δεν καθορίζει ούτε προδικάζει τα δικαιώματα τρίτων κρατών που δεν συμμετέχουν σε αυτό. Αναφερόμενος στα ελληνικά νησιά, σημείωσε ότι η Τουρκία δεν αμφισβητεί την ύπαρξη, τον πληθυσμό ή την κυριαρχία τους, αλλά θέτει ζήτημα σχετικά με την επήρεια που πρέπει να έχουν κατά την οριοθέτηση θαλάσσιων περιοχών.

Στο πλαίσιο αυτό, επικαλέστηκε τη διεθνή νομολογία, σύμφωνα με την οποία, όπως υποστήριξε, τα νησιά δεν αποκτούν αυτομάτως πλήρη επήρεια σε κάθε περίπτωση οριοθέτησης. Παράλληλα, υπενθύμισε ότι η Τουρκία δεν έχει προσχωρήσει στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.

Ο Τούρκος πρέσβης επανέφερε, επίσης, την πρόταση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν για τη διοργάνωση Διάσκεψης της Ανατολικής Μεσογείου, στην οποία θα συζητηθούν οι θαλάσσιες διαφορές και τα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων.

Η απάντηση της Αθήνας: «Άκυρο και ανυπόστατο το μνημόνιο»

Την ελληνική θέση ανέπτυξε η μόνιμη αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, απορρίπτοντας κατηγορηματικά τη συμφωνία Τουρκίας – Λιβύης. Η Ελληνίδα διπλωμάτης υπογράμμισε ότι το μνημόνιο αντιβαίνει τόσο στη γεωγραφία όσο και στο διεθνές δίκαιο, επισημαίνοντας ότι η μεταγενέστερη έγκρισή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης δεν μεταβάλλει τον νομικό χαρακτήρα που του αποδίδει η Αθήνα.

Σύμφωνα με την ελληνική επιχειρηματολογία, η συμφωνία είναι άκυρη και ανυπόστατη και δεν μπορεί να παράγει έννομα αποτελέσματα. Η Αγλαΐα Μπαλτά έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη γεωγραφική πραγματικότητα της Ανατολικής Μεσογείου, τονίζοντας ότι αυτή δεν μπορεί να αλλάξει μέσω διμερών συμφωνιών.

Παράλληλα, επεσήμανε ότι δύο κράτη δεν μπορούν να συνάπτουν συμφωνίες που επηρεάζουν τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων χωρών.

Η Ελληνίδα πρέσβης αναφέρθηκε και στην ανάγκη ενιαίας εφαρμογής του διεθνούς δικαίου, χωρίς επιλεκτικές ερμηνείες που εξυπηρετούν μονομερείς διεκδικήσεις. Ως παραδείγματα της ελληνικής προσέγγισης παρέθεσε τις συμφωνίες θαλάσσιας οριοθέτησης που έχει συνάψει η Ελλάδα με την Ιταλία και την Αίγυπτο.

Απαντώντας, μάλιστα, στην τουρκική ένσταση για την παρουσίαση ζητημάτων θαλάσσιας οριοθέτησης στο Συμβούλιο Ασφαλείας, υπογράμμισε ότι ο σεβασμός του Δικαίου της Θάλασσας αποτελεί βασικό στοιχείο της θαλάσσιας ασφάλειας. Όπως ανέφερε, η αναφορά στους κανόνες που διέπουν τις θάλασσες δεν συνιστά κατάχρηση του Συμβουλίου, αλλά συνδέεται με τον ίδιο τον σκοπό του.

Η Αθήνα επιμένει στον διάλογο με βάση το διεθνές δίκαιο

Η αντιπαράθεση συνεχίστηκε και μετά την αρχική ανταλλαγή τοποθετήσεων, με τον Αχμέντ Γιλντίζ να επανέρχεται στην ανάγκη έναρξης ουσιαστικών διαπραγματεύσεων για τις διαφορές στην Ανατολική Μεσόγειο. Ο Τούρκος αντιπρόσωπος εξέφρασε την ελπίδα ότι οι σχετικές συνομιλίες θα ξεκινήσουν το συντομότερο δυνατό.

Στην τελική της παρέμβαση, η Αγλαΐα Μπαλτά επανέλαβε ότι η Ελλάδα επιδιώκει σταθερά σχέσεις καλής γειτονίας με την Τουρκία, στη βάση του αμοιβαίου σεβασμού, του διεθνούς δικαίου και των αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.

Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι η ελληνική πλευρά παραμένει προσηλωμένη στον διάλογο και στην ειρηνική επίλυση των διαφορών, υπογραμμίζοντας πως για να υπάρξει ουσιαστική πρόοδος απαιτείται σεβασμός στην κυριαρχία και στα κυριαρχικά δικαιώματα κάθε κράτους.

Η αντιπαράθεση εντάσσεται στην ευρύτερη διπλωματική κινητικότητα που έχει προκαλέσει η πρόσφατη έγκριση του τουρκολιβυκού μνημονίου από το κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης. Η Ελλάδα έχει ήδη εκφράσει τις αντιρρήσεις της στον ΟΗΕ, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει επίσης χαρακτηρίσει τη συμφωνία αντίθετη στο Δίκαιο της Θάλασσας και χωρίς νομική ισχύ.

Το ζήτημα παραμένει στο επίκεντρο των διπλωματικών επαφών στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς συνδέεται με τις διεκδικήσεις για τις θαλάσσιες ζώνες, τα κυριαρχικά δικαιώματα των παράκτιων κρατών και τις προοπτικές ενεργειακής συνεργασίας στην περιοχή.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News