Πάτρα: Η πόλη του Μίμαρου διεκδικεί την επιστροφή του Φεστιβάλ Θεάτρου Σκιών
Με προϋπολογισμό 50.000 ευρώ και στόχο μια διοργάνωση που θα συνδέει τον Καραγκιόζη με τη σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία, ο Δήμος Πατρέων καταθέτει πρόταση χρηματοδότησης στο Υπουργείο Πολιτισμού. Πρόθεση της Αντιδημαρχίας Πολιτισμού είναι το φεστιβάλ να πραγματοποιηθεί το φθινόπωρο του 2027, ανεξάρτητα από την έκβαση της αίτησης επιχορήγησης

Περισσότερα από δώδεκα χρόνια μετά τους 5ους Πανελλήνιους Αγώνες Ελληνικού Θεάτρου Σκιών, που πραγματοποιήθηκαν τον Απρίλιο του 2014 στην Αγορά Αργύρη, η Πάτρα επιχειρεί να επαναφέρει έναν από τους πολιτιστικούς θεσμούς που συνδέθηκαν με την ιστορική της διαδρομή και την ιδιαίτερη θέση της στη διαμόρφωση του ελληνικού Καραγκιόζη.
Με την ονομασία «Σκιές και Φως», το Φεστιβάλ Θεάτρου Σκιών Πάτρας βρίσκεται εκ νέου στον σχεδιασμό της δημοτικής αρχής για το 2027, αυτή τη φορά με τη φιλοδοξία να αποκτήσει πολυθεματικό χαρακτήρα, συνδυάζοντας την παραδοσιακή τέχνη του μπερντέ με άλλες μορφές καλλιτεχνικής έκφρασης.
Το πρώτο διοικητικό βήμα έγινε σήμερα, Τετάρτη 18 Νοεμβρίου, με την ομόφωνη έγκριση από τη Δημοτική Επιτροπή της υποβολής πρότασης χρηματοδότησης στο Υπουργείο Πολιτισμού.
Σύμφωνα με την υπ’ αριθμόν 853/2026 απόφαση, που αναρτήθηκε στη Διαύγεια, ο προϋπολογισμός της διοργάνωσης ανέρχεται έως τις 50.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ. Ο Δήμος Πατρέων θα διεκδικήσει επιχορήγηση 30.000 ευρώ, ενώ προβλέπεται η κάλυψη των υπόλοιπων 20.000 ευρώ από ίδιους πόρους.
Η πρόθεση του αντιδημάρχου Πολιτισμού Παύλου Σκούρα, πάντως, είναι η διοργάνωση να πραγματοποιηθεί ακόμη και στην περίπτωση που δεν εγκριθεί η επιχορήγηση, με τον σχεδιασμό να προσανατολίζεται στον Σεπτέμβριο ή τον Οκτώβριο του 2027.
Μια προσπάθεια που ξεκίνησε νωρίτερα
Η πρόθεση αναβίωσης του φεστιβάλ είχε εκφραστεί ήδη στις αρχές του 2026. Τον Ιανουάριο, στην ημερήσια διάταξη έκτακτης συνεδρίασης του διοικητικού συμβουλίου της ΚΕΔΗΠ – Καρναβάλι Πάτρας περιλαμβανόταν η υποβολή πρότασης με τίτλο «Φεστιβάλ Θεάτρου Σκιών Πάτρας 2026 – Σκιές και Φως», στο αντίστοιχο πρόγραμμα επιχορηγήσεων του Υπουργείου Πολιτισμού.
Η συγκεκριμένη διοργάνωση δεν εμφανίζεται στον κατάλογο των επιχορηγούμενων πολυθεματικών φεστιβάλ και δράσεων για το 2026, τα αποτελέσματα του οποίου ανακοινώθηκαν στις 7 Αυγούστου.
Η αρχική πρόταση, που είχε σχεδιαστεί με φορέα υλοποίησης την ΚΕΔΗΠ, αναδιαμορφώθηκε από τον αντιδήμαρχο Πολιτισμού Παύλο Σκούρα και επανέρχεται πλέον με ανανεωμένο περιεχόμενο, φορέα υποβολής τον ίδιο τον Δήμο Πατρέων και χρονικό ορίζοντα υλοποίησης το 2027.
Η δημοτική αρχή έχει επιλέξει να διεκδικήσει το υψηλότερο από τα τρία προβλεπόμενα ποσά χρηματοδότησης της φετινής πρόσκλησης του προγράμματος «Δημιουργική Ελλάδα – Επιχορηγήσεις Σύγχρονου Πολιτισμού».
Διαβάστε επίσης: Ο ξυπόλυτος influencer της Πάτρας: Ο Καραγκιόζης ήταν viral πριν το TikTok
Όταν η Πάτρα φιλοξενούσε τους δημιουργούς του θεάτρου σκιών
Η περίοδος 1997-2014, στην οποία ανατρέχει και η εισήγηση της Αντιδημαρχίας Πολιτισμού, υπήρξε ιδιαίτερα σημαντική για την ανάδειξη της πόλης ως τόπου συνάντησης καραγκιοζοπαικτών, ερευνητών και ανθρώπων από διαφορετικά πεδία της τέχνης.
Από τις 10 Μαΐου έως τις 24 Ιουνίου 2001 πραγματοποιήθηκε στην Πάτρα το 1ο Διεθνές Φεστιβάλ Θεάτρου Σκιών, σε συνεργασία της Δημοτικής Επιχείρησης Πολιτιστικής Ανάπτυξης Πάτρας με το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο.
Στο πλαίσιο της διοργάνωσης, στις 9 και 10 Ιουνίου, το Δημοτικό Θέατρο Απόλλων φιλοξένησε επιστημονική διημερίδα με αντικείμενο τη διαδρομή του Καραγκιόζη από τον 20ό στον 21ο αιώνα.
Τον Απρίλιο του 2014, οι 5οι Πανελλήνιοι Αγώνες Ελληνικού Θεάτρου Σκιών, αφιερωμένοι στη μνήμη του Πατρινού καραγκιοζοπαίκτη Γιάννη Μουρελάτου, γνωστού ως Γιάνναρου, έδωσαν ιδιαίτερη βαρύτητα στην ανανέωση της τέχνης.
Παραστάσεις, εργαστήρια, παρουσιάσεις βιβλίων και διαγωνιστικές διαδικασίες συνέθεσαν ένα πρόγραμμα που απευθυνόταν τόσο στο ευρύ κοινό όσο και στους επαγγελματίες του θεάτρου σκιών.
Μάλιστα, μεταξύ των διακρίσεων της διοργάνωσης περιλαμβάνονταν βραβεία για νέους καραγκιοζοπαίκτες, την κατασκευή φιγούρας και σκηνικών, την πρωτότυπη συγγραφή και τις εναλλακτικές μορφές παράστασης.
Η ανανέωση της τέχνης του Καραγκιόζη, συνεπώς, αποτελούσε ζητούμενο και στις προηγούμενες διοργανώσεις της Πάτρας.
Ο Βασίλαρος και ο Φώτης Ράμμος το 1939. Ανάμεσά τους διακρίνεται μια μεγάλη ζωγραφισμένη διαφήμιση παράστασης
Η παρακαταθήκη του Μίμαρου και οι σημερινοί δημιουργοί
Στα τέλη του 19ου αιώνα, ο Πατρινός ψάλτης Δημήτριος Σαρδούνης, γνωστός ως Μίμαρος, συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση της ελληνικής εκδοχής του θεάτρου σκιών.
Στον Μίμαρο αποδίδονται η καθιέρωση της παράγκας και του σεραγιού στη σκηνή, η αναμόρφωση των χαρακτήρων, η ενσωμάτωση λαϊκών και κλέφτικων τραγουδιών και ο εμπλουτισμός των παραστάσεων με θέματα από την ελληνική ιστορία, τη μυθολογία και την καθημερινή ζωή.
Η Πάτρα διαθέτει σήμερα σημαντικό αρχειακό υλικό από τις παλαιότερες διοργανώσεις, με φωτογραφίες, βιντεοσκοπημένες παραστάσεις και εκδόσεις που φυλάσσονται στη Δημοτική Πινακοθήκη.
Παράλληλα, στα Παλαιά Σφαγεία έχει αναπτυχθεί το Κέντρο Παράδοσης και Πολιτισμού «Σκιές και Μάσκες», με αντικείμενο το Πατρινό Καρναβάλι και το θέατρο σκιών, εκπαιδευτικές δραστηριότητες και αξιοποίηση σύγχρονων καλλιτεχνικών και τεχνολογικών πρακτικών.
Η ύπαρξη αυτών των υποδομών, σε συνδυασμό με τη δραστηριότητα των Πατρινών καραγκιοζοπαικτών, δημιουργεί δυνατότητες για μια διοργάνωση με ευρύτερο περιεχόμενο και διάρκεια πέρα από τις ημέρες ενός φεστιβάλ.
Εξίσου σημαντική είναι η δυνατότητα που προσφέρει η επαναφορά του θεσμού για την παρουσίαση της δουλειάς των νεότερων δημιουργών, τη γνωριμία του κοινού με διαφορετικές εκδοχές του θεάτρου σκιών και την ανάπτυξη συνεργασιών σε πανελλαδικό και διεθνές επίπεδο.
Στόχος η διοργάνωση το φθινόπωρο του 2027
Η προθεσμία υποβολής των προτάσεων στο Υπουργείο Πολιτισμού εκπνέει στις 30 Νοεμβρίου. Ως υπεύθυνη του έργου ορίστηκε η διευθύντρια Πολιτισμού του Δήμου Πατρέων Μαρία Αγιωτάτου, ενώ ο δήμαρχος Κώστας Πελετίδης εξουσιοδοτήθηκε για τις απαιτούμενες ενέργειες υποβολής της πρότασης.
Ανεξάρτητα, ωστόσο, από το αποτέλεσμα της αξιολόγησης του Υπουργείου Πολιτισμού, η αναβίωση του φεστιβάλ βρίσκεται στις προτεραιότητες του αντιδημάρχου Πολιτισμού για την επόμενη χρονιά.
Ο Σεπτέμβριος και ο Οκτώβριος του 2027 εξετάζονται ως οι πιθανότεροι μήνες διεξαγωγής του, με την επιδιωκόμενη επιχορήγηση να αποτελεί σημαντική οικονομική υποστήριξη για τη διοργάνωση, χωρίς να τίθεται από την Αντιδημαρχία ως απαραίτητη προϋπόθεση για την πραγματοποίησή της.
Οι ακριβείς ημερομηνίες, οι χώροι διεξαγωγής, το καλλιτεχνικό πρόγραμμα και ο τρόπος κάλυψης του κόστους σε περίπτωση μη επιχορήγησης μένει να καθοριστούν.
Για την πόλη που έχει συνδέσει το όνομά της με τη διαμόρφωση του ελληνικού Καραγκιόζη, η επαναφορά του θεσμού αποτελεί μια ευκαιρία να διεκδικήσει αντίστοιχο ρόλο και στη σύγχρονη εξέλιξη του θεάτρου σκιών.
Περισσότερο από έναν αιώνα μετά τον Μίμαρο, το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στους δημιουργούς που μπορούν να δώσουν στον μπερντέ τις ιστορίες, τους χαρακτήρες και την αισθητική του δικού μας αιώνα.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News