Η Ευρώπη θέλει να κάνει το ρεύμα φθηνότερο από το αέριο – Τα ποσά για νοικοκυριά και επιχειρήσεις

Τον σχεδόν διπλασιασμό του μεριδίου του ηλεκτρισμού στην ευρωπαϊκή κατανάλωση ενέργειας έως το 2040 προβλέπει το νέο σχέδιο δράσης της Κομισιόν για τον εξηλεκτρισμό.

Ο δείκτης επιδιώκεται να αυξηθεί από το 23% σήμερα στο 46% έως το 2040, με στόχο να περιοριστεί η χρήση πετρελαίου και φυσικού αερίου στις μεταφορές, στη θέρμανση και στη βιομηχανία.

Εφόσον επιτευχθεί ο στόχος, η Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμά ότι μπορεί να μειώσει κατά 260 δισ. ευρώ ετησίως το κόστος των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων. Η Κομισιόν υπολογίζει, επίσης, ότι η μετάβαση θα μπορούσε να περιορίσει κατά περίπου 20% το κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Τα μεγέθη αυτά αποτελούν ευρωπαϊκούς στόχους και εκτιμήσεις για το 2040. Δεν συνιστούν άμεση ή εγγυημένη μείωση στους λογαριασμούς των καταναλωτών.

Το εμπόδιο της μεγάλης διαφοράς από το φυσικό αέριο

Κεντρικό πρόβλημα για την Κομισιόν παραμένει η διαφορά ανάμεσα στις τιμές του ηλεκτρισμού και του φυσικού αερίου.

Όταν το ρεύμα είναι πολύ ακριβότερο, περιορίζεται το οικονομικό κίνητρο για την αντικατάσταση ενός λέβητα αερίου με αντλία θερμότητας ή για τη στροφή μιας επιχείρησης σε ηλεκτρικές παραγωγικές διαδικασίες.

Η Επιτροπή καλεί τα κράτη-μέλη να λάβουν μέτρα ώστε έως το 2030 ο λόγος τιμής ηλεκτρισμού προς φυσικό αέριο να περιοριστεί:

• έως το 2,5 για τα νοικοκυριά
• έως το 2 για τη βιομηχανία

Λόγος 2,5 σημαίνει ότι, για την ίδια ποσότητα ενέργειας, το ηλεκτρικό ρεύμα κοστίζει δυόμισι φορές περισσότερο από το φυσικό αέριο.

Πού βρίσκεται η Ελλάδα

Η Ελλάδα παρουσιάζει ιδιαίτερα μεγάλη απόκλιση στις τιμές που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά. Σύμφωνα με τον σχετικό πίνακα της Κομισιόν, βρίσκεται στην πρώτη θέση μεταξύ των κρατών για τα οποία υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία, με το ρεύμα να κοστίζει περίπου 3,7 φορές περισσότερο από το φυσικό αέριο για την ίδια ποσότητα ενέργειας.

Στη βιομηχανία, αντίθετα, η Ελλάδα κατατάσσεται στη 16η θέση. Η διάκριση είναι κρίσιμη, επειδή οι δύο κατηγορίες καταναλωτών επιβαρύνονται με διαφορετικές τιμές, φόρους και χρεώσεις.

Η Κομισιόν επισημαίνει ότι όταν ο λόγος υπερβαίνει το 2 έως 2,5, η μετάβαση σε ηλεκτρικές λύσεις γίνεται οικονομικά λιγότερο ελκυστική. Στις χώρες με τις μικρότερες διαφορές καταγράφονται έως και τριπλάσιες πωλήσεις αντλιών θερμότητας σε σχέση με εκείνες όπου ο δείκτης ξεπερνά το 3.

Παρεμβάσεις σε φόρους και χρεώσεις δικτύου

Για τη μείωση του κόστους, το ευρωπαϊκό σχέδιο δίνει έμφαση στη φορολογία, στις χρεώσεις των δικτύων και στην αποτελεσματικότερη αξιοποίηση της ηλεκτρικής ενέργειας.

Η Κομισιόν υποστηρίζει ότι το ρεύμα δεν πρέπει να φορολογείται περισσότερο από το φυσικό αέριο. Ενθαρρύνει, επομένως, τα κράτη-μέλη να εξετάσουν τη μείωση των επιβαρύνσεων στον ηλεκτρισμό και την αντίστοιχη αναπροσαρμογή της φορολογίας των ορυκτών καυσίμων.

Προωθούνται ακόμη:

• μεγαλύτερη ψηφιοποίηση των δικτύων
• δυναμικές χρεώσεις και συμβόλαια
• ανάπτυξη συστημάτων αποθήκευσης
• αξιοποίηση της ευέλικτης κατανάλωσης
• καλύτερος σχεδιασμός των τελών δικτύου

Οι αλλαγές δεν έχουν αποφασιστεί ενιαία για όλα τα κράτη. Η τελική μορφή και το δημοσιονομικό κόστος θα εξαρτηθούν από τις επιλογές κάθε εθνικής κυβέρνησης.

Οι εκτιμήσεις για τους Έλληνες καταναλωτές

Στο σενάριο ανακατανομής της φορολογίας ανάμεσα στο ρεύμα και το φυσικό αέριο, οι εκτιμήσεις για τα ελληνικά νοικοκυριά δείχνουν περιορισμένο οικονομικό όφελος στις μικρές καταναλώσεις, της τάξης των 10 έως 20 ευρώ ετησίως.

Για τους βιομηχανικούς πελάτες, το εκτιμώμενο ποσό είναι υψηλότερο λόγω της μεγαλύτερης κατανάλωσης:

• περίπου 12.000 ευρώ τον χρόνο για κατανάλωση 2.000 MWh
• περίπου 120.000 ευρώ τον χρόνο για κατανάλωση 20.000 MWh

Τα ποσά δεν αποτελούν ανακοινωμένες επιδοτήσεις ή εγγυημένες μειώσεις. Πρόκειται για υπολογισμούς βάσει συγκεκριμένου φορολογικού σεναρίου.

Για το ελληνικό Δημόσιο, η μείωση των φόρων στο ρεύμα εκτιμάται ότι θα περιόριζε τα έσοδα κατά 102 εκατ. ευρώ, ενώ η αύξηση των αντίστοιχων επιβαρύνσεων στο φυσικό αέριο θα απέφερε περίπου 79 εκατ. ευρώ.

Ηλεκτρικά οχήματα και κοινωνικό leasing

Οι μεταφορές αποτελούν έναν από τους βασικούς τομείς του σχεδίου. Τον Απρίλιο του 2026 τα αμιγώς ηλεκτρικά αυτοκίνητα αντιστοιχούσαν στο 20,7% των νέων πωλήσεων επιβατικών οχημάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Κομισιόν ενθαρρύνει τα κράτη να αξιοποιήσουν χρηματοδοτικά εργαλεία όπως το κοινωνικό leasing, οι επιδοτήσεις και τα χαμηλότοκα δάνεια, ώστε η απόκτηση ηλεκτρικού οχήματος να γίνει ευκολότερη για νοικοκυριά χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.

Το κοινωνικό leasing προβλέπει κρατικά υποστηριζόμενη μακροχρόνια μίσθωση, με χαμηλότερη μηνιαία επιβάρυνση και χωρίς να απαιτείται η άμεση αγορά του οχήματος.

Για τις βαριές μεταφορές, το σχέδιο προβλέπει επιτάχυνση της ανάπτυξης σταθμών φόρτισης και επανεξέταση του ευρωπαϊκού πλαισίου για τις σχετικές υποδομές.

Στόχος για 4 εκατομμύρια αντλίες θερμότητας τον χρόνο

Στα κτίρια, το 67% της ενέργειας που χρησιμοποιείται για θέρμανση εξακολουθεί να προέρχεται από ορυκτά καύσιμα.

Η Επιτροπή επιδιώκει να αυξηθεί ο ετήσιος ρυθμός εγκατάστασης αντλιών θερμότητας από 2,4 εκατομμύρια το 2025 σε περίπου 4 εκατομμύρια το 2030.

Εξετάζεται, επίσης, η δημιουργία μηχανισμού «καθαρής θερμότητας» έως το 2027, με σκοπό την ενίσχυση των πωλήσεων και τον περιορισμό του αρχικού κόστους αγοράς.

Στις προτάσεις περιλαμβάνονται ακόμη επιδοτήσεις, άτοκα ή χαμηλότοκα δάνεια, χρηματοδότηση μέσω του λογαριασμού ενέργειας και μορφές κοινωνικού leasing για αντλίες θερμότητας, φωτοβολταϊκά και μπαταρίες. Η Κομισιόν συνδέει την εγκατάστασή τους με την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων, καθώς η πραγματική εξοικονόμηση εξαρτάται και από τη μόνωση και την αποδοτικότητα κάθε κατοικίας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Μπορεί η «φούσκα» της AI να προκαλέσει το επόμενο μεγάλο χρηματιστηριακό σοκ;
• Άλμα στις τιμές πετρελαίου – Το Brent ξεπέρασε τα 85 δολάρια
• Χρυσός: Ισχυρές πιέσεις στις τιμές
• ΔΝΤ: Στο 0,9% η ανάπτυξη της Ευρωζώνης το 2026 – Στο 2,9% ο πληθωρισμός
• «Τηλεπικοινωνιακή πολιτική αλά Ντράγκι»: Τι προτείνει ο Πιερρακάκης στις Βρυξέλλες

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News