Σφραγισμένα μέχρι το 2114: Τα βιβλία που γράφτηκαν για αναγνώστες του μέλλοντος
Ο Tommy Orange και ο Amitav Ghosh παρέδωσαν δύο χειρόγραφα που θα παραμείνουν αδιάβαστα για δεκαετίες – Η Future Library του Όσλο μεγαλώνει μαζί με 1.000 δέντρα που θα γίνουν το χαρτί της

Στο δάσος Nordmarka, έξω από το Όσλο, δύο συγγραφείς παρέδωσαν στις 28 Ιουνίου δύο ολοκληρωμένα χειρόγραφα. Οι τίτλοι τους έγιναν γνωστοί, οι σελίδες τους όμως έκλεισαν σε ειδικές θήκες και θα παραμείνουν μακριά από αναγνώστες, κριτικούς και εκδότες μέχρι το 2114.
Ο Αμερικανός συγγραφέας Tommy Orange παρέδωσε το έργο «As Always, You Who Are Forever There», ενώ ο Amitav Ghosh το «Letter to My Grandson» – «Γράμμα στον εγγονό μου». Τα δύο κείμενα προστέθηκαν στη Future Library, ένα λογοτεχνικό και εικαστικό εγχείρημα που γράφεται σήμερα, αλλά απευθύνεται σε ανθρώπους οι οποίοι ενδέχεται να μην έχουν ακόμη γεννηθεί.
Οι συγγραφείς γνωρίζουν τα κείμενα. Ο υπόλοιπος κόσμος γνωρίζει μόνο τα ονόματά τους και τους τίτλους πάνω στις θήκες.
Δύο νέα βιβλία για έναν άγνωστο αιώνα
Ο Orange είχε επιλεγεί ως συγγραφέας του 2024, όμως η παράδοση του χειρογράφου του καθυστέρησε. Ο Ghosh ακολούθησε ως επιλογή του 2025 και τελικά οι δύο δημιουργοί συμμετείχαν μαζί στη φετινή τελετή, ανεβάζοντας σε δώδεκα τον αριθμό των έργων που έχουν ενταχθεί στη συλλογή.
Ανάμεσά τους βρίσκονται ήδη αδημοσίευτα κείμενα της Margaret Atwood, του David Mitchell, του Sjón, της Elif Shafak, της Han Kang, του Karl Ove Knausgård, του Ocean Vuong, της Tsitsi Dangarembga, της Judith Schalansky και της Valeria Luiselli. Κάθε συγγραφέας επιλέγει ελεύθερα το είδος, τη γλώσσα και την έκταση του έργου του. Η μοναδική σταθερά είναι η ημερομηνία της αποκάλυψης: το 2114.
Ο Amitav Ghosh
Διαβάστε επίσης: Τι διαβάζουμε | «Ο άνθρωπος από καπνό»: Το θρίλερ του Alex North για τα τέρατα που γεννά η σιωπή
Η πρόσκληση δημιουργεί μια ασυνήθιστη συνθήκη γραφής. Το βιβλίο δεν χρειάζεται να ανταποκριθεί στις τάσεις της εκδοτικής αγοράς, στις απαιτήσεις μιας άμεσης κυκλοφορίας ή στις συζητήσεις της εποχής. Ο συγγραφέας παραδίδει τις σελίδες γνωρίζοντας ότι δεν θα ακολουθήσει παρουσίαση, συνέντευξη, λίστα πωλήσεων ή κριτική την επόμενη εβδομάδα.
Το κείμενο αποδεσμεύεται από την ανάγκη της άμεσης ανταπόκρισης και μετατρέπεται σε μήνυμα προς έναν παραλήπτη χωρίς πρόσωπο.
Το δάσος που θα γίνει χαρτί
Η Future Library δημιουργήθηκε το 2014 από τη Σκωτσέζα εικαστικό Katie Paterson ως έργο τέχνης διάρκειας εκατό ετών για την πόλη του Όσλο.
Την ίδια χρονιά φυτεύτηκαν στη Nordmarka 1.000 νορβηγικά έλατα. Τα δέντρα θα μεγαλώνουν μαζί με τη συλλογή των χειρογράφων και το 2114 προορίζονται να κοπούν, ώστε το ξύλο τους να μετατραπεί στο χαρτί πάνω στο οποίο θα τυπωθούν τα εκατό έργα.
Μέχρι τότε, ένας συγγραφέας θα προσθέτει κάθε χρόνο ένα νέο κείμενο. Η ολοκλήρωση της βιβλιοθήκης απαιτεί επομένως τη διαδοχή πολλών γενεών συγγραφέων, βιβλιοθηκονόμων, δασολόγων, δημοτικών Αρχών και αναγνωστών.
Η πόλη του Όσλο και η Future Library Trust έχουν αναλάβει την προστασία του δάσους και των χειρογράφων έως την ολοκλήρωση του εγχειρήματος. Το έργο στηρίζεται στην υπόθεση ότι τα δέντρα θα επιβιώσουν, οι θεσμοί θα διατηρήσουν τη συμφωνία και τα βιβλία θα εξακολουθούν να έχουν θέση στη ζωή των ανθρώπων του επόμενου αιώνα.
Διαβάστε επίσης: Το επόμενο βιβλίο των διακοπών σου βρίσκεται σε αυτή τη λίστα – 20 προτάσεις για κάθε διάθεση
Το δωμάτιο με τα αδιάβαστα βιβλία
Μετά την τελετή στο δάσος, οι παρευρισκόμενοι περπάτησαν προς την κεντρική βιβλιοθήκη Deichman Bjørvika. Εκεί, ο Orange και ο Ghosh τοποθέτησαν τα χειρόγραφά τους στο Silent Room, τον ειδικά σχεδιασμένο χώρο της Future Library.
Το εσωτερικό του «Silent Room» της Future Library, στο Deichman Bjørvika
Το δωμάτιο είναι επενδυμένο με ξύλο από δέντρα που απομακρύνθηκαν από τη Nordmarka πριν από τη φύτευση του νέου δάσους. Στους τοίχους βρίσκονται εκατό θέσεις, μία για κάθε έργο που θα παραδοθεί έως το 2114. Οι επισκέπτες μπορούν να δουν τα ονόματα των συγγραφέων και τους τίτλους, όχι όμως να αγγίξουν ή να ανοίξουν τα κείμενα.
Κάθε συγγραφέας παραδίδει δύο αντίγραφα. Το ένα φυλάσσεται στο Silent Room και το δεύτερο στο αρχείο της πόλης του Όσλο, ώστε το περιεχόμενο να προστατεύεται για τις επόμενες δεκαετίες.
Η βιβλιοθήκη είναι επομένως ήδη επισκέψιμη, αλλά το σημαντικότερο υλικό της παραμένει απρόσιτο. Ο χώρος λειτουργεί περισσότερο ως υπόσχεση ανάγνωσης παρά ως συμβατική συλλογή βιβλίων.
Η πιο αργή έκδοση του κόσμου
Η Future Library κινείται στον ακριβώς αντίθετο ρυθμό από τη σύγχρονη πολιτιστική παραγωγή.
Βιβλία κρίνονται σήμερα πριν ακόμη φτάσουν σε όλους τους αναγνώστες τους. Αποσπάσματα γίνονται viral, τίτλοι ανεβαίνουν και κατεβαίνουν από τις λίστες μέσα σε λίγες ημέρες και η προσοχή μεταφέρεται γρήγορα στην επόμενη κυκλοφορία.
Στο Όσλο, ένα χειρόγραφο χρειάζεται δεκαετίες μόνο και μόνο για να αποκτήσει αναγνώστη.
Η καθυστέρηση αυτή δεν αποτελεί εμπόδιο του έργου. Αποτελεί το ίδιο το έργο. Οι ρίζες των δέντρων, οι κλειστές θήκες και οι άγνωστες σελίδες υπενθυμίζουν ότι η λογοτεχνία μπορεί να δημιουργείται και έξω από τον χρόνο της άμεσης κατανάλωσης.
Οι άνθρωποι που θα ανοίξουν τη συλλογή το 2114 θα γνωρίζουν ήδη πώς εξελίχθηκαν οι φόβοι και οι ελπίδες του 21ου αιώνα. Θα διαβάζουν τα χειρόγραφα ταυτόχρονα ως λογοτεχνικά έργα και ως επιστολές από έναν μακρινό κόσμο.
Ίσως κάποιες αναφορές να τους φανούν ακατανόητες. Ίσως κάποια σημερινά προβλήματα να έχουν ξεπεραστεί και άλλα να έχουν γίνει δραματικά μεγαλύτερα. Η ανθρώπινη ανάγκη για ιστορίες, όμως, βρίσκεται στην καρδιά ολόκληρου του σχεδίου.
Η Future Library ποντάρει ότι το 2114 θα υπάρχουν ακόμη δέντρα, χαρτί, βιβλιοθήκες και άνθρωποι πρόθυμοι να διαβάσουν.
Τα χειρόγραφα είναι ήδη στη θέση τους. Το δάσος μεγαλώνει. Οι αναγνώστες τους έρχονται.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News