Social media: Τι αλλάζει για τους κάτω των 15 από την 1η Ιανουαρίου – Πώς θα ελέγχεται η ηλικία

Νέοι κανόνες για την πρόσβαση των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης φέρνει το ελληνικό σχέδιο νόμου – Τι προβλέπεται για την επαλήθευση ηλικίας και ποιος έχει την ευθύνη

Social media: Τι αλλάζει για τους κάτω των 15 από την 1η Ιανουαρίου – Πώς θα ελέγχεται η ηλικία

Αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο οι ανήλικοι θα αποκτούν πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αναμένεται να ισχύσουν στην Ελλάδα από την 1η Ιανουαρίου 2027, καθώς το νέο πλαίσιο θέτει ως βασικό ηλικιακό όριο τα 15 έτη.

Η ρύθμιση αφορά κυρίως την πρόσβαση παιδιών κάτω των 15 ετών στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης και προβλέπει ότι οι ίδιες οι υπηρεσίες θα πρέπει να διαθέτουν αξιόπιστους μηχανισμούς για την επαλήθευση της ηλικίας των χρηστών.

Παράλληλα, σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης βρίσκεται σε εξέλιξη η νομοθετική διαδικασία για το EU KIDS Act, μια ευρύτερη πρόταση που δεν περιορίζεται στα social media, αλλά επεκτείνεται σε σειρά ψηφιακών υπηρεσιών τις οποίες χρησιμοποιούν παιδιά και έφηβοι.

Τι αλλάζει στην Ελλάδα από την 1η Ιανουαρίου 2027

Το ελληνικό σχέδιο νόμου καθιερώνει τα 15 έτη ως ελάχιστο όριο ηλικίας για την πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Ένα ιδιαίτερο στοιχείο αφορά τον τρόπο υπολογισμού της ηλικίας. Για τις ανάγκες της συγκεκριμένης ρύθμισης, τα παιδιά που έχουν γεννηθεί μέσα στο ίδιο ημερολογιακό έτος θεωρείται ότι συμπληρώνουν το σχετικό ηλικιακό όριο την 1η Ιανουαρίου.

Αυτό σημαίνει ότι η εφαρμογή του ορίου δεν θα βασίζεται απλώς σε μια δήλωση που κάνει ο χρήστης κατά τη δημιουργία του λογαριασμού. Οι πλατφόρμες θα πρέπει να διαθέτουν διαδικασίες που να μπορούν να επιβεβαιώνουν την ηλικία με αξιόπιστο τρόπο.

Πώς θα γίνεται ο έλεγχος ηλικίας

Το ελληνικό πλαίσιο δεν προβλέπει τη χρήση μίας και μοναδικής εφαρμογής ή τεχνολογίας. Αντίθετα, ζητά από τους παρόχους να χρησιμοποιούν κατάλληλες, αξιόπιστες και αναλογικές λύσεις, με παράλληλη προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Βασική αρχή είναι η ελαχιστοποίηση των δεδομένων που συλλέγονται. Δηλαδή, ο μηχανισμός επαλήθευσης θα πρέπει να επιβεβαιώνει την ηλικιακή προϋπόθεση χωρίς να απαιτείται η συλλογή περισσότερων προσωπικών στοιχείων από όσα είναι αναγκαία.

Στο πλαίσιο αυτό, το Kids.gov.gr Wallet και το Gov.gr Wallet αναφέρονται ως ενδεικτικές λύσεις που μπορούν να αξιοποιηθούν. Ωστόσο, δεν καθίστανται υποχρεωτικά από το νομοσχέδιο.

Οι πλατφόρμες μπορούν να χρησιμοποιήσουν και άλλες τεχνολογικές λύσεις, υπό την προϋπόθεση ότι αυτές ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις του ευρωπαϊκού δικαίου και στις προβλεπόμενες τεχνικές προδιαγραφές.

Τι προβλέπει το ευρωπαϊκό EU KIDS Act

Το ευρωπαϊκό σχέδιο έχει σαφώς ευρύτερο πεδίο από την ελληνική ρύθμιση.

Το EU KIDS Act δεν περιορίζεται στα social media, αλλά εξετάζει συνολικά το ψηφιακό περιβάλλον στο οποίο δραστηριοποιούνται παιδιά και έφηβοι. Στο πεδίο του περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, πλατφόρμες διαμοιρασμού βίντεο, διαδικτυακά παιχνίδια, καταστήματα εφαρμογών, AI companions και ορισμένες υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης και συνομιλιακοί βοηθοί.

Η ευρωπαϊκή προσέγγιση προβλέπει διαφορετικές απαιτήσεις ανάλογα με το είδος της υπηρεσίας και τους κινδύνους που μπορεί να δημιουργεί για τους ανήλικους χρήστες.

Τι ισχύει για τις ηλικίες 13 έως 15 ετών

Μία ακόμη διαφορά αφορά τη δυνατότητα δημιουργίας ειδικού λογαριασμού.

Η ευρωπαϊκή πρόταση προβλέπει ότι για παιδιά από 13 έως κάτω των 15 ετών μπορεί να υπάρχει ειδικός και περιορισμένος λογαριασμός, εφόσον η συγκεκριμένη υπηρεσία προσφέρει αυτή τη δυνατότητα και ο λογαριασμός δημιουργηθεί από γονέα ή κηδεμόνα.

Ο συγκεκριμένος λογαριασμός δεν θα λειτουργεί με τους ίδιους όρους ενός κανονικού λογαριασμού. Προβλέπονται γονικά εργαλεία, δυνατότητα καθορισμού ημερήσιου χρόνου χρήσης έως μία ώρα και έλεγχος των νέων επαφών.

Για παιδιά κάτω των 13 ετών, η ευρωπαϊκή πρόταση δεν προβλέπει λογαριασμό κοινωνικού δικτύου στο όνομα του παιδιού.

Ποιος έχει την ευθύνη για την εφαρμογή των κανόνων

Κεντρικό ρόλο στο νέο πλαίσιο έχουν οι ίδιες οι ψηφιακές πλατφόρμες.

Οι πάροχοι των υπηρεσιών είναι εκείνοι που καλούνται να εφαρμόζουν τα ηλικιακά όρια και τα μέτρα προστασίας που προβλέπονται για κάθε κατηγορία υπηρεσίας. Οι γονείς έχουν υποστηρικτικό ρόλο, χωρίς όμως η ευθύνη συμμόρφωσης της πλατφόρμας να μεταφέρεται σε αυτούς.

Για τις πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες προβλέπονται επιπλέον υποχρεώσεις, μεταξύ άλλων η υποβολή σχεδίου συμμόρφωσης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η διενέργεια ανεξάρτητου ελέγχου με δική τους δαπάνη.

Σημαντικό είναι ότι το EU KIDS Act δεν αποτελεί ακόμη ισχύον ευρωπαϊκό δίκαιο. Πρόκειται για πρόταση κανονισμού και η τελική μορφή των διατάξεών του θα διαμορφωθεί κατά τη νομοθετική διαδικασία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Επομένως, από την 1η Ιανουαρίου 2027 το άμεσο σημείο αναφοράς για την Ελλάδα είναι το εθνικό πλαίσιο που προβλέπει το όριο των 15 ετών για την πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ενώ το ευρωπαϊκό πλαίσιο βρίσκεται σε διαφορετικό στάδιο και έχει ευρύτερη στόχευση.

 

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125