Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών αλλάζει όνομα: Τι είναι το PMOS και γιατί αφορά εκατομμύρια γυναίκες

Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών αλλάζει διεθνώς ονομασία, σε μια προσπάθεια των ειδικών να αποτυπωθεί με μεγαλύτερη ακρίβεια η πραγματική φύση μιας πάθησης που επηρεάζει περισσότερες από 170 εκατομμύρια γυναίκες παγκοσμίως.

Η διαταραχή που ήταν γνωστή ως PCOS, δηλαδή polycystic ovary syndrome, πλέον αναφέρεται ως PMOS, από το polyendocrine metabolic ovarian syndrome. Στα ελληνικά, ο όρος αποδίδεται ως πολυενδοκρινικό μεταβολικό ωοθηκικό σύνδρομο.

Η αλλαγή της ονομασίας, που τέθηκε σε εφαρμογή στις 12 Μαΐου από το International PCOS Network, έχει στόχο να αναδείξει ότι η πάθηση δεν αφορά μόνο τις ωοθήκες, αλλά συνδέεται με ορμονικές, μεταβολικές, αναπαραγωγικές και δερματολογικές εκδηλώσεις.

PCOS has changed its name to PMOS – Polyendocrine Metabolic Ovarian Syndrome.

This landmark change reflects the tireless work of campaigners in the UK and globally.

As the APPG, we look forward to continuing to advocate for better awareness, diagnosis, treatment and support. https://t.co/ruLI0GpNjC

— APPG on Polycystic Ovary Syndrome (PCOS) (@APPG_PCOS) May 12, 2026

Γιατί αλλάζει όνομα το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών

Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι ο παλιός όρος PCOS περιόριζε την εικόνα της πάθησης στις ωοθήκες και δημιουργούσε σύγχυση, καθώς δεν πρόκειται απλώς για «κύστεις» στις ωοθήκες.

Σύμφωνα με την Endocrine Society, η προηγούμενη ονομασία θεωρείται ανεπαρκής για μια σύνθετη ενδοκρινική και μεταβολική διαταραχή, η οποία μπορεί να επηρεάσει το βάρος, την ψυχική υγεία, το δέρμα, τον εμμηνορροϊκό κύκλο και τη γονιμότητα.

Η Δρ Melanie Cree, παιδοενδοκρινολόγος στο University of Colorado Anschutz και μία από τις συγγραφείς σχετικού άρθρου στο The Lancet, ανέφερε ότι η παλιά ονομασία προκαλούσε σύγχυση, καθώς «δεν υπάρχουν κύστεις στην ωοθήκη» με την έννοια που συχνά αντιλαμβάνεται το κοινό.

Η ελπίδα των ειδικών είναι ότι η πιο ακριβής ονομασία θα βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση, στη διάγνωση και τελικά στην πιο ολοκληρωμένη φροντίδα των γυναικών που ζουν με την πάθηση.

Μια πάθηση που δεν περιορίζεται στις ωοθήκες

Η Jessica Pinel, διατροφολόγος και πρόεδρος του PCOS Jersey, τόνισε ότι ο όρος PCOS έδινε την εντύπωση πως η διαταραχή επηρεάζει μόνο τις ωοθήκες, ενώ στην πράξη πρόκειται για κατάσταση που αφορά ολόκληρο το σώμα.

Όπως εξήγησε, πολλές γυναίκες εμφανίζουν διαφορετικά συμπτώματα, τα οποία μπορούν να επηρεάσουν ουσιαστικά την καθημερινότητά τους.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται κόπωση, ακμή, αυξημένη τριχοφυΐα σε ανεπιθύμητα σημεία, αραίωση μαλλιών, «brain fog», ακανόνιστη περίοδος, αύξηση βάρους και προβλήματα γονιμότητας.

Το NHS αναφέρει ότι τα άτομα με PCOS/PMOS μπορεί να έχουν υψηλότερα επίπεδα ανδρικών ορμονών, γνωστών ως ανδρογόνα, καθώς και διαταραχές στον κύκλο και μεταβολικές επιβαρύνσεις.

Τα συμπτώματα του PMOS

Τα συμπτώματα του PMOS διαφέρουν από γυναίκα σε γυναίκα, γεγονός που συχνά δυσκολεύει τη διάγνωση.

Η πάθηση μπορεί να συνδέεται με ακανόνιστους εμμηνορροϊκούς κύκλους, υψηλά επίπεδα ανδρογόνων, ακμή, αυξημένη τριχοφυΐα, αραίωση μαλλιών, μεταβολικές διαταραχές και προβλήματα στην ωορρηξία.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να υπάρχουν ωοθυλάκια στις ωοθήκες, χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα την ύπαρξη παθολογικών κύστεων.

Στους εφήβους, σύμφωνα με την Δρ Cree, για τη διάγνωση απαιτείται η παρουσία τόσο ακανόνιστης περιόδου όσο και ενδείξεων αυξημένων ανδρογόνων, είτε μέσω αιματολογικών εξετάσεων είτε μέσω συμπτωμάτων, όπως έντονη ακμή ή τριχοφυΐα στο στήθος.

Η σχέση με μεταβολισμό, διαβήτη και καρδιαγγειακό κίνδυνο

Το PMOS δεν αφορά μόνο την αναπαραγωγική υγεία. Συνδέεται και με το μεταβολικό σύνδρομο, δηλαδή ένα σύνολο παραγόντων που αυξάνουν τον κίνδυνο για διαβήτη τύπου 2, καρδιαγγειακή νόσο και εγκεφαλικό.

Η Δρ Sarah Hutto από το University of Minnesota Medical School σημειώνει ότι η πάθηση μπορεί να επηρεάσει το βάρος, τη μεταβολική λειτουργία, την ψυχική υγεία, το δέρμα και το αναπαραγωγικό σύστημα.

Η ακριβής αιτία του PMOS δεν είναι γνωστή. Σύμφωνα με ειδικούς της Cleveland Clinic, υπάρχουν ενδείξεις ότι ρόλο μπορεί να παίζουν γενετικοί παράγοντες και η παχυσαρκία, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι η πάθηση εξηγείται με έναν μόνο μηχανισμό.

PMOS και γονιμότητα

Το PMOS συνδέεται συχνά με προβλήματα γονιμότητας, καθώς η μη τακτική ωορρηξία μπορεί να δυσκολέψει τη σύλληψη.

Ειδικοί της Cleveland Clinic αναφέρουν ότι αποτελεί μία από τις συχνότερες αιτίες γυναικείας υπογονιμότητας.

Παράλληλα, η πάθηση μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο επιπλοκών στην εγκυμοσύνη, όπως ο διαβήτης κύησης ή ο πρόωρος τοκετός. Ωστόσο, οι περισσότεροι άνθρωποι με την πάθηση μπορούν να έχουν επιτυχημένη εγκυμοσύνη με την κατάλληλη ιατρική παρακολούθηση.

Η διάγνωση και η σημασία της δεύτερης γνώμης

Η Jessica Pinel, η οποία διαγνώστηκε πριν από τρία χρόνια αφού είχε δαπανήσει περισσότερες από 3.000 λίρες για εξετάσεις και θεραπεία, υπογράμμισε τη σημασία της σωστής ενημέρωσης και της επιμονής στη διάγνωση.

Όπως είπε, δεν διαγνώστηκε από την πρώτη ιατρική εκτίμηση και χρειάστηκε να ζητήσει δεύτερη γνώμη, επειδή γνώριζε ότι κάτι συνέβαινε στο σώμα της.

Η ίδια προτρέπει τις γυναίκες που αισθάνονται ότι δεν ακούγονται ή ότι τα συμπτώματά τους υποτιμώνται να αναζητούν επαγγελματική υποστήριξη και, όπου χρειάζεται, δεύτερη ιατρική άποψη.

Την ίδια ώρα, προειδοποιεί για την παραπληροφόρηση στα social media, καθώς πολλές γυναίκες αναζητούν απαντήσεις σε TikTok, Instagram και Facebook. Το 2024, το BBC είχε εντοπίσει influencers που προωθούσαν ψευδείς «θεραπείες» για το PCOS.

Πώς αντιμετωπίζεται το PMOS

Η αντιμετώπιση του PMOS πρέπει να εξατομικεύεται, ανάλογα με τα συμπτώματα, την ηλικία, τις ανάγκες και τους στόχους κάθε γυναίκας.

Η Δρ Cree αναφέρει ότι οι αλλαγές στον τρόπο ζωής αποτελούν βασικό μέρος της διαχείρισης της πάθησης. Σε αυτές περιλαμβάνονται η μείωση των υπερεπεξεργασμένων τροφών, η τακτική άσκηση και ο επαρκής ύπνος.

Όπως εξηγεί, σε πολλές γυναίκες με PMOS παρατηρούνται αυξημένα επίπεδα ινσουλίνης, τα οποία μπορούν να οδηγήσουν την ωοθήκη σε αυξημένη παραγωγή τεστοστερόνης. Η υψηλή τεστοστερόνη συνδέεται με αρκετά από τα συμπτώματα της πάθησης.

Άλλες θεραπευτικές επιλογές μπορεί να περιλαμβάνουν φάρμακα που βελτιώνουν την ευαισθησία στην ινσουλίνη, όπως η μετφορμίνη, αγωγές που μπλοκάρουν τα ανδρογόνα και ορμονική αντισύλληψη.

Ωστόσο, η Δρ Hutto τονίζει ότι η θεραπεία δεν είναι ίδια για όλες. Μια γυναίκα που προσπαθεί να μείνει έγκυος μπορεί να χρειάζεται διαφορετική προσέγγιση από μια γυναίκα που θέλει κυρίως να ρυθμίσει τον κύκλο, την ακμή ή άλλα συμπτώματα.

«Να το δούμε ως πάθηση ζωής»

Η γιατρός στο Jersey, Δρ Jessica Langtree-Marsh, χαρακτήρισε το PCOS/PMOS ως μια πάθηση που παραμένει σε μεγάλο βαθμό υπομελετημένη και παρεξηγημένη.

Όπως είπε, συχνά η προσέγγιση περιορίζεται στη λογική «επιστρέψτε όταν θελήσετε να κάνετε παιδί», ενώ στην πραγματικότητα η πάθηση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως κατάσταση που μπορεί να επηρεάζει τη γυναίκα σε όλη τη διάρκεια της ζωής της.

Η ίδια εκτιμά ότι η νέα ονομασία μπορεί να οδηγήσει σε ευρύτερους τρόπους θεραπείας, πέρα από την αποκλειστική χρήση αντισυλληπτικών χαπιών, με μεγαλύτερη έμφαση και σε μεταβολικές θεραπείες όπου χρειάζεται.

Η Δρ Langtree-Marsh υπενθύμισε ότι η πάθηση είχε περιγραφεί πριν από περίπου 70 χρόνια από τους χειρουργούς Irving Stein και Michael Leventhal, οι οποίοι είχαν παρατηρήσει συγκεκριμένη εικόνα στις ωοθήκες γυναικών χωρίς περίοδο. Αρχικά ονομάστηκε σύνδρομο Stein-Leventhal και αργότερα μετονομάστηκε σε PCOS.

Η νέα ονομασία, PMOS, επιχειρεί να μετακινήσει το επίκεντρο από τις ωοθήκες προς τη συνολική εικόνα της πάθησης.

Τι αλλάζει πρακτικά για τις γυναίκες

Η αλλαγή ονομασίας από PCOS σε PMOS δεν σημαίνει ότι αλλάζουν αυτόματα τα συμπτώματα ή ότι έχει βρεθεί η βασική αιτία της πάθησης.

Όπως επισημαίνει η Δρ Langtree-Marsh, η νέα ονομασία δεν απαντά ακόμη στο γιατί εμφανίζεται το σύνδρομο. Περιγράφει όμως καλύτερα το εύρος των συμπτωμάτων και μπορεί να βοηθήσει ώστε γυναίκες, γιατροί και συστήματα υγείας να το αντιμετωπίζουν με πιο ολοκληρωμένο τρόπο.

Για τις γυναίκες που έχουν συμπτώματα όπως ακανόνιστη περίοδο, επίμονη ακμή, ανεξήγητη αύξηση βάρους, αυξημένη τριχοφυΐα, κόπωση ή δυσκολία σύλληψης, το βασικό μήνυμα των ειδικών είναι σαφές: η αξιολόγηση πρέπει να γίνεται από επαγγελματία υγείας και η διάγνωση δεν πρέπει να καθυστερεί.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Πώς το στρες επηρεάζει την καρδιά και τι μπορούμε να κάνουμε
• Τι, πόσο και πώς πρέπει να φάτε το βράδυ για να κοιμηθείτε χωρίς προβλήματα

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News