Μπορούμε να γερνάμε πιο υγιείς; Η πρωτεΐνη που λειτουργεί σαν «συνεργείο» για τα κύτταρα
Η μελέτη δείχνει ότι η ενίσχυση της ATFS-1 δεν αύξησε τη διάρκεια ζωής των σκωλήκων C. elegans, αλλά τους βοήθησε να παραμείνουν πιο υγιείς και κινητικοί όσο γερνούσαν
Η αναζήτηση για πιο υγιή γηρατειά δεν αφορά μόνο το πόσα χρόνια ζούμε, αλλά κυρίως το πώς τα ζούμε. Σε αυτό ακριβώς το σημείο έρχεται μια νέα μελέτη από το Πανεπιστήμιο Queensland, η οποία στρέφει το ενδιαφέρον σε μια πρωτεΐνη που φαίνεται να βοηθά τα κύτταρα να διαχειρίζονται καλύτερα τη φθορά του χρόνου.
Οι ερευνητές μελέτησαν την πρωτεΐνη ATFS-1, η οποία λειτουργεί ως ρυθμιστής στην ισορροπία ανάμεσα στη δημιουργία νέων μιτοχονδρίων και την επιδιόρθωση όσων έχουν υποστεί βλάβες. Τα μιτοχόνδρια είναι τα μικρά «εργοστάσια» παραγωγής ενέργειας μέσα στα κύτταρα και η καλή λειτουργία τους θεωρείται κρίσιμη για την κυτταρική υγεία.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Nature Cell Biology, δείχνει ότι η ενεργοποίηση αυτού του μηχανισμού μπορεί να συνδέεται με πιο υγιή γήρανση, χωρίς όμως να σημαίνει απαραίτητα παράταση της ζωής.
Ο ρόλος των μιτοχονδρίων στη γήρανση
Τα μιτοχόνδρια παράγουν την ενέργεια που χρειάζονται τα κύτταρα για να λειτουργήσουν. Με την πάροδο του χρόνου, όμως, η αποδοτικότητά τους μειώνεται και οι βλάβες στο μιτοχονδριακό DNA μπορούν να επηρεάσουν την κυτταρική λειτουργία.
Όταν τα μιτοχόνδρια δεν δουλεύουν σωστά, τα κύτταρα δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις ανάγκες του οργανισμού. Παράλληλα, τα τοξικά υποπροϊόντα που συνδέονται με τη λειτουργία τους μπορεί να συμβάλουν στη φθορά των κυττάρων.
Αυτός είναι και ο λόγος που η μιτοχονδριακή δυσλειτουργία βρίσκεται στο μικροσκόπιο των ερευνητών που μελετούν τη γήρανση, αλλά και ασθένειες που συνδέονται με την ηλικία.
Η πρωτεΐνη που λειτουργεί σαν «pit stop»
Ο αναπληρωτής καθηγητής Steven Zuryn, από το Ινστιτούτο Εγκεφάλου του Πανεπιστημίου Queensland, παρομοίασε τη δράση της ATFS-1 με το pit stop ενός αγωνιστικού αυτοκινήτου.
Όταν το κύτταρο βρίσκεται σε κατάσταση στρες και το μιτοχονδριακό DNA έχει υποστεί βλάβη, η ATFS-1 φαίνεται να στέλνει το σήμα ότι χρειάζεται «επισκευή».
«Σε συνθήκες κυτταρικού στρες, όταν το μιτοχονδριακό DNA έχει καταστραφεί, η πρωτεΐνη ATFS-1 αναλαμβάνει τις επισκευές, προάγοντας έτσι την κυτταρική υγεία και τη μακροζωία», εξήγησε ο Δρ Zuryn.
Με απλά λόγια, η πρωτεΐνη δεν σταματά τη γήρανση, αλλά φαίνεται να βοηθά το κύτταρο να αντιδρά πιο αποτελεσματικά όταν αρχίζουν οι βλάβες.
Τι έδειξε η μελέτη στους σκώληκες C. elegans
Οι ερευνητές μελέτησαν τη δράση της ATFS-1 σε σκώληκες C. elegans, έναν οργανισμό που χρησιμοποιείται συχνά στην έρευνα για τη γήρανση και τη λειτουργία των κυττάρων.
Όταν ενισχύθηκε η λειτουργία της πρωτεΐνης, οι σκώληκες δεν έζησαν περισσότερο. Παρέμειναν όμως πιο υγιείς, πιο δραστήριοι και πιο κινητικοί για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα καθώς γερνούσαν.
«Δεν έζησαν περισσότερο, αλλά ήταν πιο υγιείς καθώς γερνούσαν», ανέφερε ο ερευνητής.
Το εύρημα αυτό είναι σημαντικό, γιατί μετατοπίζει τη συζήτηση από την απλή επιμήκυνση της ζωής στην ποιότητα της ζωής κατά τη γήρανση.
Τι μπορεί να σημαίνει για ασθένειες που συνδέονται με την ηλικία
Σύμφωνα με τον Δρ Zuryn, η μιτοχονδριακή δυσλειτουργία βρίσκεται στον πυρήνα πολλών ασθενειών που σχετίζονται με την ηλικία, όπως η άνοια και η νόσος του Πάρκινσον.
Η καλύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο τα κύτταρα επιδιορθώνουν κατεστραμμένα μιτοχόνδρια μπορεί να βοηθήσει τους επιστήμονες να εντοπίσουν νέους τρόπους πρόληψης της κυτταρικής φθοράς.
Το εύρημα, σύμφωνα με τους ερευνητές, θα μπορούσε μελλοντικά να συμβάλει στην υγιή γήρανση, αλλά και να προσφέρει χρήσιμες γνώσεις για άτομα με κληρονομικές μιτοχονδριακές ασθένειες.
Ο στόχος: περισσότερα χρόνια με καλύτερη λειτουργία
Ο Δρ Michael Dai, επίσης από το Ινστιτούτο Εγκεφάλου του Πανεπιστημίου Queensland, εξηγεί ότι ο απώτερος στόχος είναι να διατηρείται για περισσότερο χρόνο η υγιής λειτουργία ιστών και οργάνων, η οποία συνήθως μειώνεται με την ηλικία.
Η έρευνα δεν υπόσχεται άμεση «αντιγήρανση» ούτε κάποιο έτοιμο θεραπευτικό εργαλείο. Δείχνει, όμως, έναν πιθανό μηχανισμό που μπορεί να αξιοποιηθεί στο μέλλον.
«Μπορεί τελικά να σχεδιάσουμε παρεμβάσεις που διατηρούν το μιτοχονδριακό DNA πιο υγιές για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, βελτιώνοντας έτσι την ποιότητα της ζωής μας», ανέφερε ο Δρ Dai.
Το ζητούμενο, επομένως, δεν είναι μόνο να προστεθούν χρόνια στη ζωή, αλλά να παραταθεί το διάστημα κατά το οποίο το σώμα παραμένει λειτουργικό, ανθεκτικό και υγιές.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Ποιες 10 μορφές καρκίνου συνδέονται άμεσα με το αλκοόλ
- Καλοκαίρι και ήλιος: Τα συχνότερα λάθη στη χρήση αντηλιακού
- Ηλίαση ή θερμοπληξία; Τα συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοήσετε στον καύσωνα
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
