ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


ΙΣΤΟΡΙΑ: ΕΘΝΙΚΗ Ή ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ; Κλείσαμε την Ιστορία στους τέσσερις τοίχους μιας σχολικής αίθουσας

ΙΣΤΟΡΙΑ: ΕΘΝΙΚΗ Ή ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ; Κλείσαμε την Ιστορία στους τέσσερις τοίχους μιας σχολικής αίθουσας



ΤΟΥ ΒΑΓΓΕΛΗ ΚΑΡΑΜΑΝΩΛΑΚΗ *


Ας προχωρήσουμε λοιπόν πίσω ολοταχώς. Και ας προσθέσουμε στα σχολικά προγράμματα της Ιστορίας όση «εθνική» ιστορία θεωρούμε ότι λείπει. Έπειτα θα τη διδάξουμε στους μαθητές της Γ΄Λυκείου, λέγοντάς τους ότι όσο πιο πολύ καλά αποστηθίσουν τόσο καλύτερα θα γράψουν, θα τους μάθουμε να προσεγγίζουν τις πηγές με «προσεκτικό» τρόπο, στερώντας τους κάθε ίχνος πρωτοβουλίας και φαντασίας. Και τα παιδιά θα τρέξουν στα φροντιστήρια, που προφανώς όλα αυτά μπορούν να τα κάνουν καλύτερα από το σχολείο, και θα βαριούνται και θα βαρυγγομούν, δικαίως, έχοντας συνέχεια το άγχος για το εάν η τάδε ή η δείνα παράγραφος ανήκει στην απάντηση του θέματος.
Εν ολίγοις: αν η Ιστορία συνεχίζει να διδάσκεται και -κυρίως- να εξετάζεται με αυτό τον τρόπο, τότε λιγοστή σημασία θα έχει το ακριβές περιεχόμενό της. Το γράφω αυτό έχοντας στο νου μου τους 200 περίπου νεοεισερχόμενους φοιτητές και φοιτήτριες, που υποδέχομαι, κάθε χρόνο, στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας. Και κάθε χρόνο διαπιστώνω, ως κυρίαρχη τάση, την έλλειψη ενδιαφέροντος, την απουσία κριτικής σκέψης, τα μεγάλα κενά στην ιστορική γνώση σε θέματα που έχουν ήδη διδαχθεί. Μη βιαστείτε να κατηγορήσετε τους διδάσκοντες. Κάθε χρόνο, επίσης, διδάσκω σε σεμινάρια για εκπαιδευτικούς, οι οποίοι έρχονται εθελοντικά να επιμορφωθούν. Και βλέπω την αγάπη για τη δουλειά τους και την έγνοια τους για τους μαθητές.
Άρα, μήπως φταίνε τα προγράμματα της Ιστορίας; Προφανώς και έχουν ευθύνη. Σε ποια κατεύθυνση; Μήπως το πρόβλημα είναι η έλλειψη εθνικής ιστορίας; Ας μη χάσουμε την αίσθηση της πραγματικότητας. Μπορεί μιλώντας κανείς για ένα σχολείο όπως το ελληνικό, να υποστηρίξει ότι πραγματικά λείπει η ανάπτυξη της εθνικής συνείδησης μέσα από το μάθημα της ιστορίας ή της νεοελληνικής γλώσσας ή από τις σχολικές γιορτές; Ή να κατασκευάσει δίπολα: εθνική εναντίον κοινωνικής ιστορίας; Μπορούμε να μιλήσουμε για εθνική ιστορία απαριθμώντας μάχες και κατορθώματα; Δεν πρέπει να συζητήσουμε στην τάξη για κοινωνικές συγκρούσεις και εσωτερικές διαμάχες; Πώς θα κατανοήσουμε, πώς θα ερμηνεύσουμε; Τι θέλουμε να διδάσκονται οι μαθητές στο σχολείο; Αυτό που συνέβη ή αυτό που θα θέλαμε να είχε συμβεί; Σε ένα σχολείο όπου η ύλη σταματάει επί της ουσίας 70-80 χρόνια πίσω, πώς θα πείσουμε τα παιδιά ότι η Ιστορία είναι κάτι ζωντανό;
Ας αυξήσουμε την ύλη, ας προσθέσουμε όσες ώρες νομίζουμε. Δεν θα γίνει τίποτα. Κλείσαμε την Ιστορία στους τέσσερις τοίχους μιας σχολικής αίθουσας και απορούμε γιατί οι μαθητές βαριούνται και δεν αγαπούν το μάθημα. Απονευρώσαμε το περιεχόμενό της, μετατρέψαμε, ειδικά στο Λύκειο, την ύλη της σε ένα σύνολο στρυφνών κειμένων που πρέπει οι μαθητές να αποστηθίσουν και απορούμε πώς οι απόφοιτοι της μέσης εκπαίδευσης έχουν έλλειψη ιστορικής παιδείας. Ξεχάσαμε ότι η Ιστορία είναι διάλογος, κριτική σκέψη, διερώτηση, έρευνα, πρακτικές αναζήτησεις και τρόποι διασταύρωσης.
Ξεχάσαμε ότι όπως η φυσική έχει τα δικά της εργαστήρια, έτσι και η Ιστορία έχει τις δικές της μεθόδους, τις πηγές της. Πώς μπορείς να μιλήσεις για την αρχαία ιστορία αν δεν αγγίξεις νομίσματα, επιγραφές, κείμενα; Πώς μπορείς να μιλήσεις για τον 20ό αιώνα αν δεν διαβάσεις εφημερίδες, δεν δεις κινηματογραφικά επίκαιρα, δεν περιπλανηθείς στο διαδίκτυο; Αυτά είναι τα πραγματικά προβλήματα, και όχι η έλλειψη της εθνικής ιστορίας. Αλλιώς ας μην εκπλαγούμε, όσο 1821 και να βάλουμε στην εκπαίδευση εν όψει της επετείου, αν οι μαθητές μας εξακολουθούν να μπερδεύουν την Τουρκοκρατία με τη γερμανική Κατοχή.
* Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης είναι Αν. καθηγητής Θεωρίας και Ιστορίας της Ιστοριογραφίας στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.





Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[χθες 12:57]  Μια δροσερή ιστορία
[χθες 12:03]  Μόνη ελπίδα ο τουρισμός
[χθες 11:25]  Ελληνική κρίση και συλλογική ευθύνη
[χθες 09:07]  Η Ευρώπη χρειάζεται να επινοήσει...
[χθες 09:57]  Τούτη τη φορά, ας ακούσουμε τον...
[χθες 11:59]  Τα όρια της παρανάγνωσης τείνουν...
[χθες 11:24]  Δεν εμπνέουμε πια τους νέους μας....
[χθες 12:35]  Σε αυτό δεν χωράει ανεύθυνη...








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [02:04:13]