Παράθυρο για την επαναλειτουργία του Οδοντωτού: Σχέδιο με αυστηρούς κανόνες και σταδιακή επανεκκίνηση
Η Περιφέρεια και το Υπουργείο Μεταφορών παρουσίασαν το πλαίσιο ασφαλούς λειτουργίας
Ένα σημαντικό βήμα για την επαναλειτουργία του ιστορικού Οδοντωτού Σιδηροδρόμου Διακοπτού – Καλαβρύτων επιχειρείται μέσω του νέου σχεδίου που παρουσίασαν από κοινού το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών και η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, σε ευρεία σύσκεψη με τη συμμετοχή δημάρχων, βουλευτών, εκπροσώπων του Επιμελητηρίου Αχαΐας και τοπικών φορέων. Σύμφωνα με το kalavrytanews.com, το σχέδιο θέτει για πρώτη φορά ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο ασφαλούς λειτουργίας, με σαφείς προϋποθέσεις, αυστηρούς ελέγχους και διακριτούς ρόλους για όλους τους εμπλεκόμενους.
Δύο φάσεις λειτουργίας με σταδιακή μετάβαση
Η επαναλειτουργία θα γίνει σε δύο στάδια. Αρχικά, θα ξεκινήσει πιλοτική λειτουργία βασισμένη σε γεωλογική και γεωτεχνική μελέτη για την κατάσταση του φαραγγιού. Η φάση αυτή θα περιλαμβάνει συνεχή παρακολούθηση και αξιολόγηση των δεδομένων. Η μετάβαση στην κανονική λειτουργία θα πραγματοποιηθεί μόνο όταν ολοκληρωθούν οι απαραίτητες παρεμβάσεις από δασικές υπηρεσίες και τεχνικούς φορείς, και διαπιστωθεί ότι πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις ασφάλειας.
Η σύσκεψη κατέληξε, με συμφωνία όλων των πλευρών, στην ανάληψη εκπόνησης μελέτης από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), με χρηματοδότηση από την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, στο πλαίσιο προγραμματικής σύμβασης που θα συναφθεί.
Το ΤΕΕ αναλαμβάνει την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης για την αποτύπωση της υφιστάμενης κατάστασης της γραμμής, τον εντοπισμό των σημείων που απαιτούν παρεμβάσεις και την τεκμηριωμένη αξιολόγηση των προϋποθέσεων ασφαλούς επαναλειτουργίας της.
Η μελέτη θα αποτελέσει τη βάση για τον σχεδιασμό και την ιεράρχηση των απαιτούμενων έργων, καθώς και για τον καθορισμό των όρων επανεκκίνησης της λειτουργίας.
Τρεις άξονες επιστημονικής μελέτης
Ο Αναπληρωτής Υπουργός Μεταφορών, Κώστας Κυρανάκης, παρουσίασε τις βασικές κατευθύνσεις της μελέτης, η οποία χρηματοδοτείται από την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας και επικεντρώνεται σε:
- Καταγραφή της συχνότητας και έντασης των κατολισθήσεων.
- Αξιολόγηση της αστάθειας των πρανών λόγω φυσικών καταστροφών.
- Εντοπισμό ρηγμάτων στο έδαφος και στους βραχώδεις σχηματισμούς.
Από τη μελέτη θα προκύψει χαρτογράφηση κινδύνου και θα καθοριστούν άμεσες και μεσοπρόθεσμες παρεμβάσεις, ενώ θα εγκατασταθούν σύγχρονα συστήματα monitoring για παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο.
Αυστηρά όρια ασφαλείας
Το νέο πρωτόκολλο προβλέπει τρία επίπεδα λειτουργίας: monitoring, άμεση παρέμβαση και πλήρη αναστολή, εξασφαλίζοντας ότι η ασφάλεια τίθεται πάνω από κάθε άλλη παράμετρο. Όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς – Τοπική Αυτοδιοίκηση, δασικές υπηρεσίες, ΟΣΕ και Hellenic Train – αναλαμβάνουν σαφείς ευθύνες.
Χρηματοδότηση και συνεργασία φορέων
Σήμερα στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, συμφωνήσαμε να περάσουμε σε πράξεις και χειροπιαστές λύσεις, δήλωσε ο Περιφερειάρχης Νεκτάριος Φαρμάκης και συμπλήρωσε: “Για την άμεση επαναλειτουργία του ιστορικού μας τρένου, η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας αναλαμβάνει δράση:
Ενώνουμε δυνάμεις: Προχωράμε άμεσα στη σύσταση επιτροπής με τους συναρμόδιους φορείς για την οργάνωση και εκπόνηση μελέτης, με μοναδικό στόχο τη συντομότερη δυνατή επαναλειτουργία του ιστορικού μας Οδοντωτού.
Προτείναμε λύσεις: Καταθέσαμε στο τραπέζι ολοκληρωμένες προτάσεις για την άμεση εκπόνηση της απαραίτητης γεωλογικής μελέτης.
Βάζουμε τους πόρους: Ανταποκριθήκαμε αμέσως στο αίτημα του Υπουργείου, αναλαμβάνοντας πλήρως τη χρηματοδότηση της μελέτης.
Δεν κάνουμε εκπτώσεις στην ασφάλεια, αλλά δεν δεχόμαστε και την αδράνεια. Ο τόπος μας χρειάζεται τον Οδοντωτό ενεργό. Κοστίζει στην τοπική οικονομία των Καλαβρύτων και της Αιγιάλειας κάθε μέρα που το τρένο μένει ακινητοποιημένο.”
Ο Γενικός Γραμματέας Δασών, Στάθης Σταθόπουλος, επεσήμανε ότι η γεωμορφολογία του φαραγγιού δεν επιτρέπει αυστηρά χρονοδιαγράμματα, ενώ ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΟΣΕ, Χρήστος Παληός, ανέφερε τα μέτρα παρακολούθησης και τη δύσκολη απόφαση διακοπής της λειτουργίας.
Τοπική κοινωνία και πολιτικές αντιπαραθέσεις
Η τοπική αυτοδιοίκηση ζήτησε σαφή χρονοδιάγραμμα, ενώ η αντιπολίτευση ανέδειξε τις διαχρονικές ευθύνες για τη φθορά της γραμμής. Το Επιμελητήριο Αχαΐας με εκπροσώπους τον Τάκη Βασιλείου και τον Δήμο Βαρβιτσιώτη τόνισε ότι η ασφαλής επαναλειτουργία είναι εφικτή με οργανωμένη, τεχνικά τεκμηριωμένη διαδικασία διάρκειας περίπου δύο μηνών.
Το σχέδιο επιχειρεί να ισορροπήσει την ανάγκη για άμεση επαναλειτουργία με την ασφάλεια, ενώ η απουσία συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος διατηρεί το ζήτημα ανοιχτό στη δημόσια συζήτηση.
Η ανακοίνωση του Υπουργείου αναφέρει:
Σύσκεψη για τον «Οδοντωτό»: Με συμφωνία όλων, το ΤΕΕ αναλαμβάνει τη μελέτη για την επαναλειτουργία του
Συνάντηση εργασίας, με πρωτοβουλία του Αναπληρωτή Υπουργού Κωνσταντίνου Κυρανάκη, πραγματοποιήθηκε στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών με τη συμμετοχή εκπροσώπων των τοπικών φορέων της Αχαΐας, της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας, του ΟΣΕ και των αρμόδιων τεχνικών υπηρεσιών, για τη γραμμή του Οδοντωτού και τις προϋποθέσεις επαναλειτουργίας της.
Στο επίκεντρο βρέθηκε η διαμόρφωση ενός συγκεκριμένου πλαισίου ενεργειών, με σαφή καταγραφή των απαιτούμενων παρεμβάσεων και καθορισμό των αρμοδιοτήτων κάθε εμπλεκόμενου φορέα, ώστε να προχωρήσει οργανωμένα και με όρους ασφάλειας η διαδικασία επαναλειτουργίας της γραμμής.
Η σύσκεψη κατέληξε, με συμφωνία όλων των πλευρών, στην ανάληψη εκπόνησης μελέτης από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), με χρηματοδότηση από την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, στο πλαίσιο προγραμματικής σύμβασης που θα συναφθεί.
Το ΤΕΕ αναλαμβάνει την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης για την αποτύπωση της υφιστάμενης κατάστασης της γραμμής, τον εντοπισμό των σημείων που απαιτούν παρεμβάσεις και την τεκμηριωμένη αξιολόγηση των προϋποθέσεων ασφαλούς επαναλειτουργίας της.
Η μελέτη θα αποτελέσει τη βάση για τον σχεδιασμό και την ιεράρχηση των απαιτούμενων έργων, καθώς και για τον καθορισμό των όρων επανεκκίνησης της λειτουργίας.
Η εικόνα σήμερα της γραμμής και τα αίτια των προβλημάτων
Η γραμμή Διακοπτό – Καλάβρυτα διέρχεται από το φαράγγι του Βουραϊκού, ένα περιβάλλον με έντονη γεωλογική δραστηριότητα, όπου καταγράφονται συστηματικά πτώσεις βράχων και φερτών υλικών.
Οι πυρκαγιές του 2023 ενίσχυσαν την αστάθεια του εδάφους στις πλαγιές πάνω από τη γραμμή, χωρίς να είναι προβλέψιμη η εκδήλωση αυτών των φαινομένων.
Τα προβλήματα εντοπίζονται κυρίως σε συγκεκριμένα τμήματα της διαδρομής, όπου καταγράφονται επαναλαμβανόμενα περιστατικά το τελευταίο διάστημα με τη μορφή εισροής φερτών υλικών και κατολισθήσεων στις πλαγιές του φαραγγιού.
Επιχειρησιακή ετοιμότητα
Όλο το προηγούμενο διάστημα προτού παρθεί η απόφαση αναστολής της λειτουργίας της γραμμής, είχε αναπτυχθεί ένα πλέγμα ενεργειών για τη διαχείριση των κινδύνων και τη διατήρηση της επιχειρησιακής ετοιμότητας της γραμμής.
Σε αυτό περιλαμβάνονται τακτικές εργασίες καθαρισμού της γραμμής και των τεχνικών έργων, εκπόνηση εξειδικευμένων γεωτεχνικών και γεωλογικών μελετών, καθώς και εγκατάσταση συστημάτων παρακολούθησης σε κομβικά σημεία της διαδρομής.
Λειτουργούν μετεωρολογικοί και σεισμολογικοί σταθμοί για την καταγραφή δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, ενώ βελτιώθηκε η επικοινωνία κατά μήκος της γραμμής με αναβάθμιση του ραδιοδικτύου και χρήση δορυφορικών μέσων για την κάλυψη δύσβατων σημείων.
Οι παρεμβάσεις αυτές ενισχύουν την επιχειρησιακή εικόνα της γραμμής, χωρίς ωστόσο να μπορούν να εξαλείψουν τον κίνδυνο που προκύπτει από τη φυσική εξέλιξη των φαινομένων στο ευρύτερο περιβάλλον.
Πλαίσιο επαναλειτουργίας της γραμμής
Η υλοποίηση των τεχνικών έργων που αφορούν τη σιδηροδρομική υποδομή, η προώθηση παρεμβάσεων στο ευρύτερο φυσικό περιβάλλον και η επιτάχυνση των αναγκαίων μελετών και αδειοδοτήσεων, αποτελούν βασικούς άξονες του σχεδίου που συμφωνήθηκε.
Η επαναλειτουργία του Οδοντωτού συνδέεται με την ολοκλήρωση μιας σειράς τεχνικών και επιχειρησιακών βημάτων:
- Ολοκλήρωση γεωτεχνικής εκτίμησης κινδύνου με σύγχρονες μεθόδους αποτύπωσης, η κατηγοριοποίηση των τμημάτων της γραμμής ανά επίπεδο επικινδυνότητας και η εφαρμογή των απαραίτητων παρεμβάσεων στα κρίσιμα σημεία.
- Ανάπτυξη συστήματος συνεχούς παρακολούθησης με χρήση αισθητήρων και καταγραφή δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, σε συνδυασμό με καθορισμένα όρια λειτουργίας που ενεργοποιούν συγκεκριμένα πρωτόκολλα, από περιορισμό ταχύτητας έως και προσωρινή διακοπή δρομολογίων όπου απαιτείται.
Η επιστροφή στη λειτουργία προσεγγίζεται σταδιακά, με αρχική πιλοτική εφαρμογή και συνεχή αξιολόγηση των συνθηκών πριν από την πλήρη επαναφορά των δρομολογίων.
Κοινός στόχος παραμένει η επαναλειτουργία του Οδοντωτού, με όρους που εγγυώνται την ασφάλεια επιβατών και προσωπικού, μέσα από συντονισμένη δράση, τεχνική τεκμηρίωση και συνεχή παρακολούθηση των φαινομένων στην περιοχή.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
