Στενά του Ορμούζ: Στους Φρουρούς της Επανάστασης ο έλεγχος, νέα απειλή από το Ιράν
Σε νέα φάση ασφυκτικής έντασης μπαίνει η κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, καθώς οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης διαμηνύουν ότι το πέρασμα έχει επιστρέψει σε καθεστώς «αυστηρού ελέγχου» λόγω του αμερικανικού αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια. Την ίδια ώρα, ο Ντόναλντ Τραμπ προειδοποιεί ότι η εκεχειρία με το Ιράν μπορεί να λήξει αν δεν υπάρξει συμφωνία μέχρι την Τετάρτη, αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο επανέναρξης των βομβαρδισμών.
Η εικόνα αποκλιμάκωσης που είχε αρχίσει να διαμορφώνεται γύρω από τα Στενά του Ορμούζ θόλωσε ξανά μέσα σε λίγες ώρες. Η κοινή στρατιωτική διοίκηση του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης ανακοίνωσε, μέσω της ιρανικής κρατικής τηλεόρασης, ότι ο έλεγχος του περάσματος έχει επιστρέψει στην «προηγούμενη κατάσταση», υποστηρίζοντας πως οι Ηνωμένες Πολιτείες συνέχισαν τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών και πράξεις που η Τεχεράνη χαρακτηρίζει «πειρατεία» και «θαλάσσια κλοπή». Σύμφωνα με το ιρανικό μήνυμα, τα Στενά θα παραμείνουν υπό αυστηρή στρατιωτική διαχείριση μέχρι να αποκατασταθεί, όπως λέει η ίδια πλευρά, η πλήρης ελευθερία ναυσιπλοΐας από και προς το Ιράν.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται αμέσως μετά την πρόσκαιρη επαναλειτουργία του περάσματος, που είχε προκαλέσει ανακούφιση στις αγορές και είχε οδηγήσει σε απότομη πτώση των τιμών του πετρελαίου. Όμως η σημερινή τοποθέτηση του IRGC δείχνει ότι η Τεχεράνη δεν θεωρεί το άνοιγμα δεδομένο ούτε μόνιμο. Αντίθετα, το συνδέει ευθέως με τον αμερικανικό αποκλεισμό, μετατρέποντας ξανά το Ορμούζ σε μοχλό πίεσης μέσα στην ευρύτερη διαπραγμάτευση με την Ουάσινγκτον.
Στην αμερικανική πλευρά, ο Ντόναλντ Τραμπ κράτησε την ίδια σκληρή γραμμή. Μιλώντας σε δημοσιογράφους πάνω στο Air Force One, δήλωσε ότι οι διαπραγματεύσεις με το Ιράν συνεχίζονται, αλλά προειδοποίησε ότι η εκεχειρία μπορεί να μην παραταθεί αν δεν υπάρξει μακροπρόθεσμη συμφωνία έως την Τετάρτη. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι ο αποκλεισμός στα ιρανικά λιμάνια θα παραμείνει και πρόσθεσε ότι, αν δεν υπάρξει αποτέλεσμα, «δυστυχώς θα πρέπει να αρχίσουμε να ρίχνουμε ξανά βόμβες».
Διαβάστε επίσης: Μέση Ανατολή: Άνοιξε το Ορμούζ, αλλά οι απειλές επιστρέφουν – σε οριακό σημείο οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν
Τι αλλάζει τώρα στο Ορμούζ
Το βασικό νέο στοιχείο δεν είναι απλώς η ένταση στη ρητορική, αλλά το ότι η Τεχεράνη επαναφέρει την ιδέα ενός ελεγχόμενου και όχι ελεύθερου περάσματος. Το Associated Press μεταδίδει ότι το Ιράν ουσιαστικά επανέφερε περιορισμούς στο Ορμούζ, αντιδρώντας στο γεγονός ότι οι ΗΠΑ δεν χαλάρωσαν τον αποκλεισμό στη θαλάσσια κίνηση που συνδέεται με το Ιράν. Αυτό σημαίνει ότι η προηγούμενη εικόνα του «ανοίγματος» αποδεικνύεται πολύ πιο εύθραυστη από όσο φαινόταν αρχικά.
Η σημασία του περάσματος είναι κρίσιμη, καθώς από τα Στενά του Ορμούζ περνά περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου. Κάθε απειλή για περιορισμό ή νέο κλείσιμο επηρεάζει άμεσα τη διεθνή ενέργεια, τις μεταφορές και την παγκόσμια οικονομία. Γι’ αυτό και η σημερινή ιρανική τοποθέτηση δεν διαβάζεται ως απλή στρατιωτική ανακοίνωση, αλλά ως ευθεία προειδοποίηση με γεωπολιτικό και οικονομικό αποτύπωμα.
Εκεχειρία με ημερομηνία λήξης
Το άλλο μεγάλο βάρος της συγκυρίας είναι ότι η εκεχειρία κάθε άλλο παρά σταθερή θεωρείται. Το Reuters σημειώνει ότι ο Τραμπ εμφανίζεται να κρατά ανοιχτές όλες τις επιλογές: συμφωνία, παράταση της παύσης ή επιστροφή στις επιθέσεις. Η πίεση αυτή ερμηνεύεται ως μέρος της στρατηγικής του να διαπραγματεύεται από θέση ισχύος, όμως ταυτόχρονα αυξάνει τον κίνδυνο ενός γρήγορου πισωγυρίσματος στη στρατιωτική κλιμάκωση.
Με τα σημερινά δεδομένα, η κρίση δεν βρίσκεται σε πορεία σταθερής εκτόνωσης. Βρίσκεται σε μια μεταβατική και εξαιρετικά ασταθή φάση, όπου κάθε δήλωση για το Ορμούζ, κάθε αμερικανική προειδοποίηση και κάθε ιρανικός όρος μπορούν να αλλάξουν το τοπίο μέσα σε λίγες ώρες. Το επόμενο διάστημα, και ιδιαίτερα μέχρι την Τετάρτη που έθεσε ο Τραμπ ως πολιτικό ορόσημο, θα κρίνει αν το πέρασμα θα μείνει ανοιχτό υπό όρους ή αν η περιοχή θα γυρίσει ξανά σε πλήρη ανάφλεξη.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
