Η αξιοπιστία των απειλών κρίνεται στις πράξεις

Νίκος Μαρούδας

Για ακόμη μία φορά, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών επέλεξε να ανεβάσει τους τόνους απέναντι στο Ιράν. Οι δηλώσεις του ήταν ιδιαίτερα σκληρές, με αναφορές που παρέπεμπαν ακόμη και στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, αφήνοντας να εννοηθεί ότι επίκεινται αντίποινα πρωτοφανούς έντασης.

Τα διεθνή μέσα ενημέρωσης αφιέρωσαν αμέσως ατελείωτες ώρες αναλύσεων. Οι ειδικοί μίλησαν για τον κίνδυνο μιας γενικευμένης σύρραξης στη Μέση Ανατολή. Οι αναλυτές της ενέργειας προειδοποίησαν για πιθανή εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου, ενώ αρκετοί προέβλεψαν αναταράξεις στις διεθνείς αγορές.

Ομως ήρθε το Σάββατο, η 1η Αυγούστου, η ημέρα κατά την οποία πολλοί περίμεναν ότι οι απειλές θα μετατρέπονταν σε πράξεις.
Αντί γι’ αυτό, η εικόνα άλλαξε. Η πολεμική ρητορική έδωσε τη θέση της στη διπλωματία. Η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε ότι οι συνομιλίες με το Ιράν συνεχίζονται, επισημαίνοντας ότι οι βασικοί στόχοι παραμένουν δύο: η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και μια συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.

Η εξέλιξη αυτή έχει ίσως μεγαλύτερη σημασία για τις αγορές από ό,τι για την πολιτική.
Κάποτε, ακόμη και μια αυστηρή δήλωση αρκούσε για να προκαλέσει πανικό στα χρηματιστήρια. Το πετρέλαιο εκτινασσόταν, ο χρυσός γινόταν καταφύγιο και οι επενδυτές εγκατέλειπαν τα ριψοκίνδυνα περιουσιακά στοιχεία.

Σήμερα συμβαίνει σχεδόν το αντίθετο. Οι χρηματιστηριακές αγορές δείχνουν να αντιμετωπίζουν τις πολεμικές εξαγγελίες με εμφανή ψυχραιμία. Οι επενδυτές φαίνεται πως έχουν αποκτήσει μια διαφορετική εμπειρία. Δεν επενδύουν πλέον στις δηλώσεις αλλά στις πράξεις. Εχουν μάθει ότι, στις διεθνείς σχέσεις, η σκληρή γλώσσα χρησιμοποιείται πολλές φορές ως εργαλείο διαπραγμάτευσης και όχι απαραίτητα ως προάγγελος πολέμου.

Δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει αυτό. Τα τελευταία χρόνια ο κόσμος έχει ακούσει δεκάδες προειδοποιήσεις για επικείμενες συγκρούσεις, εμπορικούς πολέμους, κυρώσεις και στρατιωτικές επιχειρήσεις. Αλλες πραγματοποιήθηκαν, άλλες περιορίστηκαν σε συμβολικές κινήσεις και αρκετές δεν έγιναν ποτέ. Αυτή η συνεχής εναλλαγή απειλών και διαπραγματεύσεων έχει δημιουργήσει ένα νέο περιβάλλον, όπου οι αγορές περιμένουν πρώτα τα γεγονότα και μετά αντιδρούν.

Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι ο κίνδυνος έχει εκλείψει.

Τα Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους του πλανήτη. Μια πραγματική διακοπή της ναυσιπλοΐας ή μια γενικευμένη στρατιωτική σύγκρουση θα είχε άμεσες συνέπειες στις τιμές του πετρελαίου, στον πληθωρισμό, στις μεταφορές, αλλά και στην παγκόσμια ανάπτυξη.

Η διαφορά είναι ότι οι επενδυτές δεν βιάζονται πλέον να προεξοφλήσουν το χειρότερο σενάριο.

Ισως, αυτό να αποτελεί και το σημαντικότερο μήνυμα της εποχής μας. Η αξιοπιστία μιας απειλής δεν μετριέται από τη σκληρότητα των δηλώσεων ούτε από τους υψηλούς τόνους των συνεντεύξεων Τύπου. Μετριέται από τη συνέπεια ανάμεσα στα λόγια και στις πράξεις.

Και όσο αυτή η απόσταση μεγαλώνει, τόσο οι αγορές θα συνεχίσουν να ακούνε με προσοχή, αλλά να αντιδρούν με όλο και μεγαλύτερη δυσπιστία.
Γιατί στις αγορές, όπως και στη ζωή, η εμπιστοσύνη δεν κερδίζεται με λόγια. Κερδίζεται μόνο όταν τα λόγια γίνονται πράξεις.

* Ο Νίκος Μαρούδας είναι οικονομικός αναλυτής, χρηματιστηριακός σύμβουλος.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News