Τρώτε ντομάτες κάθε μέρα; Οι 5 περιπτώσεις που χρειάζονται προσοχή

Οι ντομάτες έχουν χαμηλή θερμιδική αξία και προσφέρουν βιταμίνη C, κάλιο και λυκοπένιο, γεγονός που τις καθιστά μια θρεπτική επιλογή για το καθημερινό τραπέζι. Για τους περισσότερους υγιείς ανθρώπους, η τακτική κατανάλωσή τους δεν δημιουργεί πρόβλημα.

Αυτό δεν ισχύει με τον ίδιο τρόπο για όλους. Η οξύτητα, το κάλιο και ορισμένες πρωτεΐνες της ντομάτας μπορούν να προκαλέσουν ή να επιδεινώσουν συμπτώματα σε συγκεκριμένες περιπτώσεις.

Οι πιθανές ενοχλήσεις δεν έχουν όλες την ίδια επιστημονική τεκμηρίωση. Η γενικευμένη αποφυγή, επομένως, δεν δικαιολογείται χωρίς συγκεκριμένα συμπτώματα ή ιατρικό λόγο.

1. Παλινδρόμηση και καούρα

Οι ντομάτες και τα προϊόντα που παρασκευάζονται από αυτές είναι όξινα. Για ορισμένους ανθρώπους με γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, μπορεί να λειτουργήσουν ως παράγοντας που πυροδοτεί καούρα ή επιδεινώνει ήδη υπάρχοντα συμπτώματα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι προκαλούν από μόνες τους παλινδρόμηση. Οι διατροφικοί παράγοντες που ενοχλούν διαφέρουν σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο, επομένως ο περιορισμός έχει νόημα μόνο όταν υπάρχει σαφής σύνδεση με τα συμπτώματα.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις σάλτσες. Εκτός από την ντομάτα, μπορεί να περιέχουν αρκετό λίπος, σκόρδο, κρεμμύδι, τσίλι ή άλλα συστατικά που επιδεινώνουν την καούρα. Έτσι, μια ενόχληση μετά την κατανάλωση σάλτσας δεν αποδεικνύει απαραίτητα ότι ευθύνεται αποκλειστικά η ντομάτα.

2. Φούσκωμα και ευαίσθητο έντερο

Μεγάλες ποσότητες μπορεί να προκαλέσουν φούσκωμα, κράμπες ή διάρροια σε ανθρώπους με ευαίσθητο πεπτικό σύστημα, σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου ή δυσκολία στην πέψη συγκεκριμένων υδατανθράκων.

Οι ντομάτες, ωστόσο, δεν θεωρούνται δύσπεπτες για τον γενικό πληθυσμό. Το αν θα εμφανιστούν συμπτώματα εξαρτάται κυρίως από την ποσότητα, τη μορφή του τροφίμου και την προσωπική ανοχή.

Και σε αυτή την περίπτωση, μια έτοιμη σάλτσα μπορεί να περιέχει αρκετά πρόσθετα συστατικά. Η ενόχληση δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα στην ντομάτα χωρίς να εξετάζεται το σύνολο του γεύματος.

3. Αλλεργία στην ντομάτα

Η αλλεργία στην ντομάτα είναι ασυνήθιστη, αλλά υπαρκτή και τεκμηριωμένη. Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν:

• κνησμό ή μυρμήγκιασμα στο στόμα
• πρήξιμο
• κνίδωση
• γαστρεντερικές ενοχλήσεις

Σε σπάνιες περιπτώσεις μπορούν να εκδηλωθούν σοβαρότερες αντιδράσεις.

Ορισμένοι άνθρωποι εμφανίζουν συμπτώματα στο πλαίσιο του συνδρόμου αλλεργίας γύρης-τροφής. Πρόκειται για αντίδραση του οργανισμού σε ομοιότητες ανάμεσα σε πρωτεΐνες της γύρης και πρωτεΐνες που υπάρχουν σε ωμά τρόφιμα.

Η ντομάτα έχει συνδεθεί ιδιαίτερα με την ευαισθησία στη γύρη του γρασιδιού. Το μαγείρεμα μπορεί να μειώσει τα συμπτώματα όταν εμπλέκονται πρωτεΐνες ευαίσθητες στη θερμότητα, αλλά αυτό δεν συμβαίνει σε κάθε μορφή αλλεργίας.

4. Τι γνωρίζουμε για την ισταμίνη

Οι ντομάτες περιλαμβάνονται συχνά σε λίστες τροφίμων που θεωρείται ότι μπορεί να επιδεινώσουν συμπτώματα συνδεδεμένα με την ισταμίνη, όπως:

• έξαψη
• πονοκέφαλος
• κνησμός
• πεπτική δυσφορία

Εδώ, όμως, τα δεδομένα είναι αρκετά πιο αδύναμα. Η λεγόμενη δυσανεξία στην ισταμίνη δεν είναι καθολικά αποδεκτή ως διάγνωση και δεν υπάρχει αποδεδειγμένη διαγνωστική εξέταση που να την επιβεβαιώνει με σαφήνεια.

Περιορισμένα παραμένουν και τα ερευνητικά στοιχεία για την αποτελεσματικότητα μιας διατροφής χαμηλής σε ισταμίνη. Η ντομάτα, επομένως, δεν χρειάζεται να αποκλείεται μόνο και μόνο επειδή βρίσκεται σε έναν σχετικό κατάλογο τροφίμων.

5. Νεφρική νόσος και κάλιο

Το κάλιο που περιέχουν οι ντομάτες είναι ωφέλιμο για τους περισσότερους ανθρώπους. Σε ορισμένους ασθενείς με νεφρική νόσο, όμως, τα νεφρά δεν μπορούν να απομακρύνουν αποτελεσματικά την περίσσειά του.

Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί υπερκαλιαιμία, δηλαδή επικίνδυνη αύξηση του καλίου στο αίμα.

Ο περιορισμός δεν αφορά αυτομάτως κάθε άνθρωπο με χρόνια νεφρική νόσο. Εξαρτάται από:

• το στάδιο και τη λειτουργία των νεφρών
• τα επίπεδα καλίου στο αίμα
• το εάν πραγματοποιείται αιμοκάθαρση και τον τύπο της

Σημασία έχει και η μορφή της τροφής. Ο πελτές και οι συμπυκνωμένες σάλτσες μπορούν να προσφέρουν περισσότερο κάλιο ανά μερίδα από λίγες φέτες φρέσκιας ντομάτας.

Είναι καλύτερα ανεκτές όταν μαγειρεύονται;

Σε ορισμένες περιπτώσεις, ναι. Το μαγείρεμα μπορεί να περιορίσει αντιδράσεις που σχετίζονται με ευαίσθητες στη θερμότητα πρωτεΐνες, όπως συμβαίνει σε κάποιους ανθρώπους με σύνδρομο αλλεργίας γύρης-τροφής.

Δεν αποτελεί, όμως, λύση για όλους. Οι μαγειρεμένες και συμπυκνωμένες σάλτσες μπορεί να επιδεινώσουν την παλινδρόμηση ή να περιέχουν περισσότερο κάλιο ανά μερίδα.

Προκαλούν πέτρες στα νεφρά;

Η κατανάλωση ντομάτας δεν θεωρείται ότι προκαλεί γενικά πέτρες στα νεφρά. Η ανάγκη περιορισμού του καλίου σε προχωρημένη νεφρική νόσο είναι διαφορετικό ζήτημα και δεν πρέπει να συγχέεται με τον σχηματισμό λίθων.

Για τους περισσότερους ανθρώπους, οι ντομάτες μπορούν να παραμείνουν κανονικά στο καθημερινό διαιτολόγιο. Ο περιορισμός τους έχει ουσιαστικό νόημα όταν συνδέονται σταθερά με συγκεκριμένα συμπτώματα ή όταν υπάρχει εξατομικευμένη ιατρική οδηγία.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Έξαρση του ιού του Δυτικού Νείλου: «Μέχρι μέσα Σεπτεμβρίου θα έχουμε αρκετά κρούσματα» προειδοποιεί ο ΕΟΔΥ
• Gel στα νύχια: Τι πρέπει να γνωρίζουμε για TPO, λάμπες UV και αλλεργίες
• Κοιμάστε περισσότερο το Σαββατοκύριακο; Οι 3 αλήθειες που πρέπει να γνωρίζετε
• Καρκίνος μαστού: Θεραπεία βγαίνει από την κανονική κυκλοφορία στην Ελλάδα – Τι αλλάζει για τις ασθενείς

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News