Από τον Τσικ Κορία στον Καρέρας: Οι μεγάλες νύχτες του Ρωμαϊκού Ωδείου

Το Ρωμαϊκό Ωδείο ανοίγει ξανά για πολιτιστικές εκδηλώσεις και μαζί του επιστρέφει μία από τις σημαντικότερες σκηνές της Πάτρας. Από τις 15 έως τις 30 Σεπτεμβρίου θα φιλοξενήσει οκτώ παραγωγές του προγράμματος «Όλη η Ελλάδα ένας πολιτισμός 2026», σηματοδοτώντας την επανέναρξη της καλλιτεχνικής του ζωής έπειτα από αρκετά χρόνια σιωπής.

Πίσω από τη νέα αρχή βρίσκεται μια διαδρομή πολλών δεκαετιών. Στο Ρωμαϊκό Ωδείο παρουσιάστηκαν καλλιτέχνες παγκόσμιας ακτινοβολίας, ιστορικές μουσικές συναντήσεις και μεγάλες θεατρικές παραγωγές. Το Διεθνές Φεστιβάλ Πάτρας έγραψε εκεί τις πιο λαμπρές σελίδες του, η Πολιτιστική Πρωτεύουσα του 2006 πρόσθεσε δύο ξεχωριστές διεθνείς παρουσίες, ενώ το Φεστιβάλ Πάτρας – Θεσμός Αρχαίου Δράματος κράτησε ζωντανή τη θεατρική χρήση του μνημείου.

Η συναυλία που μάγεψε 2.000 θεατές

Στις 3 Ιουλίου 1987, ο Τσικ Κορία και ο Γκάρι Μπάρτον ανέβηκαν στη σκηνή του Ρωμαϊκού Ωδείου για μια συναυλία πιάνου και βιμπραφώνου. Ηταν η δεύτερη χρονιά του Διεθνούς Φεστιβάλ Πάτρας, το οποίο είχε ιδρύσει το 1986 ο Θάνος Μικρούτσικος.

Περίπου 2.000 άνθρωποι παρακολούθησαν δύο από τις σημαντικότερες μορφές της παγκόσμιας τζαζ. Ο Μικρούτσικος χαρακτήριζε αργότερα εκείνη τη συναυλία μία από τις σπουδαιότερες μουσικές εμπειρίες της ζωής του.

Η συγκεκριμένη βραδιά συμπύκνωσε τη φιλοσοφία των πρώτων διοργανώσεων: οι καλλιτέχνες δεν έφταναν στην Πάτρα ως ακόμη ένας σταθμός μιας συνηθισμένης περιοδείας. Η εμφάνισή τους αποτελούσε αυτοτελές πολιτιστικό γεγονός και έφερνε στην πόλη θεατές από άλλες περιοχές.

Μενουχίν, Καβάκος και Τζόαν Μπαέζ μέσα σε πέντε ημέρες

Το καλοκαίρι του 1989 αποτυπώνει ακόμη καθαρότερα το μέγεθος που είχε αποκτήσει το Φεστιβάλ.

Την 1η και τη 2α Ιουλίου, ο Γιεχούντι Μενουχίν διηύθυνε τη Warsaw Sinfonia στο Ρωμαϊκό Ωδείο. Στην πρώτη συναυλία εμφανίστηκε ως σολίστ ο 21χρονος τότε Λεωνίδας Καβάκος, ενώ στη δεύτερη συμμετείχε η πιανίστρια Ντόρα Μπακοπούλου.

Στις 5 Ιουλίου, μόλις τρεις ημέρες αργότερα, ήρθε η σειρά της Τζόαν Μπαέζ. Η Αμερικανίδα τραγουδίστρια, σύμβολο του πολιτικού και αντιπολεμικού τραγουδιού, εμφανίστηκε μπροστά στο πατρινό κοινό σε μία από τις συναυλίες που συνδέθηκαν οριστικά με τη χρυσή περίοδο του Διεθνούς Φεστιβάλ.

Μέσα σε πέντε βράδια, η ίδια σκηνή είχε υποδεχθεί τον Μενουχίν, τον Καβάκο, την Μπακοπούλου και την Μπαέζ. Περισσότερο από οποιαδήποτε αναδρομική περιγραφή, αυτή η πυκνότητα προσώπων και γεγονότων εξηγεί τι σήμαινε τότε η λέξη «Διεθνές».

Διαβάστε επίσης: Το «Διεθνές» Φεστιβάλ Πάτρας αλλάζει «οπτική ταυτότητα» – Καιρός να αλλάξει και ταυτότητα

Η συνάντηση Χατζιδάκι και Πιατσόλα

Την 1η Ιουλίου 1990, στο Ρωμαϊκό Ωδείο συναντήθηκαν δύο διαφορετικοί μουσικοί κόσμοι. Ο Μάνος Χατζιδάκις παρουσίασε συναυλία με την Ορχήστρα των Χρωμάτων και σολίστ τον Αστορ Πιατσόλα, τον Αργεντινό δημιουργό που έβγαλε το τάνγκο από τις αίθουσες χορού και το οδήγησε στις μεγάλες συναυλιακές σκηνές.

Την ίδια περίοδο, από το Ωδείο πέρασαν κορυφαίοι Ελληνες συνθέτες, ερμηνευτές, ορχήστρες και θεατρικοί θίασοι. Ο Μίκης Θεοδωράκης, ο Θάνος Μικρούτσικος, ο Σταύρος Ξαρχάκος, η Μαρία Φαραντούρη, ο Μανώλης Μητσιάς και η Αννα Συνοδινού είναι μερικά από τα ονόματα που συνδέθηκαν με τις εκδηλώσεις του.

Το καλοκαίρι του 1990 παρουσιάστηκε και η «Αντιγόνη» του Σοφοκλή σε σκηνοθεσία Μίνωα Βολανάκη, με την Αλίκη Βουγιουκλάκη στον ομώνυμο ρόλο. Στη διανομή βρίσκονταν ακόμη ο Πέτρος Φυσσούν, ο Ηλίας Λογοθέτης, ο Τίμος Περλέγκας, η Αθηνά Τσιλύρα και ο Στέφανος Κυριακίδης, ενώ τη μουσική είχε γράψει ο Μίκης Θεοδωράκης.

Ο Μπενίνι και ο Καρέρας στην Πάτρα του 2006

Δεκαέξι χρόνια αργότερα, η Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης έφερε στη σκηνή του Ωδείου δύο καλλιτέχνες με εντελώς διαφορετικές διαδρομές.

Στις 6 Ιουνίου 2006, ο Ρομπέρτο Μπενίνι παρουσίασε τη δική του σκηνική προσέγγιση στην «Κόλαση» του Δάντη. Ο βραβευμένος με Οσκαρ Ιταλός ηθοποιός και σκηνοθέτης επέστρεφε τότε στο θέατρο έπειτα από απουσία μεγαλύτερη των δέκα ετών.

Στις 15 Ιουλίου ακολούθησε ο Χοσέ Καρέρας. Ο Ισπανός τενόρος εμφανίστηκε με τον πιανίστα Λορέντσο Μπαβάι και την Ορχήστρα Νυκτών Εγχόρδων του Δήμου Πατρέων, υπό τη διεύθυνση του Θανάση Τσιπινάκη.

Η συναυλία είχε ιδιαίτερη τοπική σημασία: μια ορχήστρα της Πάτρας συνέπραξε με έναν από τους διασημότερους τενόρους του κόσμου μπροστά σε περισσότερους από 2.000 θεατές.

Οι διεθνείς παρουσίες των νεότερων χρόνων

Οι διεθνείς προσκλήσεις συνεχίστηκαν τα επόμενα χρόνια, χωρίς όμως τη συχνότητα των πρώτων διοργανώσεων.

Στις 6 Ιουλίου 2013, ο Γερμανός συνθέτης και πολυοργανίστας Στέφαν Μίκους παρουσίασε στο Ωδείο έναν μουσικό κόσμο χτισμένο με όργανα και παραδόσεις από διαφορετικές χώρες.

Μία εβδομάδα αργότερα, στις 13 Ιουλίου, στη σκηνή βρέθηκε η Dulce Pontes. Η Πορτογαλίδα ερμηνεύτρια έφερε στην Πάτρα τα φάντο και τα τραγούδια που είχε ερμηνεύσει σε συνεργασία με τον Ενιο Μορικόνε. Η εμφάνιση στο Ωδείο ήταν η πρώτη από τις τρεις συναυλίες που έδωσε τότε στην Ελλάδα.

Στις 24 Αυγούστου 2016 εμφανίστηκαν οι Tiger Lillies με τη «Madame Piaf», μια μουσικοθεατρική παράσταση αφιερωμένη στην Εντίθ Πιάφ. Το βρετανικό τρίο επέστρεψε στην ίδια σκηνή τον Ιούνιο του 2018.

Η μεγάλη θεατρική διαδρομή

Παράλληλα με το Διεθνές Φεστιβάλ, το Φεστιβάλ Πάτρας – Θεσμός Αρχαίου Δράματος διαμόρφωσε τη δική του ιστορία στο Ρωμαϊκό Ωδείο. Η διοργάνωση ξεκίνησε το 1982 από τον Οργανισμό Καλλιτεχνικών Πολιτιστικών Εκδηλώσεων και φιλοξένησε παραγωγές του Εθνικού Θεάτρου, τραγωδίες, κωμωδίες και σημαντικούς περιοδεύοντες θιάσους.

Χαρακτηριστικό είναι το πρόγραμμα του 2016. Η «Ορέστεια» του Αισχύλου παρουσιάστηκε σε σκηνοθεσία Γιάννη Χουβαρδά, με την Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, τον Κωνσταντίνο Μαρκουλάκη, τον Νίκο Κουρή και τη Στεφανία Γουλιώτη.

Ακολούθησαν δύο διαφορετικές «Αντιγόνες», η μία με τον Νικήτα Τσακίρογλου και την Ιωάννα Παππά και η δεύτερη από το Εθνικό Θέατρο με την Μπέτυ Αρβανίτη και τον Κώστα Καστανά. Στο ίδιο πρόγραμμα παρουσιάστηκε η «Λυσιστράτη» του Εθνικού Θεάτρου, με έναν πολυπληθή θίασο στον οποίο συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ο Γιάννης Βογιατζής, η Αθηνά Μαξίμου, η Αγλαΐα Παππά, η Λένα Παπαληγούρα, η Ελενα Τοπαλίδου και ο Αιμίλιος Χειλάκης.

Η επόμενη μεγάλη βραδιά

Το Ρωμαϊκό Ωδείο παραδόθηκε αποκατεστημένο στην πόλη τον Νοέμβριο του 2025. Τώρα επιστρέφει και στην ενεργό καλλιτεχνική χρήση του.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Πολιτισμού, είναι το μοναδικό αντίστοιχο οικοδόμημα στην Ελλάδα με αποκατεστημένη και αναστηλωμένη τη σκηνή του. Οι εργασίες συντήρησης, ανάδειξης, φωτισμού και διαμόρφωσης του περιβάλλοντος χώρου είχαν συνολικό προϋπολογισμό 1,41 εκατ. ευρώ, ενώ έχει εξασφαλιστεί η πρόσβαση ανθρώπων με αναπηρία και εμποδιζόμενων ατόμων.

Διαβάστε επίσης: Ρωμαϊκό Ωδείο Πατρών: Από τη σιωπή στη σκηνή – Οκτώ παραστάσεις σε 16 ημέρες, δείτε το πρόγραμμα

Οι οκτώ παραγωγές που θα παρουσιαστούν από τις 15 έως τις 30 Σεπτεμβρίου αποτελούν την πρώτη οργανωμένη καλλιτεχνική δραστηριότητα μετά την αποκατάσταση. Η είσοδος θα είναι δωρεάν, με απαραίτητη προκράτηση μέσω της πλατφόρμας «Όλη η Ελλάδα ένας πολιτισμός».

Η σκηνή είναι ξανά έτοιμη. Η ιστορία της δείχνει πόσο ψηλά μπορεί να φτάσει ο πήχης. Και το μεγάλο στοίχημα από εδώ και πέρα είναι πότε το επόμενο όνομα θα προστεθεί δίπλα στον Κορία, στην Μπαέζ, στον Μενουχίν, στον Πιατσόλα, στον Μπενίνι και στον Καρέρας.

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News