Το απρόβλεπτο καρέ του Τεύκρου Σακελλαρόπουλου: Οταν οι μηχανές αρχίσουν να μας μοιάζουν

Τεύκρος Σακελλαρόπουλος

Οταν βρισκόμουν στις Ηνωμένες Πολιτείες για το μεταπτυχιακό μου πρόγραμμα, είχε επισκεφθεί το Πανεπιστήμιο ένας διάσημος ειδικός στη ρομποτική. Δεκαετία του ’80. Δεν θυμάμαι το όνομά του, θυμάμαι όμως μία σκέψη του: πώς έγινε και το ρομπότ που φανταζόμασταν επί δεκαετίες με ανθρώπινη μορφή και συμπεριφορά κατέληξε να είναι ένας μηχανικός βραχίονας που εκτελεί προγραμματισμένες εργασίες;

Η απάντηση ήταν μάλλον απλή. Οι βιομηχανίες δεν χρειάζονταν «μεταλλικούς ανθρώπους», αλλά μηχανές που να εκτελούν μία συγκεκριμένη εργασία με ακρίβεια και επανάληψη. Η τεχνητή νοημοσύνη υπήρχε ήδη ως επιστημονικό πεδίο –μάλιστα την είχα επιλέξει ως μάθημα, αν και, προερχόμενος από έναν κλάδο όπου όλα τα βλέπαμε μπετόν, γρήγορα κατάλαβα ότι μου έλειπε η απαραίτητη υποδομή. Απείχε όμως πολύ από τις σημερινές δυνατότητες.

Τα θυμήθηκα όλα αυτά βλέποντας τους αγώνες ανθρωποειδών ρομπότ στην Κίνα.

Οι εικόνες προκαλούν συχνά γέλιο. Ρομπότ τρέχουν, πέφτουν, σηκώνονται, ισορροπούν αδέξια. Ομως κάπως έτσι αρχίζουν όλα. Σήμερα γελάμε. Αύριο η κίνηση θα γίνει φυσικότερη. Μεθαύριο η εξωτερική ομοιότητα μεγαλύτερη. Και κάποια στιγμή ίσως η μηχανή να μη χρειάζεται πλέον να μας εντυπωσιάσει με όσα κάνει, αλλά να μας πείσει με αυτό που φαίνεται ότι είναι.

Εχω γράψει και παλαιότερα, ότι το πρόβλημα δεν είναι η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, αλλά η πιθανή υποβάθμιση της ανθρώπινης φυσικής νοημοσύνης. Τώρα όμως υπάρχει ένα ακόμη ερώτημα.

Οι μηχανές μπορούν ήδη να συνομιλούν, να δημιουργούν, να μιμούνται συναισθηματικές αντιδράσεις. Αυτό δεν σημαίνει ότι αισθάνονται. Δεν γνωρίζουμε καμία απόδειξη ότι πίσω από μία φράση συμπόνιας υπάρχει πραγματικός πόνος ή πίσω από ένα «σ’ αγαπώ» πραγματική αγάπη. Φανταστείτε όμως μία μηχανή με απολύτως ανθρώπινη μορφή, φωνή, βλέμμα, αφή και τόσο πειστική συμπεριφορά ώστε να μην μπορείτε να αντιληφθείτε ότι είναι ρομπότ. Θα μπορούσατε να την ερωτευτείτε χωρίς να το γνωρίζετε;

Βεβαίως.

Ο έρωτας δεν αρχίζει με εργαστηριακή εξέταση. Ξεκινά από αυτό που βλέπουμε, ακούμε, αγγίζουμε και κυρίως από αυτό που πιστεύουμε ότι υπάρχει απέναντί μας. Η μηχανή μπορεί να μην αγαπά. Ο άνθρωπος όμως μπορεί να αγαπήσει πραγματικά.

Και τότε γεννιέται μία παράξενη ασυμμετρία: ένα συναίσθημα απολύτως αληθινό απέναντι σε μία ύπαρξη που ίσως απλώς το προσομοιώνει. Τότε το πρόβλημα παύει να είναι τεχνολογικό. Γίνεται ανθρώπινο. Ολα αυτά τα έχει ήδη εξετάσει η επιστημονική φαντασία εδώ και δεκαετίες. Η διαφορά είναι ότι τώρα η απόσταση ανάμεσα στη φαντασία και στην πραγματικότητα μικραίνει.

Είναι τρομακτική αυτή η πραγματικότητα; Καμία πραγματικότητα δεν είναι τρομακτική, εάν έχουμε επίγνωση της ύπαρξής της.

Την έχουμε;

*Ο Τεύκρος Επ. Σακελλαρόπουλος (Teucris) είναι πολιτικός μηχανικός – κινηματογραφικός Παραγωγός

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News