Νέο Χωροταξικό για ΑΠΕ: Όριο 1,5% στα φωτοβολταϊκά και μπλόκο σε αιολικά πάνω από 1.200 μέτρα
Το νέο πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας επιχειρεί να βάλει ενιαίους κανόνες στη χωροθέτηση έργων, συνδυάζοντας την ενεργειακή μετάβαση με την προστασία περιβάλλοντος, τοπίου και τοπικών κοινωνιών

Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ τίθεται σε δημόσια διαβούλευση, εισάγοντας αυστηρότερους κανόνες για τη χωροθέτηση έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας σε όλη τη χώρα.
Το πλαίσιο φέρνει νέο ανώτατο όριο κάλυψης γης για τα φωτοβολταϊκά, περιορισμούς για αιολικά πάρκα σε περιοχές με μεγάλο υψόμετρο, αλλά και ειδικές προβλέψεις για προστατευόμενες περιοχές, νησιά, τουριστικές ζώνες, μνημεία και δασικές εκτάσεις.
Στόχος, σύμφωνα με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, είναι η ανάπτυξη των ΑΠΕ να γίνεται με σταθερούς κανόνες, περιβαλλοντικές δικλίδες και σαφέστερο χωροταξικό σχεδιασμό με ορίζοντα το 2050.
Τι αλλάζει με το νέο Χωροταξικό για τις ΑΠΕ
Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο καλύπτει τις βασικές τεχνολογίες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και, για πρώτη φορά, εντάσσει και τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας, όπως οι μπαταρίες.
Στο πεδίο εφαρμογής του περιλαμβάνονται φωτοβολταϊκοί σταθμοί, αιολικά πάρκα, μικρά υδροηλεκτρικά έργα, μονάδες βιομάζας, βιοαερίου και βιορρευστών, γεωθερμικές εγκαταστάσεις και υποδομές αποθήκευσης.
Αντίθετα, εκτός μένουν έργα που λειτουργούν ήδη ή βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο αδειοδότησης, μικρές εγκαταστάσεις ΑΠΕ που εξαιρούνται από αδειοδοτικές διαδικασίες, μεγάλα υδροηλεκτρικά έργα, έργα αντλησιοταμίευσης και φωτοβολταϊκά σε στέγες κτιρίων.
Με αυτόν τον τρόπο, το νέο πλαίσιο εστιάζει κυρίως στα μεγάλα έργα, τα οποία έχουν σημαντικότερη επίδραση στο περιβάλλον, το τοπίο και τις χρήσεις γης.
Πού απαγορεύονται τα φωτοβολταϊκά
Το νέο Χωροταξικό για τις ΑΠΕ θεσπίζει ενιαίους περιορισμούς για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε περιοχές περιβαλλοντικής, φυσικής και πολιτιστικής αξίας.
Η χωροθέτηση φωτοβολταϊκών δεν θα επιτρέπεται σε περιοχές Natura 2000, δάση και δασικές εκτάσεις, υγροτόπους Ραμσάρ και μικρούς νησιωτικούς υγροτόπους.
Απαγορεύεται επίσης σε εθνικούς δρυμούς, αισθητικά δάση, προστατευόμενα τοπία, μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, αρχαιολογικές ζώνες αυξημένης προστασίας, Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους και πυρήνες εθνικών δρυμών.
Στις ζώνες αποκλεισμού περιλαμβάνονται ακόμη περιοχές με προστατευόμενες ή εγκαταλελειμμένες αναβαθμίδες, περιοχές άνευ δρόμων που καθορίζονται από το ΥΠΕΝ και ακτές κολύμβησης.
Όριο 1,5% στην κάλυψη γης από φωτοβολταϊκά
Πέρα από τις περιοχές αποκλεισμού, το νέο πλαίσιο εισάγει για πρώτη φορά οριζόντιο όριο στην κάλυψη γης από νέες φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις.
Το μέγιστο ποσοστό κάλυψης από νέους φωτοβολταϊκούς σταθμούς ανά Περιφερειακή Ενότητα ορίζεται στο 1,5% της συνολικής έκτασης.
Ο περιορισμός αφορά έργα που δεν έχουν ήδη περιβαλλοντική αδειοδότηση και αποσκοπεί στην αποφυγή υπερσυγκέντρωσης έργων σε συγκεκριμένες περιοχές.
Παράλληλα, επιδιώκεται να περιοριστεί η οπτική και περιβαλλοντική επιβάρυνση, να προστατευθεί η παραγωγική γη και να υπάρξει πιο ισόρροπη ανάπτυξη των ΑΠΕ σε όλη τη χώρα.
Πού δεν θα επιτρέπονται αιολικά πάρκα
Το νέο ΕΧΠ-ΑΠΕ εισάγει αυστηρότερους κανόνες και για τη χωροθέτηση αιολικών πάρκων.
Αιολικά πάρκα δεν θα επιτρέπονται στην Αττική και στη Μητροπολιτική Περιοχή Θεσσαλονίκης, καθώς και σε περιοχές με υψόμετρο μεγαλύτερο των 1.200 μέτρων.
Απαγόρευση προβλέπεται επίσης σε υγροτόπους Ραμσάρ, μικρούς νησιωτικούς υγροτόπους, Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους, πυρήνες εθνικών δρυμών, ζώνες απολύτου προστασίας της φύσης και ζώνες προστασίας της φύσης.
Περιορισμοί μπαίνουν ακόμη σε νησιά με έκταση μικρότερη από 300 τετραγωνικά χιλιόμετρα, εκτός αν τα έργα αφορούν ανάγκες δημοσίου συμφέροντος του νησιού, όπως εγκαταστάσεις αφαλάτωσης.
Αιολικά δεν θα μπορούν επίσης να χωροθετούνται σε περιοχές υψηλής τουριστικής ανάπτυξης, σε εκτός σχεδίου περιοχές όπου προβλέπεται ανάπτυξη χρήσεων τουρισμού και αναψυχής, σε τμήματα λατομικών, μεταλλευτικών και εξορυκτικών ζωνών που λειτουργούν επιφανειακά, σε περιοχές άνευ δρόμων και σε ακτές κολύμβησης.
Τι ισχύει για τις Ζώνες Ειδικής Προστασίας
Για τις Ζώνες Ειδικής Προστασίας του δικτύου Natura 2000, δηλαδή τις περιοχές που αφορούν κυρίως την προστασία της ορνιθοπανίδας, το νέο πλαίσιο προβλέπει αυστηρούς όρους.
Η εγκατάσταση αιολικών πάρκων θα επιτρέπεται μόνο κατ’ εξαίρεση και εφόσον πληρούνται σωρευτικά δύο προϋποθέσεις.
Πρώτον, θα πρέπει να προβλέπεται ρητά από εγκεκριμένη Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη. Δεύτερον, θα πρέπει να τεκμηριώνεται υψηλό αιολικό δυναμικό, πάνω από 7,5 m/s, με βάση τον αιολικό χάρτη της ΡΑΑΕΥ.
Πού θα μπορούν να αναπτύσσονται αιολικά
Το νέο πλαίσιο καθορίζει συγκεκριμένες Περιοχές Καταλληλότητας για την ανάπτυξη αιολικών πάρκων.
Η χωροθέτηση αιολικών σταθμών θα επιτρέπεται μόνο σε Δημοτικές Ενότητες με επαρκές αιολικό δυναμικό, όπως αυτό αποτυπώνεται στον επίσημο αιολικό χάρτη της ΡΑΑΕΥ.
Ακόμη και σε αυτές τις περιοχές, όμως, θα ισχύουν οι ειδικότεροι περιορισμοί για υψόμετρο, προστατευόμενες περιοχές, Ζώνες Ειδικής Προστασίας, Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους, υγροτόπους και φέρουσα ικανότητα κάθε Δημοτικής Ενότητας.
Προστασία μνημείων, αρχαιολογικών χώρων και τουριστικών περιοχών
Το νέο Χωροταξικό Πλαίσιο ενισχύει και την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Για φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις κοντά σε μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς, αρχαιολογικούς χώρους ή ζώνες προστασίας, προβλέπεται ειδική μελέτη θέασης.
Η μελέτη θα αξιολογεί την οπτική ένταξη του έργου στο τοπίο, τη σχέση του με τον ιστορικό και πολιτιστικό χαρακτήρα της περιοχής και την πιθανή επίδραση στην εικόνα σημαντικών μνημείων και αρχαιολογικών χώρων.
Παράλληλα, το πλαίσιο προβλέπει αυστηρούς περιορισμούς για έργα ΑΠΕ σε περιοχές υψηλής τουριστικής ανάπτυξης, όπως αυτές καθορίζονται από το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό.
Τι προβλέπεται για τον θαλάσσιο χώρο
Για πρώτη φορά το νέο ΕΧΠ-ΑΠΕ εισάγει ειδικούς κανόνες για τη χωροθέτηση αιολικών και φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων στη θάλασσα.
Το πλαίσιο συνδέει την ανάπτυξη θαλάσσιων ΑΠΕ με τον συνολικό θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό της Ελλάδας και προβλέπει περιοχές προστασίας και αποκλεισμού.
Προβλέπονται επίσης ειδικά κριτήρια χωροθέτησης και υποχρεωτικές εξειδικευμένες μελέτες για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και των οικοσυστημάτων.
Τι θα γίνει με τα ήδη αδειοδοτημένα έργα
Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο δεν ανατρέπει τα έργα που λειτουργούν ήδη ή βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο αδειοδότησης.
Όσα έργα έχουν ήδη λάβει άδεια ή έγκριση τυπικής πληρότητας του φακέλου περιβαλλοντικής αδειοδότησης πριν από τη δημόσια διαβούλευση του νέου πλαισίου εξακολουθούν να διέπονται από το ισχύον καθεστώς.
Η πρόβλεψη αυτή, σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, αποσκοπεί στη διατήρηση της ασφάλειας δικαίου και στην αποφυγή αιφνίδιων αλλαγών για επενδύσεις που έχουν ήδη δρομολογηθεί.
Δημόσια διαβούλευση για 35 ημέρες
Το νέο πλαίσιο τίθεται σε δημόσια διαβούλευση για 35 ημέρες.
Στη διαδικασία μπορούν να συμμετάσχουν πολίτες, τοπικές κοινωνίες, δήμοι, επιστημονικοί φορείς και επιχειρήσεις, με στόχο να διαμορφωθεί το τελικό κείμενο μέσα από δημόσιο διάλογο.
Το ΥΠΕΝ παρουσιάζει το νέο ΕΧΠ-ΑΠΕ ως μέρος ενός συνολικού εθνικού σχεδιασμού με ορίζοντα το 2050, ευθυγραμμισμένου με το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα.
Στο επίκεντρο βρίσκονται η αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή, η ενίσχυση των υποδομών αποθήκευσης και διασυνδέσεων, αλλά και η καλύτερη αξιοποίηση του χερσαίου και θαλάσσιου ενεργειακού δυναμικού της χώρας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Αθανάσιος Μπαλέρμας στο RGC 2026: Η Ελλάδα σημαντικός παράγοντας ενεργειακής ασφάλειας στην Ευρώπη
- Αλεξάνδρα Σδούκου στο RGC: «Αξιώνουμε μια τρίτη αυτοδύναμη εκλογική νίκη για τη συνέχιση των μεταρρυθμίσεων»
- Νίκος Βέττας στο RGC: Η ελληνική οικονομία χρειάζεται διατηρήσιμη ανάπτυξη και ενίσχυση της παραγωγικότητας
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News