Guardian: Αφιέρωμα στους 200 της Καισαριανής
Η βρετανική εφημερίδα αναδεικνύει την ιστορική σημασία των φωτογραφιών από την εκτέλεση της 1ης Μαΐου 1944

Η βρετανική εφημερίδα Guardian δημοσίευσε εκτενές ρεπορτάζ για την πρόσφατη αποκάλυψη φωτογραφιών από την εκτέλεση 200 Ελλήνων κομμουνιστών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την 1η Μαΐου 1944, χαρακτηρίζοντάς τες ως «μνημείο εξαιρετικής ιστορικής σημασίας» και «οπτική επιβεβαίωση» ενός από τα πιο τραγικά εγκλήματα της ναζιστικής κατοχής στην Ελλάδα.
Οι φωτογραφίες, που τραβήχτηκαν πιθανότατα από τον Γερμανό υπολοχαγό Χέρμαν Χόιερ (μέλος μονάδας προπαγάνδας της Βέρμαχτ), εμφανίστηκαν προς πώληση στη διαδικτυακή πλατφόρμα eBay από Βέλγο συλλέκτη, τον Τιμ ντε Κρεν, ο οποίος ειδικεύεται σε αντικείμενα του Τρίτου Ράιχ. Η συλλογή περιλαμβάνει συνολικά 262 φωτογραφίες, ορισμένες με χειρόγραφη σημείωση «Aten 1.5.44».
Το ελληνικό υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε την Παρασκευή 20 Φεβρουαρίου 2026 ότι υπέγραψε προκαταρκτική συμφωνία για την αγορά των φωτογραφιών, οι οποίες αποσύρθηκαν άμεσα από το eBay. Η υπουργός Λίνα Μενδώνη τόνισε ότι οι εικόνες επιτρέπουν να «πλαισιώσουμε το δράμα της κατεχόμενης Ελλάδας και μέσα από το βλέμμα του κατακτητή».
Η μαρτυρία των τελευταίων στιγμών
Οι φωτογραφίες απεικονίζουν τους κρατούμενους να βαδίζουν προς το εκτελεστικό απόσπασμα με το κεφάλι ψηλά, χωρίς εμφανή φόβο, ενώ είναι γνωστό ότι τραγουδούσαν αντάρτικα τραγούδια και ύψωναν τις γροθιές τους. Ο 96χρονος βετεράνος της Αριστεράς Βαγγέλης Σακκάτος, που ζει κοντά στο Σκοπευτήριο, δήλωσε στην Guardian: «Τα χρόνια μπορεί να έχουν περάσει, αλλά εγώ δεν έχω ξεχάσει. Και τώρα μπορούμε να δούμε αυτό το θάρρος μπροστά στα μάτια μας».
Οι 200 εκτελέστηκαν ως αντίποινα για την ενέδρα ανταρτών του ΕΛΑΣ κατά Γερμανού στρατηγού λίγες ημέρες νωρίτερα. Οι κρατούμενοι μεταφέρθηκαν από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου (Μπλοκ 15) και πριν την εκτέλεση φρόντισαν να πλυθούν και να ξυριστούν, αντιμετωπίζοντας τον θάνατο με υπερηφάνεια.
Ιστορική & πολιτική διάσταση
Οι εκτελέσεις της Πρωτομαγιάς 1944 θεωρούνται σύμβολο της κομμουνιστικής αντιναζιστικής αντίστασης και έχουν εμπνεύσει ποιητές, τραγουδοποιούς και καλλιτέχνες. Για δεκαετίες η μνήμη τους περιθωριοποιήθηκε λόγω της απαγόρευσης του ΚΚΕ και των πολιτικών μετά τον Εμφύλιο (1946-1949). Ιστορικοί όπως ο Κώστας Καρποζίλος (Πάντειο Πανεπιστήμιο) τονίζουν ότι οι εικόνες ανοίγουν δρόμο για συζήτηση γύρω από την πολιτική μνήμης στη σύγχρονη Ελλάδα.
Τις τελευταίες ημέρες καταγράφηκε μαζική προσέλευση πολιτών στο μνημείο της Καισαριανής, με κόκκινα γαρίφαλα, ενώ συγγενείς αναγνώρισαν προγόνους τους στις φωτογραφίες. Ενδεικτικό της έντασης ήταν ο βανδαλισμός της μαρμάρινης πλάκας από ακροδεξιούς λίγες ώρες μετά τη δημοσιοποίηση.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News