Η Ελλάδα ξανά στο BBB+ μετά από 17 χρόνια: Τι αλλάζει και πόσο απέχει από την κατηγορία «Α»

Η Scope ανέβασε το ελληνικό αξιόχρεο κατά μία βαθμίδα, ενώ η Moody’s έδωσε θετικές προοπτικές – Δημόσιο χρέος, επενδύσεις και ανάπτυξη τα ισχυρά σημεία, αλλά παραμένουν υψηλό χρέος, παραγωγικότητα και ιδιωτικές οφειλές

Η Ελλάδα ξανά στο BBB+ μετά από 17 χρόνια: Τι αλλάζει και πόσο απέχει από την κατηγορία «Α»

Ένα ακόμη σκαλί ψηλότερα στην επενδυτική βαθμίδα ανέβηκε η Ελλάδα, με τη Scope Ratings να αναβαθμίζει το ελληνικό αξιόχρεο από BBB σε BBB+, επίπεδο στο οποίο η χώρα είχε να βρεθεί από την περίοδο πριν από την κρίση χρέους. Την ίδια στιγμή η Moody’s διατήρησε την αξιολόγηση Baa3, αλλά άλλαξε τις προοπτικές από σταθερές σε θετικές, αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο νέας αναβάθμισης εφόσον συνεχιστεί η βελτίωση των βασικών μεγεθών της οικονομίας.

Η διάκριση έχει σημασία. Δεν πρόκειται για δύο ίδιες κινήσεις: η Scope ανέβασε την ίδια την πιστοληπτική βαθμολογία της Ελλάδας, ενώ η Moody’s ανέβασε το outlook, δηλαδή την εκτίμησή της για την πιθανή κατεύθυνση της αξιολόγησης το επόμενο διάστημα. Και οι δύο αποφάσεις, ωστόσο, κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση: οι οίκοι βλέπουν βελτίωση της δημοσιονομικής ανθεκτικότητας, μείωση του χρέους και μεγαλύτερη συμμετοχή των επενδύσεων στην ανάπτυξη.

Τι σημαίνει το BBB+

Η βαθμίδα BBB+ της Scope βρίσκεται εντός της επενδυτικής κατηγορίας και αποτελεί το υψηλότερο σημείο της κλίμακας BBB, πριν από τις αξιολογήσεις που αρχίζουν από «Α». Με απλά λόγια, ένας υψηλότερος βαθμός πιστοληπτικής αξιολόγησης σημαίνει ότι ένας οίκος θεωρεί μικρότερο τον κίνδυνο που συνδέεται με τον δανεισμό μιας χώρας.

Η Ελλάδα είχε βρεθεί σε αντίστοιχα επίπεδα πριν από την έκρηξη της κρίσης χρέους. Η S&P, για παράδειγμα, είχε υποβαθμίσει την Ελλάδα σε BBB+ τον Δεκέμβριο του 2009, πριν η χώρα κατέβει στη συνέχεια κάτω από την επενδυτική βαθμίδα.

Η αναβάθμιση δεν σημαίνει αυτόματα ότι από τη μία ημέρα στην άλλη πέφτουν τα επιτόκια ενός στεγαστικού ή ενός επιχειρηματικού δανείου. Μπορεί, όμως, να λειτουργήσει θετικά για την αντίληψη των επενδυτών γύρω από τον ελληνικό κίνδυνο, να διευρύνει το επενδυτικό κοινό που εξετάζει ελληνικούς τίτλους και, μαζί με άλλους παράγοντες των αγορών, να στηρίξει ευνοϊκότερες συνθήκες χρηματοδότησης για το Δημόσιο και την οικονομία.

Το χρέος που πέφτει γρήγορα

Κεντρικός λόγος για την απόφαση της Scope είναι η αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους. Ο οίκος εκτιμά ότι ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ θα υποχωρήσει περίπου στο 136% το 2026, από 146,1% το 2025, και προβλέπει περαιτέρω μείωση περίπου στο 110% έως το 2031.

Σημαντικό ρόλο παίζουν τα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα και οι πρόωρες αποπληρωμές χρέους. Η Moody’s σημειώνει ότι στο τέλος του 2025 αποπληρώθηκαν πρόωρα 5,3 δισ. ευρώ, ενώ για το 2026 έχει σχεδιαστεί επιπλέον πρόωρη αποπληρωμή περίπου 13 δισ. ευρώ. Παράλληλα, ο οίκος εκτιμά ότι το δημόσιο χρέος μπορεί να κινηθεί στο 120% του ΑΕΠ έως το 2030.

Η δομή του ελληνικού χρέους εξακολουθεί επίσης να θεωρείται πλεονέκτημα, καθώς οι μεγάλες διάρκειες αποπληρωμής περιορίζουν την άμεση έκθεση στις διακυμάνσεις των διεθνών επιτοκίων.

Επενδύσεις και ανάπτυξη στο επίκεντρο

Η Scope επισημαίνει ότι η ελληνική οικονομία αναπτύχθηκε κατά μέσο όρο κατά 2,1% την περίοδο 2023-2025, έναντι περίπου 1% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Στους παράγοντες που στηρίζουν αυτή την εικόνα περιλαμβάνει την εγχώρια ζήτηση, τον τουρισμό, τις επενδύσεις και την αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων. Μέχρι τον Ιούνιο του 2026 η Ελλάδα είχε λάβει 24,6 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, σχεδόν το 70% των συνολικά διαθέσιμων πόρων.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η παρατήρηση της Moody’s ότι η επενδυτική ανάκαμψη δεν φαίνεται να οφείλεται αποκλειστικά στο Ταμείο Ανάκαμψης. Σύμφωνα με τον οίκο, οι ιδιωτικές επενδύσεις αντιστοιχούσαν σχεδόν στα δύο τρίτα της αύξησης κατά πέντε ποσοστιαίες μονάδες του λόγου επενδύσεων προς ΑΕΠ από το 2020.

Τα προβλήματα που εξακολουθούν να κρατούν την Ελλάδα πίσω

Η αναβάθμιση δεν σημαίνει ότι οι οίκοι θεωρούν πως τα χρόνια προβλήματα της ελληνικής οικονομίας έχουν λυθεί. Η Moody’s καταγράφει ως αδυναμίες το ακόμη πολύ υψηλό δημόσιο χρέος, τα μεγάλα εξωτερικά ελλείμματα, τη μέτρια παραγωγικότητα και το σημαντικό απόθεμα μη εξυπηρετούμενων οφειλών που έχει μεταφερθεί εκτός τραπεζικού συστήματος και εξακολουθεί να βαραίνει νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Στις μακροπρόθεσμες πιέσεις περιλαμβάνονται επίσης το δημογραφικό και η συρρίκνωση της διαθέσιμης εργατικής δύναμης. Η Moody’s εκτιμά τον δυνητικό ρυθμό ανάπτυξης της χώρας περίπου στο 1,5%, αν και θεωρεί ότι η επίδραση των επενδύσεων και των μεταρρυθμίσεων μπορεί να οδηγήσει σε καλύτερη επίδοση.

Πόσο μακριά είναι η κατηγορία «Α»

Με το BBB+, η Scope τοποθετεί πλέον την Ελλάδα μία βαθμίδα πριν από το A-, το πρώτο σκαλοπάτι της κατηγορίας «Α». Αυτό, ωστόσο, αφορά την κλίμακα της συγκεκριμένης εταιρείας αξιολόγησης και δεν σημαίνει ότι όλοι οι οίκοι έχουν φτάσει την Ελλάδα στο ίδιο σημείο.

Η Moody’s παραμένει στο Baa3, δηλαδή στο χαμηλότερο επίπεδο της δικής της επενδυτικής βαθμίδας, έστω και με θετικό outlook. Η S&P και η Fitch είχαν την Ελλάδα στο BBB με σταθερές προοπτικές πριν από τον νέο γύρο αξιολογήσεων, ενώ η DBRS είχε επίσης BBB με θετική προοπτική.

Η επόμενη εικόνα θα διαμορφωθεί από τους εναπομείναντες ελέγχους των μεγάλων οίκων: η Standard & Poor’s έχει προγραμματισμένη αξιολόγηση στις 23 Οκτωβρίου και η Fitch στις 6 Νοεμβρίου.

Το επόμενο βήμα, επομένως, δεν κρίνεται από μία μόνο αναβάθμιση. Οι οίκοι συνδέουν τις μελλοντικές αποφάσεις τους με τη συνέχιση της μείωσης του χρέους και των δημοσιονομικών πλεονασμάτων, αλλά και με το κατά πόσο οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις θα μεταφραστούν σε διατηρήσιμη αύξηση της παραγωγικότητας και της ανάπτυξης.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Από το Δίκτυο