Η Ευρώπη βράζει στους δρόμους
* Ο Νίκος Μαρούδας είναι οικονομικός αναλυτής και χρηματιστηριακός σύμβουλος.
Η ακρίβεια στους δρόμους, τα χρέη στην πλάτη των κρατών… Οταν το κόστος της επιβίωσης γίνεται δυσβάσταχτο, η οικονομική κρίση παύει να είναι ένας αριθμός στους πίνακες των στατιστικών και μετατρέπεται σε κοινωνική έκρηξη. Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πραγματικότητα που για χρόνια προσπαθούσε να αποφύγει: την οργή των πολιτών της. Οι τελευταίες κινητοποιήσεις σε χώρες όπως η Γαλλία, η Ιταλία, το Βέλγιο και η Πορτογαλία δεν είναι άσχετες μεταξύ τους.
Παρά τις διαφορετικές αφορμές και τα ιδιαίτερα προβλήματα κάθε χώρας, πίσω από τις διαμαρτυρίες βρίσκεται μια κοινή αγωνία: πώς μπορεί ένας άνθρωπος να ζήσει αξιοπρεπώς όταν το εισόδημά του δεν επαρκεί ούτε για τις βασικές του ανάγκες; Η ακρίβεια στα καύσιμα, η αύξηση του κόστους της ενέργειας, οι τιμές των τροφίμων και τα δυσβάσταχτα ενοίκια δημιουργούν ένα εκρηκτικό μίγμα. Οι πολίτες βλέπουν το εισόδημά τους να εξανεμίζεται πριν ακόμη τελειώσει ο μήνας. Και όταν η καθημερινή προσπάθεια για επιβίωση μετατρέπεται σε μόνιμη αγωνία, η κοινωνική δυσαρέσκεια παύει να περιορίζεται στις συζητήσεις των καφενείων και των οικογενειών. Βγαίνει στον δρόμο. Τα καύσιμα είναι η σπίθα, όχι ολόκληρη η φωτιά.
Η άνοδος των καυσίμων έχει ιδιαίτερη σημασία, επειδή επηρεάζει σχεδόν κάθε οικονομική δραστηριότητα. Ακριβότερο πετρέλαιο και βενζίνη σημαίνουν υψηλότερο κόστος στις μεταφορές, στην αγροτική παραγωγή, στη βιομηχανία και στη διανομή των προϊόντων. Το αποτέλεσμα φτάνει τελικά στον καταναλωτή. Ακριβότερα καύσιμα, ακριβότερα τρόφιμα, ακριβότερες υπηρεσίες. Και όσο η πίεση διαρκεί, τόσο περισσότερο περιορίζεται η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών.
Η Ευρώπη έχει ήδη βιώσει τα προηγούμενα χρόνια ένα ισχυρό κύμα ανατιμήσεων. Ακόμη και όταν ο ρυθμός του πληθωρισμού υποχωρεί, αυτό δεν σημαίνει ότι οι τιμές επιστρέφουν στα προηγούμενα επίπεδα. Σημαίνει απλώς ότι, σε γενικές γραμμές, συνεχίζουν να αυξάνονται με βραδύτερο ρυθμό. Αυτή είναι μια ουσιαστική διαφορά που συχνά χάνεται στις επίσημες ανακοινώσεις.
Οι κυβερνήσεις μπορεί να παρουσιάζουν καλύτερους δείκτες πληθωρισμού, όμως ο πολίτης εξακολουθεί να πληρώνει ακριβότερα το ψωμί, το ηλεκτρικό ρεύμα και τη μετακίνησή του. Η οικονομία μετριέται με ποσοστά. Η κοινωνία, όμως, μετρά τις αποδείξεις στο ταμείο. Η φτώχεια δεν περιμένει τις στατιστικές Το πιο ανησυχητικό στοιχείο είναι ότι η οικονομική πίεση δεν περιορίζεται στους χαμηλόμισθους και στους ανέργους.
Αγγίζει ολοένα μεγαλύτερα τμήματα της μεσαίας τάξης, ανθρώπους που εργάζονται, πληρώνουν φόρους και υποχρεώσεις, αλλά δυσκολεύονται να διατηρήσουν το επίπεδο ζωής που θεωρούσαν δεδομένο. Ο εργαζόμενος που χρειάζεται το αυτοκίνητό του για να πάει στη δουλειά, ο επαγγελματίας που βλέπει τα λειτουργικά του έξοδα να αυξάνονται και ο συνταξιούχος που υπολογίζει κάθε ευρώ δεν αντιμετωπίζουν αφηρημένους οικονομικούς δείκτες.
Αντιμετωπίζουν ένα καθημερινό πρόβλημα. Και η αγανάκτηση γίνεται βαθύτερη όταν οι πολίτες αισθάνονται ότι καλούνται να πληρώσουν το κόστος κάθε κρίσης, χωρίς να βλέπουν αντίστοιχη βελτίωση στη ζωή τους. Οι κινητοποιήσεις στην Ευρώπη δεν έχουν όλες την ίδια αιτία ούτε αποτελούν μια ενιαία εξέγερση. Ωστόσο, αποτυπώνουν μια κοινή δυσκολία: την απόσταση ανάμεσα στο κόστος ζωής και στις πραγματικές οικονομικές δυνατότητες μεγάλου μέρους του πληθυσμού.
* Ο Νίκος Μαρούδας είναι οικονομικός αναλυτής και χρηματιστηριακός σύμβουλος.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
