Ισραήλ: Σχέδιο Άιζενκοτ – Λίμπερμαν για τις 13 έδρες που λείπουν – Οι κινήσεις Νετανιάχου

Γιώτα Δημητρίου

Δεκατρείς έδρες λείπουν από τον Γκάντι Άιζενκοτ για να σχηματίσει κυβέρνηση στο Ισραήλ. Είναι ακριβώς όσες διαθέτουν τα δύο υπερορθόδοξα κόμματα που επιχειρεί να προσεγγίσει η αντιπολίτευση, σε μια προσπάθεια να αφήσει εκτός εξουσίας τον Μπενιαμίν Νετανιάχου.

Η αριθμητική είναι απλή. Η πολιτική εξίσωση, όμως, αποδεικνύεται πολύ πιο δύσκολη.

Στη συνάντησή τους τη Δευτέρα (9/11), ο Άιζενκοτ και ο επικεφαλής του Ισραέλ Μπεϊτένου, Αβιγκντόρ Λίμπερμαν, φέρονται να συμφώνησαν σε μια διπλή στρατηγική: άνοιγμα προς τους υπερορθόδοξους και αντικατάσταση του σημερινού προέδρου της Κνεσέτ, Αμίρ Οχάνα.

Το παζάρι των 13 εδρών

Ο Άιζενκοτ, ο οποίος έλαβε την Κυριακή από τον πρόεδρο Ισαάκ Χέρτσογκ την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης, στηρίζεται σε ένα μπλοκ 48 βουλευτών. Για την απόλυτη πλειοψηφία στην Κνεσέτ των 120 εδρών χρειάζεται 61.

Οι επτά έδρες του Ενωμένου Ιουδαϊσμού της Τορά (UTJ) και οι έξι του Σας θα συμπλήρωναν ακριβώς τον απαιτούμενο αριθμό.

Υπάρχει, ωστόσο, μια ουσιαστική διαφορά στη στάση των δύο κομμάτων. Το UTJ έχει απομακρυνθεί από τον Νετανιάχου, δυσαρεστημένο από την αποτυχία του να κατοχυρώσει εξαιρέσεις από τη στρατιωτική θητεία για τους σπουδαστές θρησκευτικών σχολών. Το Σας εξακολουθεί να τον στηρίζει.

Ο Λίμπερμαν θεωρεί ότι η προσέγγιση των υπερορθόδοξων αποτελεί προτιμότερη επιλογή από μια κυβέρνηση που θα εξαρτάται από τα αραβικά κόμματα, παρά το γεγονός ότι αυτά έχουν υποστηρίξει την ανάθεση της εντολής στον Άιζενκοτ.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Ισραήλ: Εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στον Άιζενκοτ – Αρχίζει η αντίστροφη μέτρηση για τον Νετανιάχου

Η στάση του Λίμπερμαν αποτυπώνει πόσο έχουν μεταβληθεί οι πολιτικές ισορροπίες στο Ισραήλ. Παρότι επί χρόνια συγκρούστηκε με τα υπερορθόδοξα κόμματα, κυρίως για τις εξαιρέσεις από τη στρατιωτική θητεία, εμφανίζεται πλέον πρόθυμος να εξετάσει συνεργασία μαζί τους. Η προοπτική σχηματισμού κυβέρνησης χωρίς τον Νετανιάχου φαίνεται να δημιουργεί περιθώρια συμβιβασμών που μέχρι πρόσφατα έμοιαζαν απίθανοι.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Ισραήλ: Συμμαχία-έκπληξη στα σκαριά κατά Νετανιάχου – Ποια «κόκκινη γραμμή» εγκαταλείπει ο Λίμπερμαν

Γιατί θέλουν πρώτα την προεδρία της Κνεσέτ

Παράλληλα με τις διαβουλεύσεις για τη νέα κυβέρνηση, η αντιπολίτευση επιδιώκει την αντικατάσταση του Αμίρ Οχάνα, στενού συμμάχου του Νετανιάχου.

Μαζί με τα αραβικά κόμματα, οι δυνάμεις που αντιτίθενται στον απερχόμενο πρωθυπουργό αριθμούν 67 βουλευτές. Επομένως, μπορούν να εκλέξουν νέο πρόεδρο της Κνεσέτ, εφόσον συμφωνήσουν στο πρόσωπο που θα προτείνουν.

Σύμφωνα με ισραηλινά δημοσιεύματα, η θέση ενδέχεται να δοθεί στον ίδιο τον Άιζενκοτ, προσωρινά, όσο συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις για τον κυβερνητικό συνασπισμό. Η πρόταση πρέπει να οριστικοποιηθεί σε συνεννόηση με τους υπόλοιπους ηγέτες του μπλοκ, μεταξύ των οποίων ο Ναφτάλι Μπένετ και ο Γιάιρ Γκολάν.

Το UTJ έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα στηρίξει την απομάκρυνση του Οχάνα πριν σχηματιστεί νέα κυβέρνηση. Ο ίδιος, πάντως, έχει δηλώσει ότι θα προγραμματίσει σχετική συζήτηση, εφόσον το ζητήσουν τουλάχιστον 61 βουλευτές.

Για την αντιπολίτευση, η αλλαγή προέδρου έχει ουσιαστική πολιτική σημασία. Σε συνδυασμό με τον έλεγχο των αρμόδιων επιτροπών, θα μπορούσε να της επιτρέψει να προωθήσει νομοθετικές πρωτοβουλίες πριν ακόμη σχηματίσει κυβέρνηση. Ανάμεσά τους βρίσκεται η σύσταση κρατικής εξεταστικής επιτροπής για την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023. Η αντικατάσταση του Οχάνα, ωστόσο, δεν αρκεί από μόνη της για να εξασφαλίσει την ψήφιση της πρότασης.

Η στρατιωτική θητεία απειλεί τη συμφωνία

Το μεγαλύτερο εμπόδιο στις διαπραγματεύσεις είναι η στράτευση των Χαρεντί, των υπερορθόδοξων Εβραίων.

Ο Άιζενκοτ έχει υποστηρίξει την καθολική στρατιωτική θητεία, ενώ τα υπερορθόδοξα κόμματα επιδιώκουν εξαιρέσεις για τους σπουδαστές των γιεσίβα, των εβραϊκών θρησκευτικών σχολών.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ισραηλινού Channel 12, στο τραπέζι βρίσκεται μια μεταβατική ρύθμιση διάρκειας 12 έως 18 μηνών, κατά την οποία δεν θα εφαρμόζονταν ουσιαστικά μέτρα επιστράτευσης ή κυρώσεις για όσους αποφεύγουν τη θητεία.

Μια τέτοια συμφωνία, ωστόσο, θα χρειαζόταν και νομικές εγγυήσεις, καθώς οι εξαιρέσεις από τη στράτευση έχουν αποτελέσει αντικείμενο έντονων δικαστικών αντιπαραθέσεων.

Η δημόσια τηλεόραση Kan μετέδωσε ότι ανώτεροι ραβίνοι του UTJ ενδιαφέρονται να εξετάσουν το ενδεχόμενο συνεργασίας με τον Άιζενκοτ, χωρίς να έχουν αρχίσει επίσημες διαπραγματεύσεις.

Ο Λίμπερμαν, σύμφωνα με το Channel 13, διαβεβαίωσε τον Άιζενκοτ ότι δεν διεκδικεί ο ίδιος την πρωθυπουργία. Φέρεται επίσης να ζήτησε χρόνο για να διερευνήσει τις δυνατότητες συμφωνίας με τα υπερορθόδοξα κόμματα.

Οι πιέσεις Νετανιάχου και οι επαφές με τη Ράαμ

Ο Νετανιάχου, από την πλευρά του, προσπαθεί να αποτρέψει τη μετακίνηση των υπερορθόδοξων προς την αντιπολίτευση.

Κατά το Channel 12, επιδίωξε επαφές με τους ραβίνους Ντοβ Λάντο και Μοσέ Χιλέλ Χιρς, σημαντικούς πνευματικούς ηγέτες του UTJ, προκειμένου να εξασφαλίσει ότι δεν θα στηρίξουν κυβέρνηση Άιζενκοτ. Οι προσπάθειες αυτές φέρονται να μην απέδωσαν.

Το ίδιο τηλεοπτικό δίκτυο αποκάλυψε επίσης επικοινωνίες του Νατάν Έσελ, στενού συνεργάτη του Νετανιάχου, με τον επικεφαλής του αραβικού κόμματος Ράαμ, Μανσούρ Αμπάς.

Ο Έσελ φέρεται να διερεύνησε εάν το Ράαμ θα υποστήριζε τον Άιζενκοτ σε κρίσιμες κοινοβουλευτικές ψηφοφορίες. Ο ίδιος αρνήθηκε ότι μετέφερε πολιτικά μηνύματα εκ μέρους του Νετανιάχου.

Οι ισορροπίες στην Κνεσέτ αφήνουν πλέον στα μικρότερα κόμματα καθοριστικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις για την επόμενη κυβέρνηση. Για τον Άιζενκοτ, οι 13 έδρες των υπερορθόδοξων αρκούν αριθμητικά για την πλειοψηφία των 61 βουλευτών.

Το πραγματικό ερώτημα είναι αν μπορεί να εξασφαλίσει τη στήριξή τους χωρίς να εγκαταλείψει τη δέσμευσή του για καθολική στρατιωτική θητεία. Από την απάντηση θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό η έκβαση των διαπραγματεύσεων.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News