Πώς ακούγεται ο καύσωνας στο σινεμά: Τζιτζίκια, ανεμιστήρες και ανοικτά παράθυρα
Τέσσερις ταινίες στις οποίες η ζέστη ξεπερνά την εικόνα και περνά στον ήχο: από την πολύβουη Νέα Υόρκη του Χίτσκοκ έως το πυρωμένο Τέξας του Τόμπι Χούπερ

Ο ιδρώτας στο πρόσωπο ενός ηθοποιού, το εκτυφλωτικό φως και η άσφαλτος που μοιάζει να λιώνει είναι οι προφανείς τρόποι για να αποτυπωθεί ο καύσωνας στο σινεμά. Η αίσθηση της ζέστης, όμως, φτάνει συχνά στον θεατή μέσα από όσα ακούει: το μονότονο βουητό ενός ανεμιστήρα, τα έντομα, τα ραδιόφωνα πίσω από ανοικτά παράθυρα, μια μηχανή που δουλεύει ασταμάτητα.
Το Rear Window, το Do the Right Thing, το La Ciénaga και το The Texas Chain Saw Massacre χρησιμοποιούν τον ήχο με διαφορετικό τρόπο. Στις τέσσερις ταινίες, η θερμοκρασία επηρεάζει τον χώρο, τις κινήσεις και τις σχέσεις των ανθρώπων. Ακούγεται προτού ακόμη γίνει μέρος της ιστορίας.
«Rear Window»: Η ζέστη ανοίγει τα παράθυρα
Το Rear Window του Άλφρεντ Χίτσκοκ ξεκινά στη Νέα Υόρκη, εν μέσω καύσωνα. Ο φωτογράφος Τζεφ Τζέφρις, με το πόδι στον γύψο, περνά τις ημέρες του παρακολουθώντας από το παράθυρο τους ενοίκους των απέναντι διαμερισμάτων.
Στο «Rear Window», ο καύσωνας κρατά ανοικτά τα παράθυρα και εκθέτει τις ζωές μιας ολόκληρης γειτονιάς
Η υψηλή θερμοκρασία έχει αναγκάσει ολόκληρη τη γειτονιά να ζει με ανοικτά παράθυρα. Οι ιδιωτικοί ήχοι περνούν στην κοινή αυλή: συζητήσεις, τηλέφωνα, τραγούδια, καβγάδες και μουσικές από τα ραδιόφωνα. Με εξαίρεση το σύντομο μουσικό μέρος στην αρχή, σχεδόν ό,τι ακούγεται προέρχεται από τον κόσμο της ταινίας.
Ο καύσωνας επιτρέπει στον Τζεφ να ακούει και να παρατηρεί ζωές που κανονικά θα έμεναν κρυμμένες. Η ζέστη γίνεται έτσι βασικό μέρος του μηχανισμού της ταινίας: ανοίγει τα διαμερίσματα και μετατρέπει την αυλή σε μια μεγάλη αστική σκηνή.
«Do the Right Thing»: Ένας δρόμος λίγο πριν από την έκρηξη
Ο Σπάικ Λι γύρισε το Do the Right Thing πάνω στην πιο ζεστή ημέρα του καλοκαιριού, σε ένα οικοδομικό τετράγωνο του Μπρούκλιν. Οι κάτοικοι βγαίνουν στον δρόμο, ανοίγουν τους πυροσβεστικούς κρουνούς, συζητούν, πειράζονται και συγκρούονται. Η ένταση ανεβαίνει μαζί με τη θερμοκρασία.
Το «Fight the Power» των Public Enemy γίνεται ο επίμονος ρυθμός της πιο ζεστής ημέρας στο Μπρούκλιν
Το αρχικό όνομα του σχεδίου ήταν Heatwave, στοιχείο που δείχνει τη θέση της ζέστης στον πυρήνα της ταινίας. Στο ηχητικό της τοπίο κυριαρχούν οι φωνές της γειτονιάς, τα αυτοκίνητα, το νερό και το «Fight the Power» των Public Enemy, το οποίο παίζει επίμονα από το φορητό ηχοσύστημα του Radio Raheem.
Η επανάληψη του τραγουδιού αποκτά όλο και μεγαλύτερη ένταση. Κάθε συνομιλία μοιάζει να γίνεται πιο δυνατή από την προηγούμενη, ώσπου ο δρόμος ακούγεται έτοιμος να εκραγεί. Ο καύσωνας βρίσκεται παντού, ακόμη και στις παύσεις ανάμεσα στις λέξεις.
«La Ciénaga»: Παγάκια, έντομα και μακρινές βροντές
Στη La Ciénaga της Λουκρέσια Μαρτέλ, η ζέστη έχει ακινητοποιήσει μια οικογένεια σε μια εξοχική κατοικία της Αργεντινής. Οι ενήλικες βρίσκονται ξαπλωμένοι γύρω από μια βρώμικη πισίνα, μέσα σε υγρασία, ακαταστασία και εξάντληση.
Στη «La Ciénaga», τα παγάκια, τα έντομα και οι μακρινές βροντές κάνουν αισθητή την αποπνικτική υγρασία
Τα ποτήρια χτυπούν μεταξύ τους, τα παγάκια κουδουνίζουν, οι μεταλλικές ξαπλώστρες σέρνονται στο έδαφος. Από μακριά ακούγονται έντομα, ζώα και βροντές. Η καταιγίδα πλησιάζει χωρίς να προσφέρει άμεση ανακούφιση.
Η Μαρτέλ οργανώνει τον χώρο μέσα από ήχους που έρχονται συχνά έξω από το κάδρο. Ο θεατής ακούει ένα διπλανό δωμάτιο, ένα παιδί ή ένα ζώο προτού τα δει. Αυτή η μόνιμη ηχητική δραστηριότητα κάνει την ακινησία των σωμάτων ακόμη πιο βαριά. Η αποπνικτική ατμόσφαιρα της ταινίας γίνεται σχεδόν σωματική εμπειρία.
«The Texas Chain Saw Massacre»: Όταν ο θόρυβος γίνεται τρόμος
Το The Texas Chain Saw Massacre του Τόμπι Χούπερ εκτυλίσσεται σε ένα ξερό, πυρωμένο τοπίο. Μια παρέα νέων ταξιδεύει στο Τέξας, με τον ήλιο να χτυπά το βαν και το ραδιόφωνο να μεταδίδει δυσάρεστες ειδήσεις. Από τα πρώτα λεπτά, ο ήχος δημιουργεί την αίσθηση ενός τόπου αφιλόξενου.
Ο ήλιος, η σκόνη και οι μηχανικοί θόρυβοι προετοιμάζουν το έδαφος για τον τρόμο του «The Texas Chain Saw Massacre»
Ο Χούπερ και ο Γουέιν Μπελ κατασκεύασαν το ηχητικό περιβάλλον της ταινίας με μεταλλικούς τριγμούς, βόμβους, χτυπήματα και παραμορφωμένους μηχανικούς ήχους. Η μουσική μπλέκεται με τον θόρυβο, ενώ το αλυσοπρίονο ολοκληρώνει αυτό που έχει αρχίσει ήδη ο υπόλοιπος ηχητικός σχεδιασμός.
Η ζέστη εδώ ακούγεται σαν μέταλλο που υπερθερμαίνεται. Ο ήλιος, η σκόνη και οι μηχανές δημιουργούν την πίεση μέσα στην οποία γεννιέται ο τρόμος.
Στις τέσσερις ταινίες, ο καύσωνας καθορίζει ποια παράθυρα θα μείνουν ανοικτά, ποιοι άνθρωποι θα βγουν στον δρόμο και πόσο γρήγορα θα εξαντληθούν τα σώματα και οι αντοχές τους. Το σινεμά δεν μπορεί να ανεβάσει τη θερμοκρασία της αίθουσας. Μπορεί, όμως, να μας κάνει να την ακούσουμε.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News