Σχέδιο στην ΕΕ για την επικήρυξη των λαγοκέφαλων στις ελληνικές θάλασσες
Το ευρωπαϊκό πρόγραμμα LagoMeal δείχνει πώς ένας επικίνδυνος εισβολέας μπορεί να αποκτήσει οικονομική αξία μέσω ειδικής επεξεργασίας και να αξιοποιηθεί στις ιχθυοκαλλιέργειες

Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται η προσπάθεια αντιμετώπισης των λαγοκέφαλων στις ελληνικές θάλασσες, με την κυβέρνηση να έχει στείλει προς έγκριση στην Ευρωπαϊκή Ένωση σχέδιο για την επικήρυξή τους, στα πρότυπα της Κύπρου.
Το επικίνδυνο εισβολικό είδος, που εμφανίστηκε στη Μεσόγειο μετά τη διάνοιξη της Διώρυγας του Σουέζ πριν από περίπου 150 χρόνια, έχει εξελιχθεί σε σοβαρό πρόβλημα για τις θάλασσες της περιοχής. Είναι στενός συγγενής του γνωστού ψαριού-φούσκα της Ιαπωνίας, το οποίο είναι δηλητηριώδες και μπορεί να καταναλωθεί μόνο υπό πολύ συγκεκριμένες και αυστηρά ελεγχόμενες προϋποθέσεις.
Παρά την επικινδυνότητα του λαγοκέφαλου για ανθρώπινη κατανάλωση, η Ευρωπαϊκή Ένωση αναζητά τρόπους αξιοποίησής του, με μία από τις πιο ενδιαφέρουσες λύσεις να αφορά τη μετατροπή του σε ιχθυάλευρο για ιχθυοκαλλιέργειες.
Το πρόγραμμα LagoMeal και η απενεργοποίηση της τοξίνης
Στο επίκεντρο βρίσκεται το ευρωπαϊκό πρόγραμμα LagoMeal, στο οποίο συμμετείχαν εμπειρογνώμονες από εθνικούς φορείς και τον ιδιωτικό τομέα. Με χρηματοδοτικούς πόρους από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θαλάσσιων Υποθέσεων και Αλιείας, οι ερευνητές ανέπτυξαν ειδική διαδικασία για την απενεργοποίηση της ισχυρής νευροτοξίνης του είδους.
Η διαδικασία αυτή επιτρέπει τη μετατροπή του λαγοκέφαλου σε ιχθυάλευρο υψηλής ποιότητας, με στόχο την αξιοποίησή του ως τροφή στις ιχθυοκαλλιέργειες. Η βασική λογική πίσω από το εγχείρημα είναι ότι ένας ανεπιθύμητος και δύσκολα ελεγχόμενος υδρόβιος πληθυσμός μπορεί να περιοριστεί πιο αποτελεσματικά όταν αποκτήσει οικονομική αξία.
Με άλλα λόγια, όσο αυξάνεται το κίνητρο για τη συλλογή του, τόσο ενισχύεται και η προσπάθεια ελέγχου των πληθυσμών του.
Τι έδειξαν οι δοκιμές
Σύμφωνα με τα εργαστηριακά αποτελέσματα που περιγράφονται στο πρόγραμμα, η θερμική επεξεργασία παίζει κρίσιμο ρόλο στην απενεργοποίηση του δηλητηρίου.
Οι δοκιμές έδειξαν ότι το μαγείρεμα στους 160°C μειώνει το δηλητήριο σε επίπεδα που χαρακτηρίζονται ασφαλή για ανθρώπινη κατανάλωση, ενώ στους 200°C η θανατηφόρα τοξίνη εξαφανίζεται πλήρως.
Το στοιχείο αυτό αφορά ελεγχόμενη εργαστηριακή και βιομηχανική διαδικασία επεξεργασίας και όχι κατανάλωση του λαγοκέφαλου από τους καταναλωτές στο σπίτι ή σε μη ελεγχόμενες συνθήκες.
Στο πεδίο των ιχθυοκαλλιεργειών, τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το ευρωπαϊκό λαβράκι αναπτύσσεται πολύ καλά όταν το ιχθυάλευρο από λαγοκέφαλο αντικαθιστά έως και το 30% του συμβατικού ιχθυαλεύρου στην καθημερινή διατροφή του.
Το επιχειρηματικό σχέδιο
Το επίσημο επιχειρηματικό σχέδιο του έργου προβλέπει τη δημιουργία μικρής μονάδας επεξεργασίας 1.500 τόνων λαγοκέφαλων. Η μονάδα αυτή θα μπορεί, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, να παράγει κάθε χρόνο 250 τόνους ιχθυάλευρου και 100 τόνους ιχθυελαίου.
Σε ορίζοντα δεκαετίας, η ετήσια απόδοση της επένδυσης εκτιμάται στο 15% έως 25%, ανάλογα με την τελική έκταση των αντισταθμιστικών μέτρων και των επιδοτήσεων που θα δοθούν στους επαγγελματίες αλιείς.
Για τους παραγωγούς ιχθυοτροφών, η μεταποίηση του λαγοκέφαλου μπορεί να αποτελέσει μια νέα πηγή πρώτης ύλης. Η δυνατότητα παραγωγής τοπικού ιχθυάλευρου με σταθερή σύνθεση, υψηλή θρεπτική αξία και ανταγωνιστική τιμή παρουσιάζεται ως στοιχείο που μπορεί να μειώσει το κόστος για τις ιχθυοκαλλιέργειες.
Το περιβαλλοντικό όφελος
Η εμπορική αλιεία του λαγοκέφαλου, ενός είδους που στο παρελθόν δεν είχε εμπορική αξία, συνδέεται και με την προσπάθεια περιορισμού των πληθυσμών του.
Η προοπτική αυτή έχει διπλή διάσταση: από τη μία δημιουργεί οικονομικό κίνητρο για τη συλλογή του και από την άλλη ενισχύει την προσπάθεια ελέγχου ενός εισβολικού είδους που έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία στις θάλασσες της Μεσογείου.
Το ελληνικό σχέδιο για επικήρυξη των λαγοκέφαλων βρίσκεται πλέον προς έγκριση στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ το μοντέλο αξιοποίησής τους ως ιχθυάλευρο δείχνει έναν διαφορετικό δρόμο για την αντιμετώπιση ενός επικίνδυνου θαλάσσιου εισβολέα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Μωβ μέδουσες και λαγοκέφαλοι στις ελληνικές θάλασσες: Οι οδηγίες για τους λουόμενους
- Ξέρουν οι ναρκισσιστές ότι είναι ναρκισσιστές;
- «Summer Burnout»: Γιατί καταρρέουμε λίγο πριν τις καλοκαιρινές διακοπές;
- Κουρκουμάς: Οφέλη, κίνδυνοι και τι να προσέξεις
- Παιδιά και διαδίκτυο: Τι σημαίνει υγιής χρήση και πότε χρειάζεται προσοχή
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News