Νίκος Ταγαράς: Ο άνθρωπος που έβαλε τη σφραγίδα του στη χωροταξία, θλίψη για τον θάνατό του
Ο Νίκος Ταγαράς υπήρξε από τα πολιτικά πρόσωπα που κινήθηκαν περισσότερο στη δουλειά παρά στην προβολή. Η μακρά διαδρομή του στην αυτοδιοίκηση, στη Βουλή και στο υπουργείο Περιβάλλοντος συνδέθηκε τα τελευταία χρόνια με μια μεγάλη προσπάθεια αλλαγής στον χωρικό και πολεοδομικό σχεδιασμό της χώρας.
Εργατικός, χαμηλών τόνων και με βαθιά γνώση των τεχνικών ζητημάτων, ο Νίκος Ταγαράς αφήνει πίσω του μια πολιτική διαδρομή που ξεκίνησε από την τοπική αυτοδιοίκηση και κατέληξε σε ένα από τα πιο απαιτητικά πεδία δημόσιας πολιτικής: τη χωροταξία και την πολεοδομία.
Ο θάνατός του, σε ηλικία 70 ετών, προκάλεσε θλίψη στον πολιτικό κόσμο, όμως το αποτύπωμά του δεν περιορίζεται στον θεσμικό ρόλο που κατείχε. Η θητεία του στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας συνδέθηκε με μια σειρά παρεμβάσεων που επιχειρούσαν να βάλουν τάξη σε ένα πεδίο όπου η Ελλάδα κουβαλά δεκαετίες εκκρεμοτήτων, καθυστερήσεων και ασαφειών.
Ο Ταγαράς είχε την εμπιστοσύνη του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, γεγονός που εξηγεί και την πολυετή παρουσία του στο ΥΠΕΝ. Από τον Αύγουστο του 2020, όταν ανέλαβε ξανά κυβερνητικό ρόλο στο υπουργείο, βρέθηκε μπροστά σε δύσκολα και συχνά αντιδημοφιλή ζητήματα, με κεντρικό άξονα τον εκσυγχρονισμό του χωρικού σχεδιασμού.
Από το Χιλιομόδι στην κεντρική πολιτική σκηνή
Ο Νίκος Ταγαράς γεννήθηκε το 1956 στο Χιλιομόδι Κορινθίας. Σπούδασε Πολιτικός Μηχανικός στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και εργάστηκε για σχεδόν τέσσερις δεκαετίες στο επάγγελμά του, εμπειρία που επηρέασε καθοριστικά και την πολιτική του ματιά.
Διαβάστε επίσης: Το «αντίο» του πολιτικού κόσμου στον Νίκο Ταγαρά
Η πορεία του στα κοινά άρχισε από την τοπική αυτοδιοίκηση. Διετέλεσε πρόεδρος της κοινότητας Χιλιομοδίου, δήμαρχος Τενέας και νομάρχης Κορινθίας, πριν περάσει στην κεντρική πολιτική σκηνή ως βουλευτής Κορινθίας με τη Νέα Δημοκρατία.
Το 2014-2015 ανέλαβε αναπληρωτής υπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής. Η πιο καθοριστική περίοδος της πολιτικής του διαδρομής, ωστόσο, ήρθε από το 2020 και μετά, όταν ανέλαβε υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με αρμοδιότητα σε ένα πεδίο που ταίριαζε και στην επαγγελματική του καταγωγή: τον σχεδιασμό του χώρου.
Το πρόγραμμα «Κωνσταντίνος Δοξιάδης»
Κεντρική θέση στο έργο του Νίκου Ταγαρά κατέχει το πρόγραμμα πολεοδομικών μεταρρυθμίσεων «Κωνσταντίνος Δοξιάδης». Πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες προσπάθειες συνολικού πολεοδομικού σχεδιασμού στη χώρα, με στόχο να αποκτήσουν οι περισσότερες περιοχές σύγχρονα εργαλεία οργάνωσης, καθορισμού χρήσεων γης και αναπτυξιακού προσανατολισμού.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια, τις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή, την οριοθέτηση οικισμών και την καταγραφή δημοτικών οδών στην εκτός σχεδίου δόμηση. Το ΥΠΕΝ έχει παρουσιάσει τη μεταρρύθμιση ως εθνικό στοίχημα, ενώ ο ίδιος ο Ταγαράς την είχε συνδέσει με την ανάγκη η Ελλάδα να περάσει σε πιο οργανωμένο και προβλέψιμο πλαίσιο χωρικής ανάπτυξης.
Η φιλοσοφία του προγράμματος βασίζεται στη δημιουργία σαφών κανόνων για το πού και πώς μπορεί να αναπτυχθεί κάθε περιοχή. Σε μια χώρα όπου για δεκαετίες η πολεοδομική πολιτική προχωρούσε συχνά αποσπασματικά, η προσπάθεια αυτή είχε ιδιαίτερο βάρος, καθώς στόχευε να περιορίσει την αβεβαιότητα για ιδιοκτήτες, επενδυτές, δήμους και τοπικές κοινωνίες.
Οι δύσκολες αποφάσεις για την εκτός σχεδίου δόμηση
Από τα πιο απαιτητικά κεφάλαια της θητείας του ήταν η εκτός σχεδίου δόμηση. Οι αποφάσεις της Δικαιοσύνης, η ανάγκη για μεγαλύτερη νομική ασφάλεια και η πίεση για πιο ορθολογική χωρική οργάνωση έφεραν στο προσκήνιο αλλαγές που επηρέασαν μεγάλο αριθμό ιδιοκτητών.
Το θέμα προκάλεσε αντιδράσεις, καθώς αφορούσε περιουσίες, δικαιώματα και αναπτυξιακές δυνατότητες σε πολλές περιοχές της χώρας. Ο Ταγαράς, ως πολιτικός μηχανικός αλλά και ως κυβερνητικό στέλεχος, γνώριζε το τεχνικό και κοινωνικό βάρος αυτών των αποφάσεων. Υποστήριζε, όμως, ότι χωρίς σταθερούς κανόνες η χώρα θα συνέχιζε να κινείται σε ένα καθεστώς αβεβαιότητας, με συνέπειες τόσο για την ανάπτυξη όσο και για την προστασία του περιβάλλοντος.
Τα χωροταξικά πλαίσια για τουρισμό, ΑΠΕ και παραγωγή
Στη θητεία του εντάχθηκε και η προώθηση νέων Ειδικών Χωροταξικών Πλαισίων. Το πλαίσιο για τον τουρισμό είχε ως στόχο να καθορίσει πιο καθαρούς όρους ανάπτυξης για έναν από τους βασικούς κλάδους της ελληνικής οικονομίας, λαμβάνοντας υπόψη την πίεση που δέχονται δημοφιλείς προορισμοί, τη φέρουσα ικανότητα των περιοχών και την ανάγκη προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος.
Αντίστοιχα, το νέο πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας επιχειρούσε να ισορροπήσει ανάμεσα στην ενεργειακή μετάβαση και στην προστασία του τοπίου, της βιοποικιλότητας και των τοπικών κοινωνιών. Στον ίδιο κύκλο παρεμβάσεων εντάσσονται και οι αλλαγές που αφορούν τη βιομηχανία και τα logistics, πεδία κρίσιμα για την παραγωγική ανασυγκρότηση και την οργάνωση των χρήσεων γης.
Παρών μέχρι τις τελευταίες ημέρες
Παρά τα σοβαρά προβλήματα υγείας που αντιμετώπιζε τα τελευταία χρόνια, ο Νίκος Ταγαράς παρέμεινε ενεργός. Συνέχισε να παρακολουθεί τα έργα και τις μεταρρυθμίσεις που είχε αναλάβει, αποφεύγοντας τη μεγάλη δημοσιότητα και κρατώντας το βάρος στη δουλειά του υπουργείου.
Η τελευταία δημόσια παρουσία του, λίγες ημέρες πριν από τον θάνατό του, συνδέθηκε με την παρουσίαση του νέου χωροταξικού πλαισίου για τον τουρισμό. Ήταν ένα έργο που ταίριαζε στη συνολική πολιτική του διαδρομή: σχεδιασμός, κανόνες, οργάνωση και μακροπρόθεσμη αντίληψη για την ανάπτυξη.
Η παρακαταθήκη του
Η παρακαταθήκη του Νίκου Ταγαρά δεν περιορίζεται σε νόμους, υπουργικές αποφάσεις ή επιμέρους τεχνικές ρυθμίσεις. Συνδέεται κυρίως με την προσπάθεια να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο η Ελλάδα αντιμετωπίζει τον χώρο της.
Η μετάβαση από τις εξαιρέσεις, τις προσωρινές λύσεις και τις γκρίζες ζώνες σε ένα πλαίσιο με σαφείς κανόνες υπήρξε ο βασικός πυρήνας της πολιτικής του στο ΥΠΕΝ. Το αν και σε ποιον βαθμό αυτή η προσπάθεια θα ολοκληρωθεί θα κριθεί τα επόμενα χρόνια, όμως ο Ταγαράς υπήρξε από τα πρόσωπα που ταυτίστηκαν με τη σύγχρονη χωροταξική και πολεοδομική μεταρρύθμιση.
Για τον τεχνικό και πολιτικό κόσμο, το έργο του αφήνει ένα αποτύπωμα που θα συνεχίσει να επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζεται η ανάπτυξη της χώρας. Για την Κορινθία, υπήρξε ένας πολιτικός που ξεκίνησε από την αυτοδιοίκηση και έμεινε για δεκαετίες παρών στα δημόσια πράγματα. Για το ΥΠΕΝ, ήταν ο άνθρωπος που συνέδεσε τη θητεία του με μια δύσκολη αλλά αναγκαία συζήτηση: πώς μπορεί η Ελλάδα να αποκτήσει, επιτέλους, καθαρούς κανόνες για τον χώρο της.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
