Ο καύσωνας που «έλιωσε» την Ελλάδα: 46,5 βαθμοί και τέσσερις μέρες κόλασης το 1973
Στις 17 Ιουλίου άρχισε ένα από τα σφοδρότερα επεισόδια ζέστης που γνώρισε η χώρα – Η Λαμία, η Ελευσίνα, η Νέα Αγχίαλος και η Τανάγρα είδαν τα θερμόμετρα να ξεπερνούν κάθε συνηθισμένο όριο
Η 17η Ιουλίου 1973 άνοιξε ένα από τα πιο καυτά τετραήμερα που έχουν καταγραφεί στην Ελλάδα. Η θερμοκρασία ανέβαινε διαρκώς και δύο ημέρες αργότερα, στις 19 Ιουλίου, ο υδράργυρος έφτασε στη Λαμία τους 46,5 βαθμούς Κελσίου, γράφοντας μία από τις υψηλότερες τιμές στην ελληνική μετεωρολογική ιστορία.
Κάθε καλοκαίρι, οι προειδοποιήσεις για θερμές εισβολές, σαραντάρια και περιοχές που μπαίνουν στο «κόκκινο» επαναφέρουν εκείνο το τετραήμερο. Οι αριθμοί του Ιουλίου του 1973 παραμένουν εντυπωσιακοί ακόμη και σήμερα, καθώς πολλές διαφορετικές περιοχές της χώρας ξεπέρασαν ταυτόχρονα τους 45 βαθμούς.
Το τετραήμερο που τα θερμόμετρα ξέφυγαν
Το κύμα ζέστης διήρκεσε από τις 17 έως τις 20 Ιουλίου, με την κορύφωσή του να καταγράφεται στις 19 του μήνα.
Η Λαμία βρέθηκε στην κορυφή με 46,5 βαθμούς, ενώ στην Ελευσίνα ο υδράργυρος έφτασε τους 46,4. Στη Νέα Αγχίαλο καταγράφηκαν θερμοκρασίες γύρω στους 46 βαθμούς, στην Τανάγρα 46 και στη Λάρισα 45,2 βαθμοί Κελσίου.
Η ζέστη έπληξε και την Αττική. Στη Νέα Φιλαδέλφεια η θερμοκρασία έφτασε τους 42,4 βαθμούς, ενώ στον σταθμό του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών καταγράφηκαν 41,2 βαθμοί.
Διαβάστε επίσης: Έρχεται το πρώτο δυνατό θερμικό επεισόδιο σε Πελοπόννησο και Δυτική Ελλάδα – Ο μετεωρολόγος Μιχάλης Σιδέρης στο Peloponnisos FM 103,9
Η συγκέντρωση τόσο υψηλών τιμών μέσα σε μία μόνο ημέρα και σε διαφορετικές γεωγραφικές ζώνες αποτυπώνει την ένταση του φαινομένου. Το συγκεκριμένο επεισόδιο μπορεί να μην είχε τη μεγάλη διάρκεια άλλων ιστορικών καυσώνων, όμως η θερμοκρασιακή του κορύφωση το τοποθέτησε ανάμεσα στα ισχυρότερα που έχουν πλήξει τη χώρα.
Μια χώρα αντιμέτωπη με ακραία ζέστη
Το καλοκαίρι του 1973 η ακραία ζέστη έβρισκε την Ελλάδα με πολύ λιγότερα διαθέσιμα μέσα προστασίας από εκείνα που θεωρούνται σήμερα αυτονόητα.
Η ενημέρωση έφτανε στους πολίτες από το ραδιόφωνο, την τηλεόραση και τις εφημερίδες, ενώ η δυνατότητα τεχνητού δροσισμού δεν είχε ακόμη εξαπλωθεί στα ελληνικά νοικοκυριά. Τα κλειστά παντζούρια, οι αυλές, τα μπαλκόνια, το νερό και η αποφυγή των μετακινήσεων τις μεσημεριανές ώρες αποτελούσαν την καθημερινή άμυνα απέναντι στον καυτό αέρα.
Η έννοια της οργανωμένης αντιμετώπισης ενός καύσωνα δεν είχε επίσης τη σημερινή έκταση. Τα σχέδια για τις ευάλωτες ομάδες, οι κλιματιζόμενοι δημοτικοί χώροι, οι λεπτομερείς οδηγίες των υγειονομικών Αρχών και οι συνεχείς προγνώσεις δεν αποτελούσαν ακόμη μέρος της καθημερινής ενημέρωσης.
Το απόλυτο ελληνικό ρεκόρ ήρθε τέσσερα χρόνια αργότερα
Οι 46,5 βαθμοί της Λαμίας δεν αποτέλεσαν το απόλυτο θερμοκρασιακό ρεκόρ της Ελλάδας.
Στις 10 Ιουλίου 1977 καταγράφηκαν 48 βαθμοί στην Ελευσίνα και την περιοχή της Αθήνας. Για δεκαετίες, η τιμή αυτή αναφερόταν και ως το υψηλότερο ρεκόρ της ηπειρωτικής Ευρώπης.
Τον Ιανουάριο του 2024, ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός επικύρωσε τους 48,8 βαθμούς που είχαν καταγραφεί στις Συρακούσες της Σικελίας στις 11 Αυγούστου 2021 ως το νέο ρεκόρ της ηπειρωτικής Ευρώπης. Ο Οργανισμός διευκρίνισε ότι το προηγούμενο ελληνικό ρεκόρ βασιζόταν σε επίσημες κρατικές πηγές, αλλά δεν είχε περάσει από την ίδια ανεξάρτητη διαδικασία επαλήθευσης.
Οι 46,5 βαθμοί που παραμένουν σημείο αναφοράς
Ο καύσωνας του 1973 διατηρεί ξεχωριστή θέση στο μετεωρολογικό αρχείο της χώρας. Μέσα σε τέσσερις ημέρες, ο υδράργυρος προσέγγισε ή ξεπέρασε τους 46 βαθμούς σε αρκετές περιοχές, δημιουργώντας έναν χάρτη ακραίας ζέστης από τη Θεσσαλία και τη Στερεά Ελλάδα έως την Αττική.
Οι μετρήσεις εκείνων των ημερών υπενθυμίζουν ότι το ελληνικό καλοκαίρι είχε δείξει την άγρια πλευρά του πολύ πριν από τις σύγχρονες ζωντανές συνδέσεις, τους ψηφιακούς χάρτες και τις ειδοποιήσεις στα κινητά τηλέφωνα.
Κάθε φορά που η συζήτηση επιστρέφει στις θερμές εισβολές και στα 40άρια, η 19η Ιουλίου 1973 παραμένει εκεί, σαν μια κόκκινη ένδειξη στο ιστορικό θερμόμετρο της χώρας: 46,5 βαθμοί στη Λαμία και μία Ελλάδα που για τέσσερις ημέρες έμοιαζε να λιώνει κάτω από τον ήλιο.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
