Οταν όλοι αγοράζουν, ποιος θα μείνει να αγοράσει;

Νίκος Μαρούδας

Υπάρχουν στιγμές στις αγορές που πρέπει να αγοράζεις όταν όλοι φοβούνται. Και υπάρχουν άλλες στιγμές που πρέπει να αρχίζεις να φοβάσαι όταν όλοι αγοράζουν.
Ισως σήμερα να βρισκόμαστε κάπου ανάμεσα στις δύο. Οι παγκόσμιες χρηματιστηριακές αγορές διανύουν ένα εντυπωσιακό 2026. Ο Dow Jones έχει κερδίσει περίπου 12% από την αρχή του χρόνου, ο S&P 500 περίπου 14%, ο Nasdaq 100 κοντά στο 19%, ενώ ο Nikkei 225 έχει κάνει κάτι που δύσκολα περνά απαρατήρητο: περίπου +38%. Ο Euro Stoxx 50 κινείται επίσης σε διψήφια άνοδο.

Και σαν να μην έφταναν όλα αυτά, η Wall Street συνεχίζει να γράφει ιστορικά υψηλά μέσα στον Αύγουστο.

Ολα καλά, λοιπόν. Ή μήπως… λίγο υπερβολικά καλά; Η αγορά έχει μια κακή συνήθεια. Οταν ανεβαίνει, μας κάνει να αισθανόμαστε έξυπνοι. Οταν ανεβαίνει πολύ, μας κάνει να αισθανόμαστε ιδιοφυΐες. Και όταν ανεβαίνει ακόμη περισσότερο, αρχίζουμε να πιστεύουμε ότι το μόνο λάθος που μπορεί να κάνει ένας επενδυτής είναι να μην αγοράσει.

Εκεί ακριβώς χρειάζεται προσοχή. Δεν σημαίνει ότι η σημερινή άνοδος είναι «φούσκα». Τα εταιρικά κέρδη στις ΗΠΑ είναι πραγματικά ισχυρά και οι εκτιμήσεις για τα κέρδη του S&P 500 στο δεύτερο τρίμηνο δείχνουν αύξηση άνω του 30% σε σχέση με πέρυσι.
Αρα η αγορά έχει λόγους να ανεβαίνει. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η τιμή ανεβαίνει όχι μόνο επειδή αυξάνονται τα κέρδη, αλλά επειδή αυξάνονται ταυτόχρονα και οι προσδοκίες για τα επόμενα κέρδη. Και οι προσδοκίες, ως γνωστόν, δεν έχουν ταβάνι.

Η νέα λέξη της αγοράς είναι AI. Η τεχνητή νοημοσύνη έχει γίνει ο μεγάλος πρωταγωνιστής. Δισεκατομμύρια επενδύονται σε data centers, chips, cloud υποδομές και λογισμικό. Οι επενδυτές αναζητούν τους επόμενους μεγάλους νικητές της AI και ποντάρουν ότι οι σημερινές επενδύσεις θα μετατραπούν σε ακόμη μεγαλύτερα μελλοντικά κέρδη.
Και μπορεί να έχουν δίκιο. Υπάρχει όμως μια μικρή λεπτομέρεια. Για να συνεχίσουν οι μετοχές να ανεβαίνουν με αυτούς τους ρυθμούς, τα αυριανά κέρδη θα πρέπει κάποια στιγμή να δικαιολογήσουν τις σημερινές τιμές. Η αγορά δεν αγοράζει το σήμερα. Αγοράζει το αύριο. Και όταν το αύριο έχει ήδη προεξοφληθεί σε μεγάλο βαθμό, μια μικρή απογοήτευση μπορεί να αποδειχθεί πολύ μεγαλύτερη απ’ όσο φαίνεται.

Και τώρα έρχεται ο Σεπτέμβριος

Υπάρχει και ένα ακόμη στοιχείο που δεν πρέπει να αγνοήσουμε. Η ιστορία δεν επαναλαμβάνεται πάντα, αλλά έχει μια παράξενη ικανότητα να μας θυμίζει τα ίδια πράγματα. Ο Σεπτέμβριος είναι ιστορικά ο χειρότερος μήνας για τον S&P 500. Από το 1950 η μέση απόδοση του δείκτη τον Σεπτέμβριο είναι περίπου -0,68%, ενώ μόλις στο 44% των περιπτώσεων ο μήνας έχει κλείσει θετικά.
Αυτό φυσικά δεν σημαίνει ότι επειδή έρχεται Σεπτέμβριος πρέπει να πουλήσουμε τις μετοχές μας στις 31 Αυγούστου. Οι αγορές δεν λειτουργούν με ημερολόγιο.
Υπάρχει όμως κάτι που λειτουργεί με ημερολόγιο: η επιστροφή των επενδυτών. Μετά τις καλοκαιρινές διακοπές αυξάνονται οι όγκοι συναλλαγών, οι διαχειριστές επιστρέφουν στα γραφεία τους, οι οικονομικές ανακοινώσεις συνεχίζονται και οι αγορές αρχίζουν να αντιμετωπίζουν με μεγαλύτερη σοβαρότητα όσα μέσα στον Αύγουστο μπορούν να περάσουν λίγο πιο… χαλαρά.
Και τότε φαίνεται ποιος πραγματικά πιστεύει στην άνοδο και ποιος απλώς δεν πρόλαβε να πουλήσει.

Το επικίνδυνο σημείο δεν είναι η άνοδος

Το επικίνδυνο σημείο είναι η πεποίθηση ότι η άνοδος θα συνεχιστεί επειδή μέχρι τώρα συνεχίστηκε.
Η Wall Street δεν χρειάζεται μια καταστροφή για να διορθώσει.
Μπορεί να αρκεί μια αλλαγή στις προσδοκίες.
Ενα επιτόκιο που θα παραμείνει υψηλότερα από όσο υπολογιζόταν.
Ενα πετρέλαιο που θα ξαναπάρει την ανηφόρα.
Ενας πληθωρισμός που θα αποδειχθεί πιο επίμονος.
Ενα αποτέλεσμα εταιρείας που θα είναι εξαιρετικό, αλλά όχι… αρκετά εξαιρετικό.
Ή, ακόμη πιο απλά, μια αγορά που ξαφνικά θα αναρωτηθεί: «Μήπως έχουμε προεξοφλήσει πολλά;».
Δεν λέμε ότι έρχεται κραχ. Αυτό θα ήταν εύκολο. Και συνήθως οι εύκολες προβλέψεις είναι οι πιο επικίνδυνες.

Τα θεμελιώδη στοιχεία παραμένουν αρκετά ισχυρά ώστε να δικαιολογούν σημαντικό μέρος της ανόδου. Ταυτόχρονα όμως, οι αποτιμήσεις και οι προσδοκίες έχουν ανέβει σε επίπεδα που απαιτούν πλέον σχεδόν… τέλεια συνέχεια.
Και οι αγορές σπάνια προσφέρουν την πολυτέλεια της τελειότητας. Γι’ αυτό η μεγάλη άνοδος του 2026 δεν είναι λόγος πανικού. Είναι λόγος να ανοίξουμε λίγο περισσότερο τα μάτια. Γιατί η χρηματιστηριακή ιστορία έχει μια ειρωνική συνήθεια: Οταν όλοι περιμένουν την άνοδο, η αγορά χρειάζεται όλο και περισσότερους αγοραστές για να συνεχίσει.
Και κάποια στιγμή εμφανίζεται το απλό ερώτημα που κανένας επενδυτής δεν θέλει να ακούσει: Οταν όλοι αγοράζουν, ποιος θα μείνει να αγοράσει;

* Ο Νίκος Μαρούδας είναι οικονομικός αναλυτής, χρηματιστηριακός σύμβουλος.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News