Ψυχική υγεία: Η κατάθλιψη 50% συχνότερη στις γυναίκες – Τα στοιχεία του ΠΟΥ

Περισσότεροι από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι ζουν με κάποια ψυχική διαταραχή, την ώρα που η χρηματοδότηση των σχετικών υπηρεσιών παραμένει καθηλωμένη

Ψυχική υγεία: Η κατάθλιψη 50% συχνότερη στις γυναίκες – Τα στοιχεία του ΠΟΥ

Η κατάθλιψη εμφανίζεται κατά 50% συχνότερα στις γυναίκες από ό,τι στους άνδρες, ενώ στις αγχώδεις διαταραχές η διαφορά είναι ακόμη μεγαλύτερη. Την ίδια στιγμή, περισσότεροι από 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι παγκοσμίως ζουν με κάποια ψυχική διαταραχή, με τα συστήματα υγείας να εξακολουθούν να δυσκολεύονται να καλύψουν τις πραγματικές ανάγκες.

Η εικόνα αποτυπώνεται στην έκθεση World Mental Health Today του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, η οποία συγκεντρώνει τα νεότερα παγκόσμια δεδομένα για την έκταση, το βάρος και το οικονομικό κόστος των ψυχικών διαταραχών.

Κατάθλιψη 4,8% στις γυναίκες, 3,2% στους άνδρες

Τα στοιχεία δείχνουν μια σαφή διαφοροποίηση ανάμεσα στα δύο φύλα, χωρίς όμως όλες οι ψυχικές διαταραχές να ακολουθούν το ίδιο μοτίβο.

Στο σύνολο των ψυχικών διαταραχών, ο ηλικιακά σταθμισμένος επιπολασμός υπολογίζεται σε 14,3% στις γυναίκες και 12,7% στους άνδρες.

Στην κατάθλιψη, όμως, η απόσταση μεγαλώνει αισθητά: 4,8% των γυναικών έναντι 3,2% των ανδρών. Πρόκειται για διαφορά 50% μεταξύ των δύο ποσοστών.

Ακόμη μεγαλύτερη είναι η απόκλιση στις αγχώδεις διαταραχές, οι οποίες καταγράφονται στο 5,5% των γυναικών και στο 3,3% των ανδρών.

Με απλά λόγια, τα δεδομένα δεν δείχνουν ότι οι γυναίκες εμφανίζουν «50% περισσότερα προβλήματα ψυχικής υγείας» συνολικά. Δείχνουν όμως ότι δύο από τις συχνότερες κατηγορίες –η κατάθλιψη και το άγχος– εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερη συχνότητα στις γυναίκες.

Πάνω από 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι ζουν με ψυχική διαταραχή

Συνολικά, ο ΠΟΥ υπολογίζει ότι περίπου 1,095 δισεκατομμύρια άνθρωποι ζούσαν με κάποια ψυχική διαταραχή.

Οι αγχώδεις διαταραχές αφορούσαν περίπου 359 εκατομμύρια ανθρώπους, ενώ οι καταθλιπτικές διαταραχές περίπου 332 εκατομμύρια.

Το βάρος δεν περιορίζεται στην προσωπική ζωή ή στην υγεία. Οι ψυχικές διαταραχές συγκαταλέγονται στις σημαντικότερες αιτίες αναπηρίας και επιβαρύνουν τόσο τα νοικοκυριά όσο και τις οικονομίες.

Μόνο η κατάθλιψη και το άγχος εκτιμάται ότι κοστίζουν στην παγκόσμια οικονομία περίπου 1 τρισ. δολάρια τον χρόνο, κυρίως εξαιτίας της απώλειας παραγωγικότητας.

727.000 θάνατοι από αυτοκτονία σε έναν χρόνο

Ιδιαίτερα βαρύ παραμένει και το αποτύπωμα των αυτοκτονιών.

Οι νεότερες εκτιμήσεις του ΠΟΥ καταγράφουν περίπου 727.000 θανάτους από αυτοκτονία το 2021. Η αυτοκτονία αποτελεί την τρίτη συχνότερη αιτία θανάτου στις ηλικίες 15 έως 29 ετών, ενώ οι σημερινοί ρυθμοί μείωσης απέχουν από τον παγκόσμιο στόχο που έχει τεθεί για το 2030.

Με την τρέχουσα πορεία, ο ΠΟΥ εκτιμά ότι η μείωση της θνησιμότητας από αυτοκτονίες μέχρι το τέλος της δεκαετίας θα φτάσει περίπου το 12%, αντί του στόχου για μείωση κατά ένα τρίτο.

Μόλις 2% των προϋπολογισμών υγείας για την ψυχική υγεία

Το δεύτερο μεγάλο πρόβλημα βρίσκεται στην ίδια την πρόσβαση στη φροντίδα.

Παρά το μέγεθος των αναγκών, η διάμεση δημόσια δαπάνη για την ψυχική υγεία παραμένει μόλις στο 2% των συνολικών προϋπολογισμών υγείας, χωρίς ουσιαστική μεταβολή από το 2017.

Οι ανισότητες είναι τεράστιες. Στις χώρες υψηλού εισοδήματος οι σχετικές δαπάνες φτάνουν έως τα 65 δολάρια ανά κάτοικο, ενώ στις χώρες χαμηλού εισοδήματος περιορίζονται στα 0,04 δολάρια.

Αντίστοιχα περιορισμένο είναι και το ανθρώπινο δυναμικό: η παγκόσμια διάμεση αναλογία βρίσκεται στους 13 επαγγελματίες ψυχικής υγείας ανά 100.000 κατοίκους, με τις μεγαλύτερες ελλείψεις να εντοπίζονται στις φτωχότερες χώρες.

Η μετάβαση στην κοινοτική φροντίδα παραμένει αργή

Η εικόνα δεν αλλάζει γρήγορα ούτε στον τρόπο παροχής των υπηρεσιών.

Λιγότερο από 10% των χωρών έχει ολοκληρώσει τη μετάβαση σε μοντέλα κοινοτικής ψυχικής φροντίδας, ενώ σε πολλές χώρες η περίθαλψη εξακολουθεί να βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε ψυχιατρικά νοσοκομεία.

Σχεδόν οι μισές νοσηλείες πραγματοποιούνται χωρίς συναίνεση και πάνω από 20% διαρκούν περισσότερο από έναν χρόνο. Παράλληλα, μόλις 45% των χωρών που αξιολογήθηκαν διαθέτουν νομοθεσία η οποία θεωρείται πλήρως συμβατή με τα διεθνή πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Υπάρχουν, ωστόσο, και σημάδια προόδου. Περισσότερες χώρες εντάσσουν την ψυχική υγεία στην πρωτοβάθμια φροντίδα, αναπτύσσουν προγράμματα πρόληψης στα σχολεία και χρησιμοποιούν υπηρεσίες τηλεψυχιατρικής, ενώ πάνω από 80% των χωρών προσφέρουν πλέον ψυχοκοινωνική υποστήριξη στο πλαίσιο αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών.

Η εικόνα που προκύπτει από τα δεδομένα του ΠΟΥ είναι διπλή: η ανάγκη για φροντίδα αυξάνεται και γίνεται καλύτερα ορατή, όμως η χρηματοδότηση, το προσωπικό και οι κοινοτικές υπηρεσίες εξακολουθούν να υπολείπονται σημαντικά του πραγματικού μεγέθους του προβλήματος.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Από το Δίκτυο