Κόπωση, πονοκέφαλος και «θολούρα»; Δες ποια βιταμίνη μπορεί να σου λείπει

Πελοπόννησος Newsroom

Ξυπνάς κουρασμένος, δυσκολεύεσαι να συγκεντρωθείς, ο πονοκέφαλος επιστρέφει και η ενέργεια μοιάζει να τελειώνει πολύ πριν τελειώσει η ημέρα. Είναι συμπτώματα τόσο συνηθισμένα ώστε εύκολα αποδίδονται στον κακό ύπνο, το στρες ή ένα εξαντλητικό πρόγραμμα.

Όταν επιμένουν, όμως, χρειάζονται διερεύνηση. Ανάμεσα στις πολλές πιθανές αιτίες βρίσκεται και η έλλειψη φυλλικού οξέος – βιταμίνης Β9, ιδιαίτερα όταν έχει ήδη επηρεαστεί η παραγωγή των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Κόπωση, αδυναμία, πονοκέφαλος, δύσπνοια και αλλαγές στη μνήμη ή την κρίση περιλαμβάνονται στα συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν.

Γιατί η βιταμίνη Β9 είναι τόσο σημαντική

Ο όρος φυλλικό περιγράφει τις διαφορετικές μορφές της βιταμίνης Β9 που υπάρχουν φυσικά στα τρόφιμα, ενώ το φυλλικό οξύ είναι η μορφή που χρησιμοποιείται κυρίως στα συμπληρώματα και στα εμπλουτισμένα τρόφιμα.

Η Β9 είναι απαραίτητη για τη δημιουργία νέων κυττάρων και συμμετέχει στη σύνθεση του DNA και στον φυσιολογικό σχηματισμό των κυττάρων του αίματος.

Όταν τα επίπεδά της πέσουν αρκετά, ο οργανισμός μπορεί να αρχίσει να παράγει ασυνήθιστα μεγάλα ερυθρά αιμοσφαίρια που δεν λειτουργούν φυσιολογικά. Πρόκειται για τη λεγόμενη μεγαλοβλαστική αναιμία.

Τα σημάδια που μπορεί να εμφανιστούν

Η κόπωση μπορεί να είναι από τα πρώτα συμπτώματα. Όταν αναπτυχθεί αναιμία, μπορεί να προστεθούν αδυναμία, ωχρότητα, δύσπνοια, ζάλη ή πονοκέφαλοι. Σε σοβαρότερη ανεπάρκεια έχουν επίσης περιγραφεί ερεθισμένη ή επώδυνη γλώσσα, στοματικά έλκη, διάρροια και σύγχυση.

Η σχέση με τη γνωστική λειτουργία έχει επίσης βρεθεί στο ερευνητικό μικροσκόπιο. Μελέτη σε 3.140 άτομα ηλικίας 50 ετών και άνω, με παρακολούθηση οκτώ ετών, συνέδεσε τα χαμηλότερα επίπεδα φυλλικού με ταχύτερη έκπτωση σε ορισμένες γνωστικές λειτουργίες. Πρόκειται, ωστόσο, για συσχέτιση και όχι απόδειξη ότι η χαμηλή Β9 προκαλεί από μόνη της γνωστική παρακμή.

Ποιοι έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα ανεπάρκειας

Το ζήτημα δεν είναι πάντοτε απλώς ότι κάποιος «δεν τρώει σωστά».

Η ανεπάρκεια μπορεί να σχετίζεται με διατροφή φτωχή σε φυλλικό, υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, προβλήματα δυσαπορρόφησης όπως η κοιλιοκάκη, αυξημένες ανάγκες κατά την εγκυμοσύνη και τον θηλασμό ή ορισμένα φάρμακα που επηρεάζουν τον μεταβολισμό ή την απορρόφηση της βιταμίνης.

Γι’ αυτό και η λήψη συμπληρώματος χωρίς να έχει προηγηθεί διερεύνηση της αιτίας δεν είναι πάντα η σωστή απάντηση.

Από το σπανάκι και τα όσπρια μέχρι τα εσπεριδοειδή

Η διατροφή μπορεί να προσφέρει σημαντικές ποσότητες φυλλικού.

Στις καλές πηγές περιλαμβάνονται τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, τα όσπρια, τα φασόλια, τα μπιζέλια και τα εσπεριδοειδή, ενώ φυλλικό οξύ υπάρχει επίσης σε εμπλουτισμένα τρόφιμα και συμπληρώματα.

Η ισορροπημένη διατροφή παραμένει επομένως βασικό κομμάτι της επαρκούς πρόσληψης, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι μια ήδη εγκατεστημένη ανεπάρκεια πρέπει να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά με αλλαγές στο μενού.

Στην εγκυμοσύνη η Β9 αποκτά ξεχωριστή σημασία

Το φυλλικό οξύ έχει κρίσιμο ρόλο ήδη από τις πρώτες εβδομάδες της κύησης, όταν σχηματίζεται ο νευρικός σωλήνας, από τον οποίο αναπτύσσονται ο εγκέφαλος και η σπονδυλική στήλη του εμβρύου.

Για τον λόγο αυτό, το CDC συστήνει σε όλες τις γυναίκες που μπορούν να μείνουν έγκυες 400 μικρογραμμάρια (μg) φυλλικού οξέος ημερησίως, καθώς η επαρκής πρόσληψη πριν από τη σύλληψη και στην αρχή της εγκυμοσύνης μειώνει τον κίνδυνο ανωμαλιών του νευρικού σωλήνα.

Περισσότερο δεν σημαίνει απαραίτητα καλύτερο

Τα συμπληρώματα δεν χρειάζεται να λαμβάνονται με τη λογική «όσο περισσότερο τόσο καλύτερα».

Για τους ενήλικες, το ανώτατο ανεκτό όριο για φυλλικό οξύ από συμπληρώματα και εμπλουτισμένα τρόφιμα έχει οριστεί στα 1.000 μικρογραμμάρια ημερησίως, εκτός εάν μεγαλύτερη ποσότητα έχει δοθεί υπό ιατρική παρακολούθηση. Το όριο αυτό δεν αφορά το φυλλικό που υπάρχει φυσικά στα τρόφιμα.

Οι υψηλές δόσεις χρειάζονται προσοχή ιδιαίτερα επειδή το φυλλικό οξύ μπορεί να διορθώσει την αναιμία που συνοδεύει μια ανεπάρκεια βιταμίνης Β12, χωρίς όμως να αντιμετωπίζει τις πιθανές νευρολογικές βλάβες της τελευταίας. Γι’ αυτό η Β12 πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στη διερεύνηση πριν από τη θεραπεία μιας μεγαλοβλαστικής αναιμίας.

Όταν η κούραση επιμένει, η απάντηση δεν βρίσκεται σε ένα σύμπτωμα

Η επίμονη εξάντληση ή η «θολούρα» δεν σημαίνουν αυτομάτως ότι λείπει φυλλικό οξύ. Τα ίδια συμπτώματα εμφανίζονται σε πολλές διαφορετικές καταστάσεις και ο εργαστηριακός έλεγχος είναι αυτός που μπορεί να δείξει αν πράγματι υπάρχει ανεπάρκεια.

Η Β9, πάντως, είναι ένα μικρό θρεπτικό συστατικό με πολύ μεγάλη δουλειά: από τη δημιουργία νέων κυττάρων και των ερυθρών αιμοσφαιρίων μέχρι την υγιή ανάπτυξη του εμβρύου στις πρώτες εβδομάδες της εγκυμοσύνης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Οι 10 τροφές που αξίζει να βάλετε στο πιάτο σας για την υγεία των ματιών
• Δωρεάν προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο του δέρματος: Ποιους αφορά το πρόγραμμα «Προλαμβάνω»
• Ντομάτα: Αλλάζουν τα δεδομένα,, σύμφωνα με νέα έρευνα «φρενάρει» τη συσσώρευση λίπους στο ήπαρ
• Γιαούρτι ή cottage cheese; Ποιο είναι πιο υγιεινό και ποιο έχει περισσότερη πρωτεΐνη
• Οι άνθρωποι που δεν φοβούνται τη μοναξιά όταν μειώνονται οι φίλοι τους

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News