Το ρόφημα που οι επιστήμονες εξετάζουν για τη φλεγμονή – Και δεν είναι αυτό που φαντάζεσαι
Μικρή κλινική μελέτη έδειξε ότι ένα ειδικά παρασκευασμένο ρόφημα μπορεί να επηρεάζει ορισμένους δείκτες φλεγμονής, χωρίς όμως να θεωρείται διατροφική θεραπεία
Ένας χυμός ντομάτας εμπλουτισμένος με ισοφλαβόνες σόγιας μπαίνει στο μικροσκόπιο των επιστημόνων για έναν λόγο που ξεπερνά τη μόδα των «λειτουργικών» ροφημάτων: σε μικρή κλινική μελέτη στις ΗΠΑ φάνηκε να μειώνει ορισμένους δείκτες χρόνιας φλεγμονής σε ενήλικες με παχυσαρκία.
Το εύρημα είναι ενδιαφέρον, αλλά χρειάζεται προσοχή. Δεν μιλάμε για έναν απλό χυμό που μπορεί να αντικαταστήσει την ιατρική φροντίδα ή μια ισορροπημένη διατροφή. Πρόκειται για ειδικά παρασκευασμένο ρόφημα, με υψηλή περιεκτικότητα σε λυκοπένιο και ισοφλαβόνες σόγιας, που δοκιμάστηκε σε πολύ μικρό αριθμό συμμετεχόντων.
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από ερευνητές του Ohio State University και του αμερικανικού υπουργείου Γεωργίας και δημοσιεύθηκε στο Molecular Nutrition & Food Research. Σύμφωνα με το Ohio State University, μετά από 4 εβδομάδες καθημερινής κατανάλωσης, το ρόφημα μείωσε στο αίμα τρεις πρωτεΐνες που θεωρούνται δείκτες συστηματικής φλεγμονής.
Γιατί η φλεγμονή συνδέεται με την παχυσαρκία
Η φλεγμονή δεν είναι από μόνη της κάτι «κακό». Είναι μέρος της φυσιολογικής άμυνας του οργανισμού. Το πρόβλημα αρχίζει όταν παραμένει ενεργή σε χαμηλό βαθμό για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Η χρόνια, χαμηλού βαθμού φλεγμονή έχει συνδεθεί με την παχυσαρκία και με αυξημένο κίνδυνο για διάφορα χρόνια νοσήματα. Η ίδια η δημοσίευση του USDA αναφέρει ότι η χρόνια φλεγμονή χαμηλού βαθμού αποτελεί χαρακτηριστικό πολλών μη μεταδοτικών νοσημάτων, μεταξύ αυτών και της παχυσαρκίας.
Αυτός είναι και ο λόγος που οι επιστήμονες εξετάζουν όλο και περισσότερο τον ρόλο της διατροφής. Όχι με τη λογική ότι ένα τρόφιμο μπορεί να «σβήσει» τη φλεγμονή, αλλά με το ερώτημα αν συγκεκριμένοι συνδυασμοί τροφίμων μπορούν να επηρεάσουν ορισμένους βιολογικούς δείκτες.
Γιατί ντομάτα και σόγια;
Η ντομάτα είναι πλούσια σε λυκοπένιο, την κόκκινη φυσική χρωστική που ανήκει στα καροτενοειδή. Η σόγια, από την άλλη πλευρά, περιέχει ισοφλαβόνες, φυτικές ενώσεις που έχουν μελετηθεί για πιθανές επιδράσεις σε μεταβολικά και φλεγμονώδη μονοπάτια.
Οι ερευνητές δεν χορήγησαν τις ουσίες ως απλά συμπληρώματα. Τις ενσωμάτωσαν σε ένα ρόφημα με βάση την ντομάτα, επειδή ήθελαν να εξετάσουν αν ένας συνδυασμός τροφίμων μπορεί να έχει διαφορετική δράση από τα μεμονωμένα συστατικά.
Όπως εξήγησε η Jessica Cooperstone, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Ohio State University και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, το ζητούμενο ήταν να ελεγχθεί με αυστηρό τρόπο αν μια παρέμβαση με βάση τρόφιμα μπορεί πράγματι να επηρεάσει τη φλεγμονή και όχι απλώς να χαρακτηρίζεται γενικά «αντιφλεγμονώδης».
Πώς έγινε η δοκιμή
Στη μελέτη συμμετείχαν 12 ενήλικες με παχυσαρκία, οι οποίοι ήταν κατά τα άλλα υγιείς. Η δοκιμή είχε διασταυρούμενο σχεδιασμό, δηλαδή κάθε συμμετέχων δοκίμασε και τα δύο ροφήματα, ώστε να λειτουργεί ως μέτρο σύγκρισης για τον εαυτό του.
Οι συμμετέχοντες κατανάλωναν καθημερινά είτε χυμό ντομάτας-σόγιας είτε χυμό ελέγχου από ντομάτα με χαμηλή περιεκτικότητα σε καροτενοειδή και χωρίς ισοφλαβόνες. Κάθε φάση διήρκεσε 4 εβδομάδες και ανάμεσά τους υπήρχε περίοδος αποχής.
Το πειραματικό ρόφημα παρείχε καθημερινά 54 mg λυκοπενίου και 189,9 mg ισοφλαβονών σόγιας, ποσότητες αρκετά υψηλές σε σχέση με τη συνηθισμένη διατροφική πρόσληψη στις δυτικές χώρες.
Με απλά λόγια, δεν πρόκειται για έναν κλασικό χυμό ντομάτας από το ράφι του σούπερ μάρκετ ούτε για κάτι που μπορεί να αναπαραχθεί εύκολα στο σπίτι με λίγη ντομάτα και σόγια.
Τι έδειξαν τα αποτελέσματα
Οι ερευνητές μέτρησαν δείκτες φλεγμονής στο αίμα, γνωστούς ως κυτταροκίνες. Μετά την κατανάλωση του χυμού ντομάτας-σόγιας, μειώθηκαν σημαντικά τρεις από αυτούς: η IL-5, η IL-12p70 και η GM-CSF.
Η TNF-α, ένας από τους πιο γνωστούς δείκτες φλεγμονής που συχνά εξετάζεται σε σχέση με την παχυσαρκία, εμφάνισε επίσης πτωτική τάση, χωρίς όμως το αποτέλεσμα να φτάσει το όριο της στατιστικής σημαντικότητας.
Αυτό σημαίνει ότι οι επιστήμονες είδαν ένα βιολογικό σήμα, αλλά όχι μια οριστική απάντηση. Με τόσο μικρό δείγμα, τα αποτελέσματα δεν μπορούν να γενικευθούν για όλους τους ανθρώπους με παχυσαρκία.
Η ίδια η μελέτη υποστηρίζει ότι τα ευρήματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως βάση για μελλοντικές δοκιμές, όχι ως τελικό συμπέρασμα.
Τι ρόλο μπορεί να παίζει η σόγια
Η σόγια είναι ένα τρόφιμο που έχει μελετηθεί αρκετά, αλλά συχνά συνοδεύεται και από παρανοήσεις. Οι ισοφλαβόνες της έχουν δομή παρόμοια με τα οιστρογόνα, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι δρουν στον οργανισμό με απλό ή μονοδιάστατο τρόπο.
Το αμερικανικό National Center for Complementary and Integrative Health αναφέρει ότι η κατανάλωση σόγιας μπορεί να έχει μικρή ευνοϊκή επίδραση σε ορισμένους δείκτες, όπως η χοληστερόλη και η αρτηριακή πίεση, ενώ τα αποτελέσματα διαφέρουν ανάλογα με το προϊόν, τον πληθυσμό και τη μορφή κατανάλωσης. Το ίδιο σημειώνει ότι η σόγια μπορεί να προκαλέσει ενοχλήσεις όπως φούσκωμα, δυσκοιλιότητα, διάρροια ή ναυτία σε ορισμένους ανθρώπους, ενώ όσοι λαμβάνουν φάρμακα καλό είναι να συζητούν με γιατρό πριν χρησιμοποιήσουν συμπληρώματα ή υψηλές δόσεις.
Αυτό έχει σημασία και για τη συγκεκριμένη μελέτη: άλλο πράγμα είναι η κατανάλωση τροφίμων με σόγια μέσα σε ένα ισορροπημένο διατροφικό πλαίσιο και άλλο η λήψη μεγάλων ποσοτήτων ισοφλαβονών ή συμπληρωμάτων χωρίς καθοδήγηση.
Τι μπορεί να κρατήσει ο αναγνώστης
Το πιο χρήσιμο συμπέρασμα δεν είναι ότι πρέπει όλοι να αρχίσουν να πίνουν χυμό ντομάτας με σόγια. Είναι ότι η διατροφή μπορεί να επηρεάζει μετρήσιμους δείκτες στον οργανισμό, ειδικά όταν μιλάμε για τρόφιμα πλούσια σε βιοδραστικές ουσίες.
Η ντομάτα, τα προϊόντα ντομάτας, τα όσπρια, η σόγια, τα λαχανικά, τα φρούτα, οι ξηροί καρποί, το ελαιόλαδο και συνολικά ένα πιο φυτικό, λιγότερο επεξεργασμένο διατροφικό μοτίβο είναι πιο σημαντικά από ένα μεμονωμένο «θαυματουργό» ρόφημα.
Η νέα μελέτη προσθέτει ένα ενδιαφέρον κομμάτι στη συζήτηση για τα λειτουργικά τρόφιμα, δηλαδή προϊόντα που σχεδιάζονται ώστε να προσφέρουν κάτι παραπάνω από θερμίδες και βασικά θρεπτικά συστατικά.
Προς το παρόν, όμως, παραμένει μια πρώτη ένδειξη. Το δείγμα ήταν μικρό, η διάρκεια σύντομη και το ρόφημα ειδικά παρασκευασμένο. Για να φανεί αν ένας τέτοιος συνδυασμός μπορεί πράγματι να έχει ουσιαστική θέση στη διαχείριση της χρόνιας φλεγμονής, χρειάζονται μεγαλύτερες και πιο μακροχρόνιες μελέτες.
Μέχρι τότε, το ασφαλέστερο μήνυμα είναι πιο απλό: η ντομάτα και η σόγια μπορούν να έχουν θέση σε μια ισορροπημένη διατροφή, αλλά κανένα ποτήρι χυμού δεν αντικαθιστά την ιατρική παρακολούθηση, την απώλεια βάρους όπου χρειάζεται, την κίνηση, τον ύπνο και τη συνολική φροντίδα της υγείας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- ΕΦΕΤ: Ανάκληση επιδόρπιου γάλακτος high protein πουτίγκα με γεύση σοκολάτα λόγω αλλοίωσης
- Αντικαταστήστε τα πατατάκια και τα μπισκότα με τον «βουτυρένιο» υπέρμαχο της καρδιάς
- Φαγητό στην παραλία: Τα λάθη με ψυγειάκι και τάπερ που θέλουν προσοχή
- Μωβ μέδουσες και λαγοκέφαλοι στις ελληνικές θάλασσες: Οι οδηγίες για τους λουόμενους
- Κουρκουμάς: Οφέλη, κίνδυνοι και τι να προσέξεις
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
