Στα διεθνή ύδατα το «Abeille Marengo»: Η κρίσιμη ώρα για το καλώδιο και τα σενάρια τουρκικής αντίδρασης

Πελοπόννησος Newsroom

Σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη φάση εισέρχεται η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας και Κύπρου, καθώς το γαλλικό ερευνητικό πλοίο «Abeille Marengo» εισήλθε λίγο πριν από τη 1 το μεσημέρι της Πέμπτης 12 Νοεμβρίου σε διεθνή ύδατα, έχοντας ολοκληρώσει τις προπαρασκευαστικές εργασίες του στην περιοχή της Κάσου και της Καρπάθου.

Η εξέλιξη μεταφέρει το ενδιαφέρον από τη διπλωματική αντιπαράθεση των προηγούμενων ημερών στη θάλασσα, καθώς το πλοίο ξεκινά τις έρευνες βυθού για την εγκατάσταση του υποθαλάσσιου καλωδίου, σε μια περιοχή όπου η Τουρκία προβάλλει διεκδικήσεις επί της υφαλοκρηπίδας.

Το ερευνητικό σκάφος, το οποίο έχει ναυλωθεί από τη γαλλική εταιρεία Nexans, απέπλευσε από το Ηράκλειο το απόγευμα της Τρίτης 10 Νοεμβρίου και στη συνέχεια πραγματοποίησε τις απαραίτητες εργασίες βαθμονόμησης του εξοπλισμού του.

Στόχος των ελέγχων ήταν να επιβεβαιωθεί η ακρίβεια των μετρήσεων που θα πραγματοποιηθούν στον βυθό, πριν από την επόμενη φάση των εργασιών για το έργο Great Sea Interconnector.

Τα βλέμματα στην Τουρκία και η ετοιμότητα του Πολεμικού Ναυτικού

Η είσοδος του «Abeille Marengo» σε διεθνή ύδατα αποτελεί το πρώτο ουσιαστικό τεστ για την εξέλιξη των ερευνών, καθώς η Άγκυρα έχει ήδη αμφισβητήσει, μέσω ναυτιλιακών αναγγελιών, τις αρμοδιότητες Ελλάδας και Κύπρου στην περιοχή.

Στην Αθήνα εξετάζονται διαφορετικά ενδεχόμενα τουρκικής αντίδρασης, με ένα από τα πιθανότερα να αφορά τη φραστική όχληση του ερευνητικού πλοίου μέσω ασυρμάτου από τουρκικό σκάφος.

Πρόκειται για πρακτική που έχει χρησιμοποιηθεί και στο παρελθόν, όταν τουρκικά πλοία επικοινωνούν με σκάφη που πραγματοποιούν εργασίες σε θαλάσσιες περιοχές τις οποίες η Άγκυρα θεωρεί ότι υπάγονται στη δικαιοδοσία της.

Αντίστοιχο περιστατικό είχε σημειωθεί τον Ιανουάριο του 2026, κατά τη διάρκεια εργασιών πόντισης καλωδίου οπτικών ινών στο Αιγαίο, χωρίς να ακολουθήσει περαιτέρω κλιμάκωση.

Προς το παρόν, πάντως, δεν έχει επιβεβαιωθεί τουρκική παρέμβαση που να εμποδίζει τις έρευνες του γαλλικού πλοίου.

Το ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό παρακολουθεί διακριτικά την πορεία του «Abeille Marengo», ενώ πολεμικά πλοία διατηρούνται σε επιχειρησιακή ετοιμότητα σε διάφορα σημεία του Αιγαίου.

Η αντιπαράθεση με τις NAVTEX

Το διπλωματικό σκηνικό είχε αρχίσει να διαμορφώνεται πριν ακόμη το γαλλικό σκάφος αναχωρήσει από την Κρήτη.

Η Τουρκία, με NAVTEX που εξέδωσε στις 10 Νοεμβρίου, υποστήριξε ότι οι προγραμματισμένες ερευνητικές δραστηριότητες πραγματοποιούνται σε περιοχή που θεωρεί τουρκική υφαλοκρηπίδα και ότι για τις εργασίες έχει εξασφαλιστεί η συγκατάθεση των τουρκικών αρχών.

Η Αθήνα απέρριψε τον ισχυρισμό, διευκρινίζοντας ότι οι αιτήσεις για άδεια εργασιών υποβλήθηκαν αποκλειστικά στην Ελλάδα και στην Κύπρο.

Ακολούθησε η ελληνική αντι-NAVTEX 1441/26, με την οποία η τουρκική αναγγελία χαρακτηρίστηκε άκυρη και ανίσχυρη. Η ελληνική πλευρά υπογραμμίζει ότι σημαντικό τμήμα της περιοχής των ερευνών εμπίπτει, σύμφωνα με την ελληνική θέση, στην ελληνική ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα.

Στις 11 Νοεμβρίου απάντησε και η Λευκωσία, εκδίδοντας την αντι-NAVTEX 352/26.

Η Κυπριακή Δημοκρατία ξεκαθάρισε ότι οι εργασίες εντός της κυπριακής ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας έχουν εγκριθεί με την άδεια 05/2026 και ότι ο αρμόδιος σταθμός για τις σχετικές ναυτιλιακές αναγγελίες είναι εκείνος της Λάρνακας.

Η κυπριακή αναγγελία έχει ισχύ έως τις 20 Μαρτίου 2027.

Η ανταλλαγή των NAVTEX δεν σημαίνει από μόνη της στρατιωτική κλιμάκωση. Αποτυπώνει, ωστόσο, τις διαφορετικές θέσεις των εμπλεκόμενων πλευρών ως προς τις θαλάσσιες αρμοδιότητες και τα δικαιώματα στην περιοχή.

Γιατί το καλώδιο έχει τόσο μεγάλη σημασία

Πίσω από την κινητικότητα στην Ανατολική Μεσόγειο βρίσκεται ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά έργα της περιοχής, το Great Sea Interconnector, που προβλέπει την υποθαλάσσια ηλεκτρική σύνδεση της Κρήτης με την Κύπρο και, σε επόμενο στάδιο, με το Ισραήλ.

Το έργο υλοποιείται από εταιρεία ειδικού σκοπού του ΑΔΜΗΕ και έχει ενταχθεί στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η ηλεκτρική διασύνδεση επιδιώκει να συνδέσει την Κύπρο με το ευρωπαϊκό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας, επιτρέποντας την αμφίδρομη μεταφορά ρεύματος και ενισχύοντας τις δυνατότητες αξιοποίησης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Πέρα από την ενεργειακή σημασία, το έργο έχει αποκτήσει ιδιαίτερο γεωπολιτικό βάρος, καθώς η πορεία του καλωδίου περνά από θαλάσσιες περιοχές που βρίσκονται στο επίκεντρο των ελληνοτουρκικών διαφορών.

Οι σημερινές έρευνες δεν συνιστούν ακόμη πόντιση του καλωδίου. Αποτελούν απαραίτητο στάδιο για τη μελέτη του βυθού και την προετοιμασία της εγκατάστασής του.

Η σκιά της κρίσης στην Κάσο το 2024

Η προσοχή με την οποία παρακολουθούνται οι κινήσεις του «Abeille Marengo» συνδέεται και με όσα είχαν συμβεί τον Ιούλιο του 2024, όταν η παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή της Κάσου είχε προκαλέσει ένταση κατά τη διάρκεια ερευνών για το ίδιο έργο.

Η εξέλιξη εκείνη είχε δημιουργήσει σημαντικές δυσκολίες στην πρόοδο των εργασιών, με αποτέλεσμα το ζήτημα να αποκτήσει έντονη διπλωματική διάσταση.

Αυτή τη φορά, οι ελληνικές και κυπριακές αρχές έχουν προχωρήσει στις σχετικές αδειοδοτήσεις και ναυτιλιακές αναγγελίες, ενώ η γαλλική συμμετοχή μέσω της Nexans προσθέτει ακόμη μία διεθνή διάσταση στο εγχείρημα.

Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν οι έρευνες θα συνεχιστούν χωρίς παρεμβάσεις ή εάν η Τουρκία θα επιλέξει κάποια κίνηση για να προβάλει τις διεκδικήσεις της.

Για την ώρα, το ουσιαστικό δεδομένο είναι ότι το γαλλικό ερευνητικό πλοίο έχει εισέλθει σε διεθνή ύδατα και η αποστολή του προχωρά, ενώ Αθήνα και Λευκωσία παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News