Τεκμαρτό εισόδημα: Τι καταργείται, τι μένει και πώς αλλάζει ο φόρος για τους επαγγελματίες
Δύο επιβαρύνσεις βγαίνουν από τον υπολογισμό για τους συνεπείς επαγγελματίες, με τα επίσημα παραδείγματα να δείχνουν αισθητές διαφορές στον φόρο από τις δηλώσεις του 2027

Σημαντική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο υπολογίζεται το τεκμαρτό εισόδημα περίπου 156.000 ελεύθερων επαγγελματιών περιλαμβάνει το φορολογικό πακέτο που εξειδικεύτηκε μετά τη ΔΕΘ, με δύο από τις προσαυξήσεις που σήμερα μπορούν να αυξήσουν αισθητά τη φορολογητέα βάση να βγαίνουν από την εξίσωση.
Η παρέμβαση αφορά τα εισοδήματα του 2026, επομένως το οικονομικό αποτέλεσμα θα αποτυπωθεί στις φορολογικές δηλώσεις του 2027. Δεν πρόκειται, ωστόσο, για πλήρη κατάργηση του τεκμαρτού συστήματος: η βασική ελάχιστη βάση παραμένει, ενώ η απαλλαγή συνδέεται με συγκεκριμένα κριτήρια φορολογικής συνέπειας. Τα μέτρα έχουν ανακοινωθεί και εξειδικευτεί, αλλά δεν έχουν ακόμη θεσμοθετηθεί.
Οι δύο επιβαρύνσεις που βγαίνουν από τον λογαριασμό
Για να γίνει κατανοητή η αλλαγή, χρειάζεται πρώτα να ξεκαθαρίσουμε τι είναι το τεκμαρτό εισόδημα.
Πρόκειται για το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος πάνω στο οποίο μπορεί να υπολογιστεί ο φόρος ενός ελεύθερου επαγγελματία όταν το δηλωθέν εισόδημά του βρίσκεται χαμηλότερα από το ποσό που προκύπτει από τον συγκεκριμένο μηχανισμό.
Μέχρι σήμερα, πάνω στη βασική βάση μπορούν να προστεθούν δύο επιπλέον ποσά:
- 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας του προσωπικού
- 5% της διαφοράς ανάμεσα στον κύκλο εργασιών του επαγγελματία και στον μέσο ετήσιο τζίρο του αντίστοιχου ΚΑΔ
Το νέο κυβερνητικό πακέτο προβλέπει ότι οι δύο αυτές προσαυξήσεις δεν θα εφαρμόζονται στους επαγγελματίες που πληρούν τα κριτήρια συνέπειας.
Η αλλαγή δεν είναι αμελητέα. Από τις περίπου 755.000 ατομικές επιχειρήσεις, οι 427.000 φορολογούνται σήμερα λόγω δηλωθέντος εισοδήματος χαμηλότερου από το ελάχιστο τεκμαρτό. Περίπου 156.000 επιβαρύνονται επιπλέον από τις προσαυξήσεις τζίρου ή μισθοδοσίας που πρόκειται να αφαιρεθούν. Για 24.000 από αυτές, η σχετική προσαύξηση ξεπερνά τα 2.000 ευρώ, ενώ για περίπου 3.000 υπερβαίνει τα 10.000 ευρώ.
Δεν καταργείται το τεκμαρτό – Τι παραμένει
Εδώ βρίσκεται και η βασική διαφορά που χρειάζεται να έχει στο μυαλό του ο φορολογούμενος.
Η ρύθμιση δεν μηδενίζει το τεκμαρτό εισόδημα. Εξακολουθεί να υπάρχει η βασική ελάχιστη βάση που συνδέεται με τον κατώτατο μισθό και προσαρμόζεται ανάλογα με τα χρόνια άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας.
Αυτό που αφαιρείται, για όσους πληρούν τις προϋποθέσεις, είναι οι δύο πρόσθετες προσαυξήσεις που μπορούσαν να ανεβάσουν περισσότερο το ποσό πάνω στο οποίο υπολογίζεται ο φόρος.
Με απλά λόγια, ένας επαγγελματίας δεν απαλλάσσεται από τον μηχανισμό. Μπορεί όμως να φορολογηθεί πάνω σε αισθητά χαμηλότερη τεκμαρτή βάση, εφόσον σήμερα επιβαρύνεται λόγω προσωπικού ή υψηλότερου τζίρου.
Ποιοι περνούν το φίλτρο της φορολογικής συνέπειας
Η απαλλαγή δεν προβλέπεται οριζόντια για όλους.
Η κυβερνητική εξειδίκευση θέτει ως προϋποθέσεις ο επαγγελματίας:
- να έχει υποβάλει τα απαιτούμενα στοιχεία στο myDATA
- να έχει ολοκληρώσει τη διασύνδεση POS και ταμειακών συστημάτων
- να μην έχει υποπέσει σε φορολογική ή εργατική παράβαση την τελευταία πενταετία
Τα κριτήρια θα εξετάζονται για το αντίστοιχο φορολογικό έτος.
Τρία παραδείγματα δείχνουν τη διαφορά στον φόρο
Οι αριθμοί της επίσημης εξειδίκευσης κάνουν πολύ πιο καθαρό το μέγεθος της αλλαγής.
Καφέ με πέντε εργαζομένους: 2.534 ευρώ λιγότερος φόρος
Επιχείρηση εστίασης με 15 χρόνια λειτουργίας, πέντε εργαζομένους και ετήσια μισθοδοσία 105.000 ευρώ έχει βασικό τεκμαρτό εισόδημα 16.744 ευρώ.
Με το σημερινό σύστημα προστίθενται άλλα 10.500 ευρώ, δηλαδή το 10% της μισθοδοσίας, ανεβάζοντας το τεκμαρτό στα 27.244 ευρώ και τον αναλογούντα φόρο στα 4.783 ευρώ.
Χωρίς την προσαύξηση, το τεκμαρτό επιστρέφει στα 16.744 ευρώ και ο φόρος περιορίζεται στα 2.249 ευρώ.
Όφελος: 2.534 ευρώ ή περίπου 53%.
Κατάστημα υποδημάτων: Από 18.552 στα 12.880 ευρώ
Σε ατομική επιχείρηση λιανικής πώλησης υποδημάτων με τέσσερα χρόνια λειτουργίας, δύο εργαζομένους, μισθοδοσία 21.000 ευρώ και τζίρο 120.000 ευρώ, η βασική τεκμαρτή βάση είναι 12.880 ευρώ.
Σήμερα προστίθενται 2.100 ευρώ λόγω μισθοδοσίας και 3.572 ευρώ επειδή ο τζίρος ξεπερνά τον μέσο όρο του ΚΑΔ.
Έτσι το τεκμαρτό φτάνει τα 18.552 ευρώ και ο φόρος τα 2.610 ευρώ.
Με την αφαίρεση των δύο προσαυξήσεων, η βάση πέφτει στα 12.880 ευρώ και ο φόρος στα 1.476 ευρώ.
Ετήσιο όφελος: 1.134 ευρώ.
Λογιστής: Μείωση φόρου κατά 615 ευρώ
Στο τρίτο παράδειγμα, λογιστής με 20 χρόνια δραστηριότητας, χωρίς προσωπικό και με τζίρο 90.000 ευρώ, έναντι μέσου τζίρου ΚΑΔ 28.479 ευρώ, έχει βασικό τεκμαρτό 16.744 ευρώ.
Η προσαύξηση λόγω τζίρου προσθέτει σήμερα 3.076 ευρώ, ανεβάζοντας το συνολικό ποσό στα 19.820 ευρώ.
Με την κατάργησή της, το τεκμαρτό επιστρέφει στα 16.744 ευρώ, ενώ ο φόρος πέφτει από 2.864 σε 2.249 ευρώ.
Όφελος: 615 ευρώ.
Στο μισό το τεκμαρτό σε περισσότερους μικρούς οικισμούς
Παράλληλα, διευρύνεται η ειδική μείωση κατά 50% του τεκμαρτού εισοδήματος για επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται σε μικρούς οικισμούς.
Το πληθυσμιακό όριο προβλέπεται να ανέβει από τους 1.500 στους 2.000 κατοίκους, ενώ ειδικά στη Δυτική Μακεδονία φτάνει τους 2.200 κατοίκους.
Τι αλλάζει για τους επαγγελματίες ταξί
Ξεχωριστή διόρθωση προβλέπεται και για τους εκμεταλλευτές ταξί.
Το τεκμήριο θα προσαρμόζεται στο πραγματικό ποσοστό συνιδιοκτησίας. Έτσι, επαγγελματίας που έχει το 50% ενός ταξί θα επιβαρύνεται με το αντίστοιχο 50% του τεκμηρίου.
Παράλληλα προβλέπεται εξαίρεση για ανήλικα έως 18 ετών που κατέχουν άδεια ταξί, περιπτώσεις που μπορούν να προκύψουν κυρίως μέσω κληρονομικής διαδοχής.
Από το 55% στο 50% η προκαταβολή φόρου – Αλλά έναν χρόνο αργότερα
Η δεύτερη σημαντική αλλαγή έχει διαφορετικό χρονοδιάγραμμα και δεν πρέπει να συγχέεται με το «κούρεμα» του τεκμαρτού.
Η προκαταβολή φόρου των ατομικών επιχειρήσεων προβλέπεται να μειωθεί από 55% σε 50% από το φορολογικό έτος 2027.
Αυτό σημαίνει ότι η συγκεκριμένη ελάφρυνση θα εμφανιστεί στις δηλώσεις του 2028, έναν χρόνο αργότερα από τις αλλαγές στις προσαυξήσεις του τεκμαρτού. Το δημοσιονομικό κόστος της μείωσης της προκαταβολής υπολογίζεται σε 82 εκατ. ευρώ.
Για τις αλλαγές στο τεκμαρτό, αντίθετα, η πρώτη επίπτωση υπολογίζεται στις δηλώσεις του 2027, με δημοσιονομικό κόστος περίπου 170 εκατ. ευρώ για το πρώτο έτος εφαρμογής.
Έτσι, για τον επαγγελματία που θέλει να ξέρει τι αλλάζει πρακτικά, υπάρχουν δύο διαφορετικές ημερομηνίες: το 2027 φαίνεται η αφαίρεση των δύο προσαυξήσεων από τα εισοδήματα του 2026 και το 2028 η χαμηλότερη προκαταβολή φόρου για το φορολογικό έτος 2027.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Κατώτατος μισθός και εισφορές: Τι αλλάζει στην τσέπη των εργαζομένων με 4 παραδείγματα
- Κουμπαράς για τη Νέα Γενιά: Πόσα βάζει η οικογένεια, πόσα το κράτος και πώς χτίζεται το κεφάλαιο έως τα 18
- ΔΕΘ: Το πακέτο των 2,2 δισ. ευρώ – Όλες οι ελαφρύνσεις για ελεύθερους επαγγελματίες, ακίνητα, αγρότες και μισθωτούς
- «Σπίτι μου 3»: Σημαντικές αλλαγές, δείτε τι μπορείτε να κερδίσετε
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News