Πέρα από τις γάτες και τα καφέ: Τα τέσσερα σύγχρονα ιαπωνικά βιβλία που διαβάζουμε τώρα
Το «Βούτυρο», οι «Παράξενες εικόνες», η Χιρόμι Καουακάμι και η πρόσφατη ελληνική έκδοση του Μουρακάμι αποκαλύπτουν μια λογοτεχνία πολύ ευρύτερη από την εικόνα του comfort reading
Γάτες που προστατεύουν βιβλιοθήκες, μικρά καφέ όπου ο χρόνος υπακούει σε διαφορετικούς κανόνες, παλιά βιβλιοπωλεία που θεραπεύουν πληγωμένες καρδιές. Τα τελευταία χρόνια, ένα συγκεκριμένο πρόσωπο της ιαπωνικής λογοτεχνίας έγινε ιδιαίτερα αναγνωρίσιμο και αγαπητό στους αναγνώστες.
Βιβλία όπως Ο γάτος που έσωζε βιβλία του Σοσούκε Νατσουκάουα, Πριν κρυώσει ο καφές του Τοσικάζου Καβαγκούτσι και Οι μέρες στο βιβλιοπωλείο Μορισάκι του Σατόσι Γιαγκισάβα έφεραν στο προσκήνιο ιστορίες μοναξιάς, απώλειας και επούλωσης, τυλιγμένες σε μια ατμόσφαιρα καθημερινής θαλπωρής.
Το ρεύμα είναι υπαρκτό και τα βιβλία του έχουν λόγο που αγαπήθηκαν. Δεν αποτελούν, όμως, παρά μία πλευρά μιας πολύ μεγαλύτερης λογοτεχνικής εικόνας. Οι πρόσφατες ελληνικές εκδόσεις, μάς οδηγούν από το κοινωνικό μυθιστόρημα και το έγκλημα έως τον οπτικό τρόμο, τον ανορθόδοξο έρωτα και τις πόλεις που υπάρχουν κάπου ανάμεσα στη μνήμη και το όνειρο.
Διαβάστε επίσης: Σφραγισμένα μέχρι το 2114: Τα βιβλία που γράφτηκαν για αναγνώστες του μέλλοντος
«Βούτυρο» – Η όρεξη ως κοινωνική ανυπακοή
Στο Βούτυρο της Ασάκο Γιουζούκι, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη σε μετάφραση της Άννας Παπασταύρου, μια δημοσιογράφος επισκέπτεται στη φυλακή μια γυναίκα που κατηγορείται ότι αποπλάνησε και δολοφόνησε άνδρες χρησιμοποιώντας, μεταξύ άλλων, τη μαγειρική της.
Η ιστορία αντλεί την αφετηρία της από μια πραγματική υπόθεση εγκλήματος, αλλά η συγγραφέας δεν ενδιαφέρεται μόνο για την αναζήτηση της αλήθειας. Η σχέση ανάμεσα στις δύο γυναίκες γίνεται ένας τρόπος να εξεταστούν η πείνα, η επιθυμία, το τραύμα και οι απαιτήσεις που συνοδεύουν το γυναικείο σώμα.
Στον κόσμο του βιβλίου, μια γυναίκα αναμένεται να φροντίζει τους άλλους, να εργάζεται ασταμάτητα, να παραμένει αδύνατη και να μην καταλαμβάνει περισσότερο χώρο από εκείνον που της έχει παραχωρηθεί. Το βούτυρο, πλούσιο και σχεδόν απαγορευμένο, μετατρέπεται σε σύμβολο απόλαυσης, ενοχής και αντίστασης.
Η Γιουζούκι παίρνει τη δομή μιας ιστορίας εγκλήματος και τη στρέφει προς μια κοινωνία που επιτηρεί με ιδιαίτερη αυστηρότητα τη γυναικεία όρεξη — όχι μόνο για φαγητό, αλλά για χώρο, ελευθερία και ζωή.
«Παράξενες εικόνες» – Το μυστήριο στην εποχή του διαδικτύου
Ο Uketsu αποτελεί ασυνήθιστη περίπτωση ακόμη και πριν ανοίξει κανείς το βιβλίο του. Η πραγματική του ταυτότητα παραμένει άγνωστη. Εμφανίζεται στο διαδίκτυο ντυμένος στα μαύρα, με λευκή μάσκα και αλλοιωμένη φωνή, δημιουργώντας ιστορίες που συνδυάζουν γραφή, εικόνα και γρίφο.
Στις Παράξενες εικόνες, που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Πατάκη σε μετάφραση του Αντώνη Καλοκύρη, μια σειρά από φαινομενικά ασύνδετα σχέδια κρύβει στοιχεία για θανάτους, εξαφανίσεις και οικογενειακά μυστικά. Ο αναγνώστης δεν ακολουθεί απλώς έναν ντετέκτιβ. Καλείται να εξετάσει γραμμές, κενά και λεπτομέρειες που αρχικά φαίνονται ασήμαντες.
Το βιβλίο αξιοποιεί τη λογική των διαδικτυακών γρίφων, των θεωριών που γεννιούνται γύρω από μια εικόνα και της εμμονικής παρατήρησης. Η σελίδα δεν αποτελεί πλέον μόνο τον χώρο όπου αφηγείται κάποιος ένα έγκλημα. Γίνεται η ίδια τόπος έρευνας.
Έτσι, το μυστήριο δεν λύνεται απλώς με την ανάγνωση των λέξεων. Κρύβεται μπροστά στα μάτια μας και περιμένει να μάθουμε πώς να το κοιτάξουμε.
«Ο Σενσέι και ο χαρτοφύλακας» – Η τρυφερότητα χωρίς συνταγή
Η Χιρόμι Καουακάμι μάς οδηγεί σε μια πολύ πιο ήσυχη περιοχή. Στο Ο Σενσέι και ο χαρτοφύλακας, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Άγρα σε μετάφραση της Μαρίας Αρώνη και της Kyoko Shibayama, η Τσούκικο συναντά τυχαία σε ένα μπαρ τον παλιό της καθηγητή.
Οι δυο τους αρχίζουν να κάθονται ο ένας δίπλα στον άλλον, να πίνουν σακέ ή μπίρα, να τρώνε και να ανταλλάσσουν λίγες κουβέντες. Η σχέση τους δεν χτίζεται μέσα από μεγάλες εξομολογήσεις αλλά από επαναλαμβανόμενες συναντήσεις, μικρές χειρονομίες και τη σταδιακή αποδοχή της παρουσίας του άλλου.
Το μυθιστόρημα διαθέτει τη χαμηλόφωνη ποιότητα που συχνά αναζητούμε στο comfort reading, χωρίς να ακολουθεί μια εύκολη συνταγή παρηγοριάς. Μιλά για τη διαφορά ηλικίας, τον χρόνο που περνά, την ερωτική αμηχανία και τη μοναξιά δύο ανθρώπων που δεν χωρούν στις καθιερωμένες αφηγήσεις περί σχέσεων.
Η καθημερινότητα δεν χρησιμοποιείται εδώ ως χαριτωμένο σκηνικό. Είναι ο χώρος μέσα στον οποίο ο έρωτας αποκτά, αργά και σχεδόν αθόρυβα, πραγματικό βάρος.
«Η πόλη και τα αβέβαια τείχη της» – Ο λαβύρινθος του Μουρακάμι
Στην πρόσφατη ελληνική έκδοση του μυθιστορήματος Η πόλη και τα αβέβαια τείχη της, από τις εκδόσεις Ψυχογιός σε μετάφραση του Βασίλη Κιμούλη, ο Χαρούκι Μουρακάμι επιστρέφει σε μια ιστορία που τον απασχολούσε από τη δεκαετία του 1980.
Ένας νεαρός αναζητά τη χαμένη αγαπημένη του σε μια παράξενη, περιτειχισμένη πόλη όπου οι άνθρωποι ζουν χωρισμένοι από τις σκιές τους. Η αναζήτηση θα τον ακολουθήσει έως τη μέση ηλικία και θα τον οδηγήσει σε μια απομακρυσμένη βιβλιοθήκη, σε έναν ακόμη χώρο όπου ο πραγματικός κόσμος συναντά το όνειρο.
Επιστρέφουν γνώριμα μοτίβα του Μουρακάμι: η χαμένη αγάπη, η μοναξιά, οι παράλληλες πραγματικότητες και τα αβέβαια σύνορα της ταυτότητας. Η πόλη του τίτλου δεν είναι απλώς φανταστικός τόπος. Είναι μια εσωτερική περιοχή στην οποία καταφεύγουμε όταν η πραγματικότητα δεν αρκεί.
Το τείχος μπορεί να μας προστατεύει από τον εξωτερικό κόσμο. Μπορεί, όμως, να γίνει και το όριο που μας εμποδίζει να επιστρέψουμε σε αυτόν.
Τέσσερα σύγχρονα ιαπωνικά βιβλία, τέσσερις διαφορετικές αναγνωστικές διαδρομές
Τα τέσσερα βιβλία δεν ανήκουν στο ίδιο είδος ούτε υπόσχονται την ίδια αναγνωστική εμπειρία. Συνδέονται, όμως, μέσα από τον τρόπο με τον οποίο μετατρέπουν κάτι συνηθισμένο, λίγο βούτυρο, ένα παιδικό σχέδιο, έναν παλιό χαρτοφύλακα, ένα τείχος, σε είσοδο προς μια κρυμμένη πραγματικότητα.
Αυτή είναι ίσως η πιο ενδιαφέρουσα εικόνα που προκύπτει από τις πρόσφατες ελληνικές εκδόσεις: όχι μια ενιαία «ιαπωνική συνταγή», αλλά διαφορετικές φωνές που χρησιμοποιούν το έγκλημα, τον τρόμο, τον έρωτα και το φανταστικό για να μιλήσουν για πολύ σύγχρονες αγωνίες.
Οι γάτες και τα καφέ μπορούν να παραμείνουν στο ράφι. Απλώς το ράφι είναι πολύ μεγαλύτερο απ’ όσο νομίζαμε.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
Από το Δίκτυο
Πρέπει να φοράμε αντηλιακό και μέσα στο σπίτι;
Το Google Photos αλλάζει τον τρόπο που αναζητούμε τις αναμνήσεις μας
Επιστρέφουν στην Πάτρα οι νεαροί πρωταθλητές του Ιστιοπλοϊκού Ομίλου ΦΩΤΟ
Μηχανισμός Αντικυθήρων: Πώς ένα μπρούντζινο εύρημα άλλαξε την ιστορία της αστρονομίας
Ο απόλυτος οδηγός επιβίωσης για το MARVEL Tōkon: Fighting Souls
