«Θα χαλάσεις τα μάτια σου, μη διαβάζεις στο σκοτάδι», τι ισχύει, μύθοι και πραγματικότητα
Τι (μας) κάνει κακό στην όραση και τι επιβάλλεται να αποφεύγουμε

Πολλές φορές έχουν ακούσει τη φράση: «Μη διαβάζεις στο σκοτάδι, θα χαλάσεις τα μάτια σου». Τι ισχύει λοιπόν γύρω από την υγεία των ματιών, καθώς είναι πολλοί οι μύθοι και ριζωμένοι μέσα μας. Πόσο, όμως, ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα και τι βλάπτει πραγματικά την όρασή μας; Η επιστήμη σήμερα δίνει πιο ξεκάθαρες απαντήσεις για το τι κάνει καλό και τι όχι στα μάτια μας.
1-Το διάβασμα στο σκοτάδι μπορεί να επιδεινώσει την όραση
Λάθος. Ωστόσο, εάν ο φωτισμός είναι τόσο χαμηλός που χρειάζεται το βιβλίο, το κινητό ή το tablet να βρίσκεται κοντά στο πρόσωπό σας, αυτό μπορεί να κουράσει τα μάτια κι είναι πιθανό να προκαλέσει πόνο γύρω από αυτά, πονοκέφαλο και δυσκολία στη συγκέντρωση. Σύμφωνα με δηλώσεις του αναπληρωτή καθηγητή Οπτομετρίας στο SUNY College of Optometry στη Νέα Υόρκη, Δρ. Xiaoying Zhu, στους New York Times, πρόκειται συνήθως για παροδικά συμπτώματα.
2- Η ανάγνωση σε πολύ κοντινή απόσταση κάνει κακό στα μάτια
Σωστό. Σύμφωνα με τον ειδικό τα μάτια δεν έχουν προοριστεί για να εστιάζουν σε αντικείμενα κοντά στο πρόσωπο για μεγάλο χρονικό διάστημα. Όταν συμβαίνει αυτό, ιδίως στα παιδιά, μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα εκδήλωσης μυωπίας. Για λιγότερη καταπόνηση των οφθαλμών, οι ειδικοί προτείνουν έπειτα από 20 λεπτά ανάγνωσης, ένα μικρό διάλειμμα, με το βλέμμα να κατευθύνεται σε άλλο σημείο σε απόσταση τουλάχιστον 6 μέτρων μακριά, για περίπου 20 δευτερόλεπτα.
3- Τρόφιμα πλούσια σε θρεπτικά συστατικά κάνουν καλό
Σωστό. Τα καρότα περιέχουν β-καροτένιο που μετατρέπεται σε βιταμίνη A, η οποία είναι σημαντική για την υγεία του αμφιβληστροειδούς και για την όραση στο σκοτάδι. Τα σκούρα πράσινα λαχανικά (σπανάκι, kale) παρέχουν λουτεΐνη και η ζεαξανθίνη, δύο καροτενοειδή που βρίσκονται φυσικά στα μάτια, είναι αντιοξειδωτικά και προστατεύουν από οξειδωτική βλάβη. Τα ψάρια πλούσια σε ω-3 λιπαρά (όπως ο σολομός) βοηθούν στη διατήρηση της υγιούς δομής των κυττάρων των ματιών. Επισημαίνεται, ωστόσο, ότι δεν κάνουν θαύματα.
4- Περισσότερος χρόνος σε υπαίθριους χώρους βοηθά
Σωστό. Η έκθεση στο φυσικό φως -όχι η άμεση στο ηλιακό φως χωρίς προστασία- έχει συνδεθεί με μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης μυωπίας, ιδίως στα παιδιά. Οι ειδικοί δεν κατανοούν πλήρως γιατί συμβαίνει αυτό, αλλά ορισμένες έρευνες υποδηλώνουν ότι το έντονο ηλιακό φως μπορεί να ενθαρρύνει τον αμφιβληστροειδή να παράγει ντοπαμίνη, όπως αναφέρουν οι New York Times, η οποία μειώνει την πιθανότητα εμφάνισης μυωπίας.
5- Η πολύωρη χρήση οθονών χωρίς διαλείμματα βλάπτει
Σωστό. Παρότι το μπλε φως από τις οθόνες δεν έχει αποδειχθεί ότι προκαλεί μόνιμες βλάβες, η υπερβολική εστίαση σε οθόνες προκαλεί ξηροφθαλμία, κόπωση και θολή όραση.
6- Τα γυαλιά ηλίου προστατεύουν
Σωστό. Η υπεριώδης (UV) ακτινοβολία μπορεί να βλάψει τον αμφιβληστροειδή και να αυξήσει τον κίνδυνο καταρράκτη, γι’ αυτό η καθημερινή χρήση γυαλιών με 100% UV προστασία είναι σημαντική. Επιπλέον, δεν αποκλείεται η υπερβολική έκθεση σε υπεριώδη ακτινοβολία να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου στα μάτια, παρότι σε χαμηλό ποσοστό. Σε κάθε περίπτωση, η χρήση γυαλιών ηλίου που μπλοκάρουν τις ακτίνες UV μπορεί να προσφέρει προστασία.
7- Το κάπνισμα επηρεάζει και την υγεία των ματιών
Σωστό. Μελέτες συνδέουν το κάπνισμα με οφθαλμικές παθήσεις που σχετίζονται με την ηλικία. Οι τοξικές χημικές ουσίες στα τσιγάρα εισέρχονται στην κυκλοφορία του αίματος και βλάπτουν ευαίσθητους ιστούς στα μάτια, αυξάνοντας τον κίνδυνο καταρράκτη και εκφύλισης ωχράς κηλίδας.
8.- Μην αγνοείτε συμπτώματα ξηροφθαλμίας ή ερεθισμού
Σωστό. Η μη επαρκής ενυδάτωση των ματιών μπορεί να οδηγήσει σε δυσφορία και δυσκολία στην εστίαση. Είναι απαραίτητη η επίσκεψη σε οφθαλμίατρο που θα χορηγήσει τα κατάλληλα σκευάσματα για τον μετριασμό των συμπτωμάτων και τον έλεγχο το ερεθισμού.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News