Το χρονογράφημα του Ντίνου Λασκαράτου: O φόνος μιας μύγας

Ντίνος Λασκαράτος

Στο σανιδένιο πάτωμα, στην άκρη του παλιομοδίτικου επαρχιακού μπακάλικου, με την καλλιγραφική επιγραφή «Η Ειλικρίνεια», υπάρχει ένα τραπέζι-γραφείο. Πάνω στο τραπέζι ανάμεσα σε μια λάμπα και διάφορα τιμολόγια, κυριαρχεί μια κορνίζα. Η κορνίζα φιλοξενεί τη φωτογραφία της Aγλαΐας, της αγαπημένης τού κυρ Σωτήρη, ιδιοκτήτη του μπακάλικου. Στο κέντρο του δωματίου κόβει βόλτες μια μύγα. Ο Σωτήρης διατάζει τον «μικρό» του μαγαζιού να σκοτώσει τη μύγα γιατί γράφει ένα ραβασάκι για την Αγλαΐα, και η μύγα τού κόβει την έμπνευση. Ο «μικρός» (φέρνει αμυδρά κάτι απ’ τον «Μπρίλη» της αξέχαστης ταινίας των κίτρινων γαντιών), φτιάχνει ένα αυτοσχέδιο «ρόπαλο» στρίβοντας το ξεσκονόπανο που έχει στη ζώνη του και στήνει καραούλι στο έντομο. Η μύγα αγνοώντας τη μοχθηρία των ανθρώπων σταματάει τις βόλτες και πάει και κάθεται πάνω στην κορνίζα. Αμέριμνη αρχίζει να πλένει τα πόδια της. Ο «μικρός» εκτελεί άμεσα και χωρίς αστερίσκους την εντολή που έχει πάρει και με δύναμη σκοτώνει τη μύγα μέσα σε ένα πάταγο σπασμένων γυαλιών, σκόνης και τσαλακωμένης φωτογραφίας. Την συνέχεια μπορεί ο καθένας να τη φανταστεί.

Ο φόνος της μύγας, ένα γεγονός απολύτως ασήμαντο, εξελίσσεται σε μία κωμικοτραγική κατάσταση στο μπακάλικο του χωριού. Είναι η μεγέθυνση του ασήμαντου, κωμική για τους τρίτους και σοβαρή για τους ήρωές μας. Στα χέρια ενός μετρ το πράγμα μπορεί να πάει κι ανάποδα. Μία απολύτως σοβαρή κατάσταση να σμικρυνθεί στα όρια του ασήμαντου για να φανεί αμέσως μετά στις πραγματικές της σημαντικές διαστάσεις πόσο σοβαρή είναι.

Ο Δημοσθένης, ο αρχαίος ρήτορας (αυτός είναι ο μετρ), έχει λάβει τον λόγο από τους Αρεοπαγίτες, και αγορεύει υπερασπιζόμενος έναν κατηγορούμενο για ανθρωποκτονία από πρόθεση. Η κατηγορία αυτή των εγκλημάτων δικαζόταν όχι από την Ηλιαία αλλά από τον Αρειο Πάγο, που θα πει «Βράχος του Αρη». Εκανε φοβερή ζέστη, και δικαστές και διάδικοι είχαν μπαϊλντίσει.

Ο Δημοσθένης αντιλήφθηκε ότι ενώ κρινόταν η ζωή του κατηγορουμένου, οι δικαστές με κόπο κρατούσαν τους εαυτούς τους ξύπνιους. Τότε ο Δημοσθένης διακόπτει ξαφνικά την αγόρευσή του και αρχίζει να διηγείται με γλαφυρότητα μια άσχετη ιστορία. Πώς δηλαδή κάποιος Αθηναίος συμφώνησε με έναν χωρικό, αγώγι για την Αθήνα με τον γάιδαρο του αγωγιάτη. Ξεκίνησαν που λέτε οι τρεις τους, Αθηναίος, αγωγιάτης και γάιδαρος, όλοι με ψαθάκια για τον ήλιο και ο γάιδαρος (με τρύπες στο ψαθάκι για τα αυτιά). Στα μισά του δρόμου ο Αθηναίος αναφώνησε: «Αμάν ρε παιδιά δεν αντέχω άλλο να σταματήσουμε για λίγο». Δέντρο για σκιά δεν φαινόταν πουθενά. Σταμάτησαν, κι ο Αθηναίος πήγε αμέσως και κάθισε στη σκιά του γαϊδάρου. Ο αγωγιάτης διαμαρτυρήθηκε και είπε ότι το αγώγι (η σύμβαση μεταφοράς επιβάτη διά ξηράς) περιελάμβανε το μεταφορικό έργο του γαϊδάρου, αλλά όχι και τη σκιά του. Σ’ αυτό το σημείο, ο Δημοσθένης σταμάτησε απότομα και κοιτούσε τους δικαστές, οι οποίοι είχαν ξυπνήσει, παρακολουθούσαν την ιστορία και περίμεναν τη συνέχεια. Στο τέλος, ένας δικαστής δεν κρατήθηκε και ρώτησε τον Δημοσθένη: «Και μετά τι έγινε;». Αυτό περίμενε και ο ρήτορας. «Εδώ κρίνεται η ζωή του κατηγορουμένου κι εσείς δείχνετε περισσότερο ενδιαφέρον για την σκιά του γαϊδάρου;» (η διάσημη φράση «περί όνου σκιάς»). Ο Δημοσθένης δεν απάντησε τι απέγινε ο γάιδαρος και η σκιά του και από τη σμίκρυνση της υπόθεσης στα όρια της ασήμαντης κωμικής τροπής που είχε πάρει η άσχετη διήγηση, ο Δημοσθένης μεγέθυνε απότομα τα όρια της κρινόμενης ανθρωποκτονίας στις πραγματικές και σοβαρές της διαστάσεις.

Είναι πολύ δύσκολο να τοποθετούμε τα διάφορα προβλήματά μας στα σωστά τους όρια. Ο διάσημος Αμερικανός συγγραφέας Μαρκ Τουέν είχε πεί: «Στη ζωή μου πέρασα πολλές φρικτές καταστάσεις. Μερικές από τις οποίες συνέβησαν και στην πραγματικότητα».

*Ο Ντίνος Λασκαράτος είναι επίτιμος δικηγόρος.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News