Βίσση – Καρβέλας: Η ρήξη που βάζει τα τραγούδια τους στο επίκεντρο μιας μεγάλης κόντρας, ποιο το μέλλον των εμφανίσεων
Η απόφαση του Νίκου Καρβέλα να αναλάβει προσωπικά τη διαχείριση των αδειών ζωντανής εκτέλεσης των έργων του φέρνει νέα δεδομένα για τις εμφανίσεις της Άννας Βίσση
Σε νέα φάση περνά η αντιπαράθεση ανάμεσα στην Άννα Βίσση και τον Νίκο Καρβέλα, με τη διαφωνία των δύο καλλιτεχνών να επεκτείνεται πλέον από τις οικονομικές απαιτήσεις και τις επαγγελματικές επιλογές στο ζήτημα της διαχείρισης των πνευματικών δικαιωμάτων. Η απόφαση του συνθέτη να αναλάβει ο ίδιος τη χορήγηση αδειών για τη ζωντανή εκτέλεση των τραγουδιών του δημιουργεί νέα δεδομένα για το ρεπερτόριο που έχει συνδεθεί με την πορεία της τραγουδίστριας.
Στο επίκεντρο βρίσκονται περισσότερα από 400 τραγούδια, η συναυλία της Βίσση στο ΟΑΚΑ στις 26 Σεπτεμβρίου, οι οικονομικές αξιώσεις που επικαλούνται οι δύο πλευρές και η επαγγελματική απομάκρυνσή τους έπειτα από δεκαετίες κοινής πορείας. Την ίδια ώρα, η αναβολή των χειμερινών εμφανίσεων στο «Αθηνών Αρένα» και οι πρόσφατες δημόσιες τοποθετήσεις προσθέτουν νέα ερωτήματα για την επόμενη μέρα.
Η ανάκληση της εξουσιοδότησης και τα τραγούδια που αλλάζουν τα δεδομένα
Κομβικό σημείο στην υπόθεση αποτελεί η απόφαση του Νίκου Καρβέλα, στις 30 Σεπτεμβρίου, να ανακαλέσει την εξουσιοδότηση που είχε παραχωρήσει στον οργανισμό συλλογικής διαχείρισης «Αυτοδιαχείριση» για τη χορήγηση αδειών ζωντανής εκτέλεσης των έργων του.
Όπως έγινε γνωστό μέσω ανακοίνωσης της δικηγόρου του, Αρχοντούλας Παπαπαναγιώτου, ο συνθέτης επέλεξε να διαχειρίζεται απευθείας τα συγκεκριμένα δικαιώματα. Κατά συνέπεια, για τις χρήσεις που καλύπτονται από την ανάκληση, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να απευθύνονται στον ίδιο για την εξασφάλιση της απαραίτητης άδειας.
Η εξέλιξη αφορά όλους τους καλλιτέχνες που ερμηνεύουν έργα του Καρβέλα, αλλά έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για την Άννα Βίσση. Ένα μεγάλο μέρος του προσωπικού της ρεπερτορίου περιλαμβάνει δημιουργίες του, ενώ ο ίδιος έχει επισημάνει ότι από τα 50 τραγούδια που παρουσιάστηκαν στη συναυλία του ΟΑΚΑ, τα 47 έφεραν την υπογραφή του.
Επομένως, το ζήτημα δεν περιορίζεται στην οικονομική διαφωνία. Αγγίζει άμεσα τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να διαμορφωθεί το πρόγραμμα των επόμενων εμφανίσεων της τραγουδίστριας, εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία για τη χρήση των συγκεκριμένων έργων.
Παράλληλα, ο Καρβέλας έχει αναλάβει προσωπικά και τη διαχείριση των μηχανικών δικαιωμάτων αναπαραγωγής των έργων του σε φυσικά και ψηφιακά μέσα, καθώς και των δικαιωμάτων διάθεσης κατά παραγγελία (on demand). Για άλλες χρήσεις, όπως η μετάδοση τραγουδιών από ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς ή η αναπαραγωγή τους σε καταστήματα, εξακολουθεί να συνεργάζεται με την «Αυτοδιαχείριση», σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί.
Μπορεί ο Καρβέλας να απαγορεύσει στη Βίσση να ερμηνεύει τις επιτυχίες της;
Η διαχείριση των πνευματικών δικαιωμάτων αποτελεί ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία της διαμάχης. Η νομοθεσία διακρίνει τα δικαιώματα του δημιουργού πάνω στο μουσικό έργο από τα συγγενικά δικαιώματα που προστατεύουν την ερμηνεία του καλλιτέχνη.
Το γεγονός ότι ένα τραγούδι έχει καθιερωθεί στη συνείδηση του κοινού με τη φωνή της Άννας Βίσση δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η τραγουδίστρια μπορεί να το εκτελεί δημόσια χωρίς να τηρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις αδειοδότησης. Από την άλλη πλευρά, η ανάκληση της εξουσιοδότησης προς την «Αυτοδιαχείριση» δεν ισοδυναμεί από μόνη της με δικαστική απόφαση που απαγορεύει οριστικά στη Βίσση να ερμηνεύει τα συγκεκριμένα τραγούδια.
Από την πλευρά του ο Μιχάλης Δημητρακόπουλος σε δήλωσή του τονίζει ότι «δεν μπορεί να υπάρξει δικαστική κρίση που θα απαγορεύει στην Άννα Βίσση να ερμηνεύει τραγούδια που αποτελούν πολιτιστικό ιδίωμα για τους ανθρώπους στην Ελλάδα και στην Κύπρο».
Επισημαίνει παράλληλα ότι «ο συνθέτης και στιχουργός Νίκος Καρβέλας, στο πρόσωπο της Άννας Βίσση, βρήκε την ιδανική ερμηνεύτρια, η οποία προσέδωσε μοναδική άυλη υπεραξία στο έργο του, που, ατυχώς και ανεπιτυχώς, επιχειρείται να υποβαθμιστεί ως «συγγενικό δικαίωμα».
ΟΑΚΑ: Η συναυλία που έφερε στην επιφάνεια την οικονομική διαφωνία
Η μεγάλη συναυλία της Άννας Βίσση στο ΟΑΚΑ, στις 26 Σεπτεμβρίου, αποτέλεσε σημείο αναφοράς για την αντιπαράθεση. Για τη δημόσια εκτέλεση των έργων του Καρβέλα είχε εξασφαλιστεί άδεια μέσω της «Αυτοδιαχείρισης», στην οποία, σύμφωνα με δημοσιεύματα, καταβλήθηκε προκαταβολή 250.000 ευρώ. Η τελική εκκαθάριση αναμενόταν να προσδιοριστεί με βάση το πρόγραμμα και τις κατηγορίες εισιτηρίων.
Το ποσό αυτό, ωστόσο, αποτελεί διαφορετικό ζήτημα από την πρόσθετη αμοιβή που ο συνθέτης υποστηρίζει ότι δικαιούται βάσει της μακρόχρονης συμφωνίας του με την τραγουδίστρια.
Σύμφωνα με τον Καρβέλα, μεταξύ τους υπήρχε προφορική συμφωνία που προέβλεπε ότι θα λάμβανε το 50% των κερδών από τις ζωντανές εμφανίσεις της, πέρα από τα πνευματικά δικαιώματα. Η ύπαρξη, οι όροι και η εφαρμογή αυτής της συμφωνίας βρίσκονται στον πυρήνα της οικονομικής διαφωνίας.
Από την πλευρά της Βίσση έχει υποστηριχθεί ότι ο συνθέτης ζήτησε 1,5 εκατομμύριο ευρώ μόλις τρεις ημέρες πριν από τη συναυλία, συνοδεύοντας, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της, την απαίτηση με προειδοποιήσεις για την πραγματοποίηση της εκδήλωσης.
Ο Καρβέλας παρουσιάζει διαφορετική εκδοχή. Αρνείται ότι απαίτησε αυθαίρετα το συγκεκριμένο ποσό και υποστηρίζει ότι ζήτησε αμοιβή αντίστοιχη με εκείνη που είχε λάβει για προηγούμενες συναυλίες στο Καλλιμάρμαρο. Όπως αναφέρει, η αντιπρόταση που του έγινε προέβλεπε είτε την καταβολή των μισών χρημάτων είτε τη μη καταβολή τους, με την προϋπόθεση να μην εκφράσει ποτέ αρνητική άποψη για την τραγουδίστρια. Ο ίδιος υποστηρίζει ότι απέρριψε αυτή την πρόταση.
Οι δύο πλευρές, επομένως, περιγράφουν με διαφορετικό τρόπο τόσο την οικονομική συμφωνία όσο και τις διαπραγματεύσεις που προηγήθηκαν της συναυλίας.
Η διαφωνία για τα 500.000 ευρώ και η εξασέλιδη απάντηση
Στην εξασέλιδη ανακοίνωσή του, η οποία παρουσιάστηκε την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου στην εκπομπή «Χαμογέλα και Πάλι», ο Νίκος Καρβέλας απάντησε και σε αναφορές για οικονομική βοήθεια ύψους 500.000 ευρώ από τον εφοπλιστή Γιάννη Κούστα.
Η Βίσση είχε αναφερθεί σε οικονομική εξυπηρέτηση προς τον συνθέτη, παρουσιάζοντάς την ως βοήθεια σε περίοδο οικονομικής ανάγκης. Ο Καρβέλας αρνείται ότι έλαβε χρήματα από τον επιχειρηματία και αμφισβητεί την εκδοχή που έχει δημοσιοποιηθεί για τη συγκεκριμένη υπόθεση.
Στην ίδια τοποθέτηση, αναγνωρίζει ότι στη διάρκεια της κοινής τους ζωής οι δύο καλλιτέχνες είχαν στηρίξει οικονομικά ο ένας τον άλλον σε διαφορετικές περιστάσεις. Υποστηρίζει, ωστόσο, ότι αυτή η αμοιβαία συνδρομή δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως επιχείρημα που αναιρεί τις δικές του αξιώσεις για την εργασία και τα δικαιώματά του.
Η ανταλλαγή των δημόσιων τοποθετήσεων δείχνει ότι η διαφωνία δεν αφορά μόνο τον τρόπο αξιοποίησης των τραγουδιών, αλλά και το πώς οι δύο πλευρές αντιλαμβάνονται τις οικονομικές συμφωνίες που διαμόρφωσαν την κοινή τους πορεία. Οι αναφορές στα συγκεκριμένα ποσά παραμένουν αντικείμενο αντικρουόμενων ισχυρισμών και δεν θα πρέπει να εκλαμβάνονται ως οριστικά διαπιστωμένα στοιχεία για το σύνολο των συναλλαγών τους.
«Αυτή δεν είναι η Άννα που ήξερα και αγάπησα»
Η ανακοίνωση του Καρβέλα περιλαμβάνει και αναφορές στην προσωπική και καλλιτεχνική σχέση του με τη Βίσση. Ο συνθέτης υποστηρίζει ότι δεν συμμετείχε στον σχεδιασμό της συναυλίας στο ΟΑΚΑ και ότι είχε αποκλειστεί από τον δημιουργικό και συμβουλευτικό ρόλο που, κατά την άποψή του, είχε στο παρελθόν.
Παράλληλα, αναφέρεται σε αλλαγές στις θέσεις που είχαν προβλεφθεί για τον ίδιο, τους οικείους και τους προσκεκλημένους του στο στάδιο, καθώς και σε περιστατικό που, σύμφωνα με την εκδοχή του, αφορούσε ενδεχόμενη απαγόρευση εισόδου του εάν επέμενε στην αρχική θέση του. Ο ίδιος θεωρεί ότι η τραγουδίστρια γνώριζε τις σχετικές ενέργειες.
«Αυτή δεν είναι η Άννα που εγώ ήξερα, αγάπησα και θαύμασα», αναφέρει χαρακτηριστικά, περιγράφοντας την απόσταση που θεωρεί ότι έχει δημιουργηθεί ανάμεσά τους.
Ο συνθέτης απορρίπτει, παράλληλα, τις κατηγορίες ότι επιδιώκει να πλήξει προσωπικά ή καλλιτεχνικά τη Βίσση. Υποστηρίζει ότι η διαφωνία αφορά τον τρόπο παρουσίασης των τραγουδιών τους και τη νέα κατεύθυνση που έχει επιλέξει η τραγουδίστρια, καθώς και τον ρόλο που έχουν πλέον οι συνεργάτες της.
Το «Αθηνών Αρένα» και τα ερωτήματα για τον χειμώνα
Ερωτήματα προκύπτουν και για τα επόμενα επαγγελματικά σχέδια της Άννας Βίσση, καθώς οι χειμερινές εμφανίσεις της στο «Αθηνών Αρένα» έχουν αναβληθεί. Ως επίσημη αιτία έχει αναφερθεί η καθυστέρηση των εκτεταμένων εργασιών ανακαίνισης του χώρου.
Το ακίνητο αποκτήθηκε από τον Γιάννη Κούστα έναντι ποσού περίπου 20 εκατομμυρίων ευρώ, με στόχο τη μετατροπή του σε σύγχρονο χώρο μουσικών παραστάσεων. Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται παραγωγές που συνδέονται με την Άννα Βίσση και τη Δήμητρα Κούστα, μέσω της εταιρείας D&A.
Η χρονική σύμπτωση της αναβολής με την κόντρα για τα δικαιώματα των τραγουδιών έχει τροφοδοτήσει ερωτήματα για πιθανή σύνδεση των δύο εξελίξεων. Ωστόσο, δεν έχει επιβεβαιωθεί ότι η αλλαγή του προγράμματος οφείλεται στη διαφωνία με τον Καρβέλα και όχι στις εργασίες που πραγματοποιούνται στον χώρο.
Το ζήτημα των αδειών ενδέχεται, πάντως, να επηρεάσει τον σχεδιασμό των μελλοντικών εμφανίσεων. Εάν δεν υπάρξει συμφωνία για τη χρήση των προστατευόμενων έργων, η τραγουδίστρια θα χρειαστεί να εξετάσει τις διαθέσιμες νομικές επιλογές ή να προσαρμόσει το πρόγραμμά της, αξιοποιώντας διαφορετικό ρεπερτόριο.
Ο Καρβέλας, από την πλευρά του, εμφανίζεται αποφασισμένος να διατηρήσει τον έλεγχο των δικαιωμάτων που διαχειρίζεται προσωπικά, ακόμη και αν αυτό έχει οικονομικές συνέπειες για τον ίδιο.
Μια κοινή καλλιτεχνική πορεία σε κρίσιμο σημείο
Η αντιπαράθεση Βίσση – Καρβέλα ξεχωρίζει επειδή δεν αφορά ένα μεμονωμένο τραγούδι ή μια περιορισμένη διαφωνία για δικαιώματα. Στο επίκεντρο βρίσκεται ένα μεγάλο μέρος του ρεπερτορίου που διαμόρφωσε την πορεία της δημοφιλούς τραγουδίστριας και συνδέθηκε με την παρουσία του συνθέτη στην ελληνική μουσική σκηνή.
Η φωνή της Βίσση ανέδειξε εκατοντάδες δημιουργίες του Καρβέλα, ενώ τα τραγούδια του αποτέλεσαν βασικό στοιχείο της καλλιτεχνικής της ταυτότητας. Η σημερινή σύγκρουση φέρνει στο προσκήνιο το ερώτημα για το πώς θα συνεχιστεί αυτή η σχέση σε επαγγελματικό επίπεδο, όταν η προσωπική και δημιουργική συνεργασία έχει πλέον διαρραγεί.
Η επόμενη μέρα θα εξαρτηθεί από το αν θα υπάρξει συμφωνία για τις άδειες, από τις συμβατικές υποχρεώσεις που ισχύουν και από τις ενδεχόμενες νομικές κινήσεις των δύο πλευρών. Μέχρι τότε, το μέλλον των ζωντανών εκτελέσεων των τραγουδιών που έγραψε ο Καρβέλας για τη Βίσση παραμένει ανοιχτό ζήτημα, με σημαντικές καλλιτεχνικές και οικονομικές προεκτάσεις.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
