Συναγερμός για υπερμικρόβιο σε σκύλους και γάτες – Μπορεί να περνά στον άνθρωπο

Πελοπόννησος Newsroom

Ένα εξαιρετικά ανθεκτικό βακτήριο, γνωστό κυρίως για τις σοβαρές λοιμώξεις που προκαλεί μέσα στα νοσοκομεία, φαίνεται ότι μπορεί να κυκλοφορεί και ανάμεσα σε κατοικίδια και ανθρώπους.

Νέα έρευνα έδειξε ότι στελέχη του Acinetobacter baumannii που είχαν εντοπιστεί σε σκύλους, γάτες και άλογα ήταν γενετικά σχεδόν ίδια με εκείνα που είχαν απομονωθεί από ασθενείς νοσοκομείων στις ίδιες περιοχές.

Η ομοιότητά τους ξεπερνούσε στις περισσότερες περιπτώσεις το 99%, ενώ σε ορισμένα δείγματα έφτανε πάνω από το 99,5%. Το εύρημα δείχνει ότι ενδέχεται να υπάρχει μετάδοση ανάμεσα σε ζώα συντροφιάς και ανθρώπους ή κάποια κοινή πηγή έκθεσης.

Γιατί αυτό το βακτήριο τρομάζει τα νοσοκομεία

Το Acinetobacter baumannii είναι ένα βακτήριο που μπορεί να υπάρχει στο περιβάλλον και να επιβιώνει για μεγάλο διάστημα σε επιφάνειες. Το σοβαρότερο πρόβλημα εμφανίζεται όταν αποκτά αντοχή σε πολλά αντιβιοτικά, περιορίζοντας σημαντικά τις διαθέσιμες θεραπείες.

Στους ανθρώπους μπορεί να προκαλέσει λοιμώξεις:

• Στους πνεύμονες, όπως πνευμονία
• Στο αίμα
• Στο ουροποιητικό σύστημα
• Σε τραύματα
• Σπανιότερα, στον εγκέφαλο και στις μήνιγγες

Οι λοιμώξεις εμφανίζονται κυρίως σε νοσοκομεία και άλλες μονάδες υγείας. Μεγαλύτερο κίνδυνο αντιμετωπίζουν ασθενείς που νοσηλεύονται σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, χρησιμοποιούν αναπνευστήρα ή καθετήρα, έχουν ανοικτά τραύματα ή εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Ορισμένοι άνθρωποι μπορεί επίσης να φέρουν το βακτήριο χωρίς να νοσούν. Η κατάσταση αυτή ονομάζεται αποικισμός και δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα εκδηλωθεί λοίμωξη.

Τι εξέτασαν οι επιστήμονες

Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στις 22 Ιουλίου 2026 στο επιστημονικό περιοδικό Applied and Environmental Microbiology, βασίστηκε σε γενετικά δεδομένα από:

• 509 στελέχη του βακτηρίου που είχαν απομονωθεί από ζώα
• 30 επιπλέον στελέχη από δείγματα πουλερικών
• 2.218 στελέχη που είχαν εντοπιστεί σε ανθρώπους

Τα δεδομένα αφορούσαν 33 είδη ζώων από 17 χώρες, μεταξύ των οποίων σκύλους, γάτες, άλογα, πουλερικά, ζώα εκτροφής και άγρια πτηνά.

Οι ερευνητές συνέκριναν τη γενετική ταυτότητα των βακτηρίων, τα γονίδια αντοχής που έφεραν και τις περιοχές στις οποίες είχαν εντοπιστεί.

Τα κατοικίδια στην ομάδα υψηλότερου κινδύνου

Η ανάλυση χώρισε τα στελέχη που προέρχονταν από ζώα σε δύο βασικές κατηγορίες.

Η πρώτη περιλάμβανε βακτήρια που βρέθηκαν κυρίως σε ζώα εκτροφής, πουλερικά και άγρια ζώα. Τα στελέχη αυτά εμφάνιζαν συνήθως χαμηλότερη αντοχή στα αντιβιοτικά και μεγαλύτερη γενετική απόσταση από εκείνα των ανθρώπων.

Η δεύτερη ομάδα περιλάμβανε στελέχη από σκύλους, γάτες και άλογα. Αυτά παρουσίαζαν πολύ μεγαλύτερη αντοχή και έμοιαζαν περισσότερο με τα βακτήρια που προκαλούσαν λοιμώξεις σε ασθενείς της ίδιας γεωγραφικής περιοχής.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η στενή και καθημερινή επαφή των κατοικιδίων με τους ανθρώπους μπορεί να διευκολύνει την κυκλοφορία του μικροβίου. Δεν μπορούν, ωστόσο, να γνωρίζουν ακόμη προς ποια κατεύθυνση πραγματοποιείται η πιθανή μετάδοση.

Ένα ζώο μπορεί να μολύνει έναν άνθρωπο, ένας άνθρωπος μπορεί να μεταφέρει το βακτήριο σε ένα ζώο ή και οι δύο να εκτεθούν στην ίδια μολυσμένη επιφάνεια ή σε έναν κοινό χώρο.

Το ανησυχητικό εύρημα για τα ισχυρότερα αντιβιοτικά

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η παρουσία των γονιδίων blaNDM-1 και blaOXA-23 σε βακτήρια που είχαν εντοπιστεί σε κατοικίδια. Τα συγκεκριμένα γονίδια δίνουν στο μικρόβιο τη δυνατότητα να αδρανοποιεί τις καρβαπενέμες.

Οι καρβαπενέμες είναι ισχυρά αντιβιοτικά που χρησιμοποιούνται όταν οι συνηθισμένες θεραπείες αποτυγχάνουν. Με απλά λόγια, αποτελούν μία από τις τελευταίες διαθέσιμες επιλογές απέναντι σε πολύ σοβαρές λοιμώξεις.

Το γονίδιο blaOXA-23 εντοπίστηκε σε 100 στελέχη από ζώα συντροφιάς, ενώ το blaNDM-1 βρέθηκε σε δύο. Κανένα από τα δύο δεν καταγράφηκε στα δείγματα από ζώα εκτροφής, πουλερικά και άγρια ζώα.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κατατάσσει το ανθεκτικό στις καρβαπενέμες Acinetobacter baumannii στα παθογόνα κρίσιμης προτεραιότητας, λόγω της δυσκολίας αντιμετώπισής του και της ανάγκης ανάπτυξης νέων θεραπειών.

Τι σημαίνει πρακτικά για όσους έχουν κατοικίδιο

Τα ευρήματα δεν αποτελούν λόγο απομάκρυνσης ενός ζώου από το σπίτι ούτε δείχνουν ότι οι ιδιοκ ενός ζτήτες κατοικιδίων κινδυνεύουν καθημερινά να μολυνθούν. Οι λοιμώξεις από Acinetobacter εξακολουθούν να καταγράφονται κυρίως μέσα σε μονάδες υγείας.

Η μελέτη αναδεικνύει την ανάγκη για:

• Καλό πλύσιμο των χεριών, ιδιαίτερα μετά την περιποίηση τραυμάτων ενός ζώου
• Καθαρισμό επιφανειών και αντικειμένων που έχουν έρθει σε επαφή με εκκρίσεις
• Χορήγηση αντιβιοτικών στα κατοικίδια μόνο έπειτα από οδηγία κτηνιάτρου
• Εργαστηριακό έλεγχο όταν ένα ζώο παρουσιάζει λοίμωξη που δεν υποχωρεί
• Κοινή παρακολούθηση των ανθεκτικών μικροβίων από γιατρούς, κτηνιάτρους και υπηρεσίες δημόσιας υγείας

Οι ερευνητές ζητούν πλέον πιο συστηματική δειγματοληψία από κάθε ζωικό είδος και μελέτες που θα παρακολουθούν πραγματικά περιστατικά, ώστε να εξακριβωθεί πόσο συχνά συμβαίνει η μετάδοση και ποια είναι η κατεύθυνσή της.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Σαλμονέλα: Το λάθος με το ωμό κοτόπουλο που σκορπά μικρόβια στον νεροχύτη
• Κουνούπια τέλος: Το φυτό που τα κάνει να… μεταναστεύουν
• Έβαλες πολύ αλάτι στο φαγητό; 8 τρόποι για να το σώσεις χωρίς να το πετάξεις
• Ψητές, βραστές ή τηγανητές πατάτες; Τι έδειξε η μελέτη του Χάρβαρντ

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News