ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕΛΙΕΣ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ VIDEO

Ενημέρωση απο την Εφημερίδα «ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ»


Κώστας Κουτσουρέλης: Τα παιδιά μάς αλλάζουν, όπως οι έρωτες

Κώστας Κουτσουρέλης: Τα παιδιά μάς αλλάζουν, όπως οι έρωτες



Εμπνευσμένος από τη γέννηση της κόρης του, ο Κώστας Κουτσουρέλης συνέθεσε ένα ποιητικό, «μύχιο» όπως το χαρακτηρίζει ο ίδιος, ημερολόγιο. Το οποίο ανταμώνει, σ' ένα καλαίσθητο ροζ τομίδιο, με το ποίημα του Γέητς, γραμμένο για τη δική του κόρη, μεταφρασμένο από τον πρώτο. Με αφορμή τούτη την ενδιαφέρουσα δίγλωσση έκδοση (Κίχλη), ο ποιητής, δοκιμιογράφος, μεταφραστής μιλάει στην «Π» για το διπλό βιβλίο, τους τρόπους που τον η νέα ύπαρξη ως άνθρωπο και δημιουργό, τις κρίσεις της εποχής μας, τα προσεχή σχέδιά του.
Συνάντηση δύο ποιητικών συνθέσεων εμπνευσμένων από τον ερχομό μιας νέας ζωής σε ένα τομίδιο. «Η κόρη μου» με την υπογραφή σας και «Προσευχή για την κόρη μου» με την υπογραφή του Γέητς, σε δική σας μετάφραση. Πώς προέκυψε αυτός ο συνδυασμός;
Το είχα ξαναδοκιμάσει παλιότερα, σ' ένα διπλό βιβλίο που περιείχε το λιμπρέτο της όπερας για τον Μιχαήλ Aγγελο που γράψαμε μαζί με τον συνθέτη Φίλιππο Τσαλαχούρη (ανεβάστηκε στο Μουσείο Μπενάκη το 2013) και μια επιλογή από ποιήματα και επιστολές του ζωγράφου. Τώρα, η συγκατοίκηση προέκυψε από μόνη της. Είχα τελειώσει τον κύκλο των δικών μου ποιημάτων και είχα ξεκινήσει την μετάφραση των ποιημάτων του Γέητς (μια εκτενής επιλογή τους θα εκδοθεί προσεχώς) όταν έπεσα, ή ξαναέπεσα μάλλον, με άλλα μάτια πλέον, πάνω στην «Προσευχή». Και το ένα έφερε το άλλο.

Καταγράφοντας στιγμές της κόρης σας από τη γέννησή της «Είναι μια φλέβα κόκκινη. Εάν' όλη μια καρδιά» έως ότου «Προσηλωμένη μελετά/τ ο π ρ ώ τ ο β ή μ α» πώς θα περιγράφατε το «συναπάντημά» σας με τις λέξεις, τις έννοιες και το σμίλευμα τους για τη δημιουργία αυτού του ποιητικού ημερολογίου;
Ως αναπάντεχο. Με την έννοια ότι δεν είχα προσχεδιάσει κάτι. Το πρώτο ποίημα «γράφτηκε» νοερά στο μαιευτήριο την επομένη της γέννας, όταν την πήρα πρώτη φορά αγκαλιά. Το απομνημόνευσα και το έβαλα στο χαρτί αργότερα. Και αποδείχτηκε ότι είχε μέσα του όλα όσα ακολούθησαν. Πολύ λίγες φορές έχω γράψει κάτι τόσο «εύκολα», τόσο φυσικά, σε ρυθμό εσωτερικής υπαγόρευσης θα έλεγα. Ισως ακριβώς επειδή πρόκειται για κάτι τέτοιο, για ένα μύχιο ημερολόγιο.

Η «συνομιλία» σας με την «Προσευχή» του Γέητς τι απαίτησε από εσάς και τι εισπράξατε εσείς από αυτή;
Η «Προσευχή» είναι ένα αριστούργημα της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Γράφτηκε όταν η Αννα Γέητς, η κόρη του ποιητή ήταν τριών ημερών, και είναι αυτό που λέει ο τίτλος, μια στοχαστική προσευχή για το μέλλον της. Τι είναι ευτυχία, τι σημαίνει αληθινή ομορφιά, η δύναμη της φιλίας και της καλοσύνης, τα δεινά που επισύρει ο φανατισμός, όλα αυτά ο Ιρλανδός ποιητής τα δίνει σε στίχους μοναδικής τέχνης. Η περίτεχνη δομή του ποιήματος είναι ένας συναρπαστικός μπελάς για κάθε μεταφραστή.

Εχετε μεταφράσει, επίσης, ποίηση των Ρίλκε, Παζ, Νοβάλις, Χάινε. Με ποιον, θα λέγατε, ότι έχετε κοινούς κώδικες επικοινωνίας, ως ποιητής;
Μάλλον με κανέναν. Και δεν παριστάνω εδώ τον ψωροπερήφανο. Απλώς δεν ανήκω σ' εκείνους τους μεταφραστές που αναζητούν ντε και καλά έναν «συγγενή» τους συγγραφέα ή ποιητή για να τον αποδώσουν. Προτιμώ να μεταφράζω βιβλία που εγώ ο ίδιος δεν θα μπορούσα ή δεν θα επιθυμούσα καν να γράψω. Ο μεταφραστής είναι ηθοποιός, υποδύεται ρόλους, έτσι το βλέπω. Οσο πιο ποικίλοι και απαιτητικοί, τόσο πιο πλούσια η ανταμοιβή του.

«[...] Με βλέπει και/αμέσως ξεκαρδίζεται. Ετσι/στο πλάι της μαθαίνω να γελώ κι εγώ/για μένα» γράφετε. Στην τριετία που μεσολάβησε από τη γέννηση της κόρης σας, υπήρξαν κρυμμένα κομμάτια του εαυτού σας που ήρθαν στην επιφάνεια;
Λανθάνοντα, ναι. Τα παιδιά είναι όπως οι σημαδιακοί έρωτες: Σταθμοί της προσωπικής μας ιστορίας. Μας αλλάζουν, αλλάζουν την αίσθηση που έχουμε του ίδιου του χρόνου και του χώρου, εποικίζουν με καινούργιο νόημα την καθημερινότητα. Και ξυπνούν συναισθήματα για τα οποία δεν φανταζόμασταν τον εαυτό μας ικανό προηγουμένως.

Κατά πόσο η νέα αυτή ύπαρξη επηρέασε τη δημιουργική σας έκφραση;
Τα καινούργια βιώματα φέρνουν καινούργιες σκέψεις και τα δύο αυτά ζητούν καινούργιο τρόπο έκφρασης. Αλλάζει επίσης η ματιά στον άνθρωπο, τον κάθε άνθρωπο. Βλέπεις λ.χ. ότι και στο ολιγόμηνο βρέφος υπάρχουν στοιχεία του χαρακτήρα του που είναι αδύνατο να αλλάξουν, ό,τι παιδαγωγικό τερτίπι και να σκαρφιστεί κανείς. Μερικοί μήνες προσεχτικής παρατήρησης αρκούν για να κλονίσουν πολλές ουτοπικές αντιλήψεις για τα ανθρώπινα, που και ποιος από μας δεν έχει. Και όλα αυτά φυσικά, ως πείρα αποταμιευμένη, αντανακλώνται εκ νέου στο γράψιμο.

Υπάρχουν φόβοι που ενώ άλλοτε αγνοούσατε, πλέον έχουν αποκτήσει διαφορετική ένταση, υπενθυμίζοντάς σας την παρουσία τους;
Οταν έχεις την ευθύνη του εαυτού σου και μόνον, έχεις την πολυτέλεια να κάνεις τον γενναίο. Φόβους προσωπικούς όλοι έχουμε, όμως ο φόβος για τους αγαπημένους είναι άλλης εντελώς τάξεως. Η οικονομία της ζωής πάντως, κι αυτό είναι το ωραίο, τα καταφέρνει και ζευγαρώνει αυτόν τον φόβο για τους κινδύνους του μέλλοντος με την άπεφθη χαρά για το παρόν.
Η επίμονη πανδημία. Πώς τη βιώνετε και σε τι βαθμό έχει επηρεάσει την καθημερινότητά σας;
Εμάς τους γραφιάδες, τους έγκλειστους έτσι κι αλλιώς, η αποχή από την πολλή συνάφεια του κόσμου δεν μας άγγιξε τόσο. Το γράψιμο είναι υπόθεση μόνωσης, οπότε συνεχίζεται λίγο πολύ απρόσκοπτο και σε συνθήκες τέτοιες. Μάλλον ο υπόλοιπος κόσμος πήρε μια γεύση τώρα από τη δική μας καθημερινή ρουτίνα.

Εν μέσω αυτής της νέας κρίσης, κάνατε κάποιες διαπιστώσεις όσον αφορά σε νοοτροπίες, συμπεριφορές κ.λπ.;
Νομίζω ότι κάθε καινούργια κρίση των τελευταίων ετών (οικονομική, μεταναστευτική, τρομοκρατική, κλιματική κ.ο.κ.) έρχεται να προστεθεί στην προηγούμενη και να την επιτείνει. Στην πραγματικότητα καμιά τους δεν παρέρχεται, όλες προστίθενται σ' έναν λογαριασμό ήδη δυσθεώρητο, που αγνοούμε παντελώς ποιος και πώς θα κληθεί αύριο μεθαύριο να πληρώσει. Βλέπουμε τις διάφορες παρατάξεις να αλληλοεγκαλούνται και να υπόσχονται η καθεμιά λύσεις. Ωστόσο η αμηχανία είναι γενική. Κατά βάθος γνωρίζουμε όλοι ότι ο τρόπος ζωής μας δεν είναι βιώσιμος, ότι εξαντλεί τον πλανήτη και τις ψυχικές μας δυνάμεις. Ομως δεν έχουμε τη βούληση να επαναλάβουμε μεγαλόφωνα εμπρός στον καθρέφτη τον στίχο του Ρίλκε: «Ζωή ν' αλλάξεις πρέπει».

Ετοιμάζετε κάτι άλλο προσεχώς;
Από την Κίχλη και πάλι, θα βγει προσεχώς μια μικρή επιλογή από τους αφορισμούς του Βάλτερ Μπένγιαμιν, σε μετάφραση και επιλεγόμενα δικά μου. Και από τη Μικρή Αρκτο ένας τόμος δοκιμίων για τη σύγχρονη ποίηση, προέκταση των προβληματισμών που ανέπτυξα στο βιβλίο «Η τέχνη που αυτοκτονεί». Είναι κι άλλα, μια «λοξή» ανθολογία λ.χ. που ετοιμάζω για τη δισεκατονταετηρίδα του 1821 ‒ η δουλειά ποτέ δεν τελειώνει. Δυστυχώς η πανδημία έχει πλήξει έντονα το βιβλίο, ιδίως τους μικρούς εκδότες. Ελπίζω οι επόμενοι μήνες να είναι λιγότερο οδυνηροί.

Συνέντευξη στην ΚΡΙΣΤΥ ΚΟΥΝΙΝΙΩΤΗ



Αποστολή με E-mail Εκτύπωση







Πρόσφατα
[χθες 18:06]  Κατερίνα Μαλακατέ: «Είμαι πάνω και...
[χθες 18:23]  Μιχάλης Σιγάλας: Με ενδιαφέρει το...
[χθες 19:03]  Αλέξης Σταμάτης: «Γράφω για να...
[χθες 19:22]  Ρούλα Γεωργακοπούλου: Περί...
[χθες 14:24]  Βιντσεντίνι: Μαθητεία, έμπνευση...
[χθες 10:15]  Δημήτρης Στεφανάκης:Οι ήρωές μας...
[χθες 13:04]  Λούκα Κατσέλη: Δεν διδαχθήκαμε κι...
[χθες 13:37]  Στην Πάτρα η Λούκα Κατσέλη με...








Πελοπόννησος
 
 





Τελευταία [03:50:14]