«Πρέπει να χάσουμε τις ψευδαισθήσεις μας»
Η συγγραφέας Λένα Διβάνη μιλά για τη φθορά, την εξουσία, τις κοινωνικές ανισότητες, την ανάγκη συνειδητοποίησης του ψέματος που ζούμε, την ελπίδα που μπορεί να γεννηθεί μέσα από την επίγνωση
Δεν θα μπορούσε να αποτυπωθεί καλύτερα σε βιβλίο, φωτισμένη από όλες της τις πλευρές -πολιτική, κοινωνική, οικονομική, αισθηματική- η καταρρέουσα σύγχρονη πραγματικότητα. Η Λένα Διβάνη, το κατάφερε με το νέο της μυθιστόρημα «Ετσι τελειώνει ο κόσμος» (εκδ. Καστανιώτη). Η γνωστή συγγραφέας μιλά στην «Π» για τη φθορά, την εξουσία, τις κοινωνικές ανισότητες, την ανάγκη συνειδητοποίησης του ψέματος που ζούμε, την ελπίδα που μπορεί να γεννηθεί μέσα από την επίγνωση.
-«Ετσι τελειώνει ο κόσμος». Τελειώνει πράγματι ο κόσμος μας; Γιατί γράψατε αυτό το βιβλίο και ποιος ήταν ο στόχος σας;
Ναι, θα τελειώσει ο κόσμος, αλλά όχι σήμερα ή αύριο. Ούτε ο άνθρωπος, η μονάδα, δεν πεθαίνει απλά, η φθορά χρειάζεται χρόνο και είναι ύπουλη. Πρώτα εξασθενούν οι άμυνές μας, έτσι εισβάλλουν οι καταστροφικοί ιοί που δουλεύουν υπόγεια για καιρό, μετά εμφανίζεται η ασθένεια, η κανονικότητά μας καταλύεται και στο τέλος όλα τα ζωτικά μας όργανα διαλύονται και πεθαίνουμε. Το ίδιο μοντέλο (τηρουμένων των αναλογιών) ακολουθούν και οι κοινωνίες. Πιστεύω ότι είμαστε στο στάδιο όπου έχει εμφανιστεί η αρρώστια κι έχει καταλυθεί η κανονικότητα. Δεν ξέρουμε πια τι είναι ψέμα και τι αλήθεια, οι πλούσιοι εναντίον των φτωχών, οι άντρες εναντίον των γυναικών, οι πολύ νέοι ντύνονται σαν ήρωες κόμιξ, απαρνούνται τον κόσμο μας και δραπετεύουν με παραισθησιογόνα σε φανταστικούς, οι μεγάλοι ηγέτες μοιάζουν παράφρονες και κάθε μέρα ξεσπάει ένας πόλεμος. Αυτό είναι το μέλλον που μας υποσχέθηκαν; Το αρνούμαι και γι’ αυτό έγραψα αυτό το βιβλίο.
-Οι δύο κεντρικοί σας χαρακτήρες, ο Αλκης και ο Στράτος, είναι εκ διαμέτρου διαφορετικοί: κοινωνικά, εμφανισιακά, ως χαρακτήρες. Γιατί επιλέξατε να αφηγηθείτε την ιστορία μέσα από δύο τόσο αντίθετες προσωπικότητες;
Γιατί το χάσμα που χωρίζει πλούσιους και φτωχούς σήμερα γίνεται ολοένα και πιο ακραίο. Αυτή είναι η θανατηφόρα αρρώστια της εποχής. Ο ξεπεσμός της πολιτικής και η καταστροφική απληστία μιας χούφτας πολυεκατομμυριούχων που εκλέγουν κυβερνήσεις ανοιχτά και επιβάλλουν ανεξέλεγκτοι το μοντέλο του κόσμου που επιθυμούν. Θυμάστε την ορκωμοσία του Τραμπ. Ποιοι ήταν σαν φρουροί και αφεντικά από πίσω του; Οι τεχνολογικοί κολοσσοί που τον χρηματοδότησαν. Και μεις οι απλοί (δυτικοί) άνθρωποι-ψηφοφόροι τι είμαστε; Το λέει ο ήρωας του «Fight club»: Είμαστε οι πτωχευμένοι μοναχικοί νάρκισσοι, υπνωτισμένοι από την τηλεόραση να ελπίζουμε ότι κάποια μέρα θα πιάσουμε την καλή, θα γίνουμε μεγάλοι και τρανοί, ινφλουένσερ ή ροκ σταρ, αλλά αυτό δεν πρόκειται να συμβεί ποτέ γιατί το παιγνίδι είναι στημένο… Αυτό ήταν το όραμα του Στράτου και αυτό τον κατέστρεψε.
– Αμφότεροι στοχεύουν στην κορυφή: ο ένας στο φως, ο άλλος στα παρασκήνια. Για να αφηγηθείτε την άνοδό τους, διεισδύσατε στον πολιτικό, τον μιντιακό και τον κατασκευαστικό κόσμο, αποτυπώνοντάς τους λεπτομερώς και αληθοφανώς. Τι σας δυσκόλεψε περισσότερο και τι χαρήκατε σε αυτή την κατάδυση;
Επρεπε να κάνω δεκάδες κρυφές συνεντεύξεις με πρόσωπα της εξουσίας και ό,τι μάθαινα ήταν καταθλιπτικό. Εχασα τον ύπνο μου, το πηγαίο κέφι μου. Το μόνο που με στήριξε επί τέσσερα χρόνια που το δούλευα ήταν η ελπίδα ότι θα διαβαστεί και θα βοηθήσει έστω και λίγο στη συνειδητοποίηση του ψέματος εντός του οποίου ζούμε. Πρέπει να χάσουμε τις ψευδαισθήσεις μας, αυτό πιστεύω είναι το καθήκον κάθε πολίτη σήμερα.
-Παρούσα και η Ελληνίδα μάνα -του Αλκη- προερχόμενη από πολιτική οικογένεια και με όνειρο να δει τον γιο της «Αρχηγό». Πόσο καθοριστικός εξακολουθεί να είναι ο ρόλος αυτής της φιγούρας στη διαμόρφωση των σημερινών παιδιών;
Η Ρόζα εκπροσωπεί την πανίσχυρη Ελληνίδα μάνα που βγάζει μαχαίρι σε όποιον απειλήσει τον γιόκα της. Δεν είναι όμως η κλασική μάνα που παλεύει με το μεροκάματο. Είναι γόνος παλιού πλούτου, έχει τρομερές διασυνδέσεις και μυαλό ξουράφι. Σας ομολογώ ότι την αγάπησα αυτή την ηρωίδα και την αγάπησαν και οι αναγνώστες πάρα πολύ, μολονότι είναι καταστροφική μέσα στην τρέλα της να κάνει τον γιο της πρωθυπουργό. Ο λόγος φαντάζομαι είναι πως όλοι έχουμε γνωρίσει μια τέτοια γυναίκα, φτωχή ή πλούσια, που «δίνει και το βρακί της» (όπως μου είπε μια συνεντευξιαζόμενη) για το παιδί της- ειδικά αν είναι αγόρι.
-Μέσα στο ζοφερό σκηνικό, υπάρχει και μια ακτίνα φωτός: μια γυναίκα πολιτικός καλών προθέσεων. Τέτοιοι πολιτικοί υπάρχουν στην πραγματική ζωή; Κι αν ναι, μπορούν να μείνουν αναλλοίωτοι από την εξουσία;
Υπάρχουν τέτοιες γυναίκες, ναι. Αλλά είναι τρομερά δύσκολο να επιβιώσουν ακέραιες μέσα σε ένα πολιτικό σύστημα αφενός μεν ανδροκεντρικό, που υπονομεύει την αυτοπεποίθησή τους σε κάθε βήμα, και αφετέρου διεφθαρμένο. Είναι δύσκολο να επιβιώσουν και μέσα στην οικογένειά τους την ίδια. Στο τέλος το βλέπουν: Αν δεν δώσεις σήμερα γην και ύδωρ, δεν επιβιώνεις. Γι’ αυτό η Μύρια λυγίζει στο τέλος, δεν αντέχει να τη θεωρούν όλοι αφελή και αιθεροβάμονα.
«Ο Ελληνας γράφει Ιστορία όταν πιάνει πάτο», γράφετε. Ο ελληνικός λαός, σήμερα, έχει διάθεση να γυρίσει τον διακόπτη και να κάνει το θαύμα;
Ειλικρινά δεν ξέρω πια. Μόνον να ελπίζω μπορώ. Οταν χάσουμε κάθε ελπίδα ότι μπορούμε να τη βγάλουμε καθαρή σ’ αυτό το στημένο παιγνίδι, θα χάσουμε και τον φόβο μας. Και τότε κάτι θα ξαναγεννηθεί. Ο κόσμος μπορεί να ξαναγίνει ανθρωποκεντρικός αρκεί να το πιστέψουμε και να δράσουμε. Οπου και όπως μπορεί ο καθένας.
-Στις προσεχείς εκλογές θα συμμετάσχουν νέα κόμματα. Θεωρείτε ότι μπορούν να αλλάξουν κάτι ουσιαστικά ή θα μας σερβίρουν ξαναζεσταμένη σούπα;
Σούπα βλέπω να αχνίζει… Μακάρι να βγω ψεύτρα, αλλά… Βέβαια, από κάτω διαισθάνομαι αόρατες υγιείς νέες δυνάμεις που σκέφτονται, ετοιμάζονται, κάτι μαγειρεύουν. Σ’ αυτούς έχω τα μάτια μου.
-Σε έναν κόσμο που μοιάζει να τελειώνει, πιστεύετε ότι μπορεί να γεννηθεί η ελπίδα; Και αν ναι, ποια είναι αυτή;
Η συνειδητοποίηση της αδιέξοδης κατάστασης. Γι’ αυτό έγραψα αυτό το βιβλίο -δεν είναι κάτι σπουδαίο, αλλά είναι το λιθαράκι μου. Το λένε και οι ψυχαναλυτές: Πρώτα θα καταλάβουμε πού πατάμε, πού είναι το πρόβλημα και μετά θα αποφασίσουμε να κάνουμε κάτι γι’ αυτό. Ενα κομμάτι της νέας γενιάς που την κοροϊδεύουν όλοι αρχίζει να τα αμφισβητεί όλα. Σ’ αυτά τα αγόρια και τα κορίτσια ελπίζω εγώ.
-Στο βιβλίο σας, η συγγνώμη θα προφερθεί από τα χείλη ενός πολιτικού. Πιστεύετε ότι θα ακουστεί, κάποια στιγμή, αυτή η λέξη στην πραγματική ζωή;
Εχουμε δείγματα. Το είπαν οι Γερμανοί που έφαγαν εκατομμύρια Εβραίους και το εννοούσαν. Το έχουν πει κάποιοι πολιτικοί για την αποικιοκρατία, τη λεηλασία της Αφρικής στην οποία στήριξε η Δύση την πολυτελή της ζωή. Ελπίζω αυτή η υπέροχη λέξη, το κλειδί της ανθρώπινης συμβίωσης, να μας κάνει την τιμή να φωτίσει τις ζωές μας.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
Από το Δίκτυο
Τα data centers θα χτίζονται δίπλα σας χωρίς να σας το πει κανείς
Τι σημαίνει όταν επιλέγουμε να φοράμε μόνο μαύρα ρούχα;
Έκλεψαν 70.000 ευρώ από ηλικιωμένη στη Βοιωτία προσποιούμενοι εφοριακό και αστυνομικό
Η Google θάβει ακόμη βαθύτερα τα αποτελέσματα αναζήτησης
Σχολεία: Ένα μόνο τριήμερο φέτος. Όλες οι γιορτές και οι αργίες
