Από τη Μόρφου στην Πάτρα: Οι «Εικόνες μνήμης» του Χαράλαμπου Θεμιστοκλέους ζωντανεύουν στην Αθήνα
Τιμητική έκθεση ζωγραφικής και γλυπτικής για τον Κύπριο δημιουργό που μετά την τουρκική εισβολή έζησε στην Πάτρα. Συγκίνηση στα εγκαίνια στο «Σπίτι της Κύπρου», παρουσία της οικογένειάς του.
Η μνήμη της χαμένης πατρίδας, η εμπειρία της προσφυγιάς και η τέχνη ως τρόπος διατήρησης όσων ο χρόνος απειλεί να σβήσει συναντιούνται στην έκθεση «Εικόνες μνήμης», που φιλοξενείται στο «Σπίτι της Κύπρου», στην Αθήνα. Στο επίκεντρό της βρίσκεται ο ζωγράφος και γλύπτης Χαράλαμπος Θεμιστοκλέους (1950-2012), ένας δημιουργός με ιδιαίτερους δεσμούς με την Πάτρα, όπου εγκαταστάθηκε μετά την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Η τιμητική παρουσίαση του έργου του φέρνει ξανά στο προσκήνιο μια καλλιτεχνική διαδρομή που συνδέει δύο τόπους και την κοινή τους πολιτιστική μνήμη.
Τα εγκαίνια πραγματοποιήθηκαν το βράδυ της Τετάρτης 18 Νοεμβρίου, στο «Σπίτι της Κύπρου», στην οδό Ξενοφώντος 2Α, στο Σύνταγμα, παρουσία εκπροσώπων της αυτοδιοίκησης, πολιτιστικών φορέων, καλλιτεχνών και φίλων των εικαστικών τεχνών.
Η έκθεση συνδιοργανώνεται από τον Δήμο Μόρφου και τον Δήμο Πατρέων, υπό την αιγίδα της Κυπριακής Πρεσβείας στην Αθήνα, με τη συνεργασία πολιτιστικών και προσφυγικών οργανώσεων από την Ελλάδα και την Κύπρο.

Μια καλλιτεχνική διαδρομή με επίκεντρο τη μνήμη
Ο Χαράλαμπος Θεμιστοκλέους ανήκει στους Κύπριους δημιουργούς των οποίων η προσωπική διαδρομή σημαδεύτηκε από τα γεγονότα του 1974. Μετά την τουρκική εισβολή εγκαταστάθηκε στην Πάτρα, διατηρώντας μέσα από τη ζωή και την καλλιτεχνική του δραστηριότητα τους δεσμούς του με την Κύπρο.
Στην έκθεση παρουσιάζεται επιλογή σημαντικών έργων ζωγραφικής και γλυπτικής του, σε μια προσπάθεια να αναδειχθεί η δημιουργική του παρακαταθήκη και να αποδοθεί τιμή στη μνήμη του.
Ο τίτλος «Εικόνες μνήμης» συνομιλεί με τη βιογραφία του καλλιτέχνη, αλλά και με τη συλλογική εμπειρία των ανθρώπων που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τον τόπο τους. Η έκθεση αποκτά έτσι ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς η καλλιτεχνική δημιουργία γίνεται αφορμή για την ανάκληση της ιστορίας και τη διατήρηση της σύνδεσης με την πατρίδα.
Η πρωτοβουλία των Δήμων Μόρφου και Πατρέων αναδεικνύει παράλληλα τους πολιτιστικούς δεσμούς των δύο πόλεων, που αποκτούν ιδιαίτερη σημασία μέσα από τη ζωή και το έργο του Θεμιστοκλέους.

Συγκίνηση στα εγκαίνια παρουσία της οικογένειάς του
Ιδιαίτερα συγκινητική στιγμή των εγκαινίων αποτέλεσε η παρουσία της συζύγου του καλλιτέχνη, Ελένης Θεμιστοκλέους, και των δύο παιδιών του, Ελόιζου και Άγγελου, οι οποίοι ακολουθούν επίσης τον δρόμο των εικαστικών τεχνών.
Ο Δήμαρχος Μόρφου, Βίκτωρας Χατζηαβραάμ, επέδωσε στην οικογένεια αναμνηστικό πίνακα που απεικονίζει τον Ναό του Αγίου Μάμα, ένα από τα σημαντικότερα σύμβολα της κατεχόμενης Μόρφου.
Στην εκδήλωση παρέστησαν ακόμη εκπρόσωπος του Πρέσβη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Αθήνα, εκπρόσωποι φορέων και δεκάδες φίλοι της τέχνης.
Ξεχωριστή θέση στο πρόγραμμα είχε η μουσική και ποιητική παρουσίαση του Καλλιτεχνικού Συνόλου «Πολύτροπον». Η Δάφνη Πανουργιά και ο Παναγιώτης Ανδριόπουλος ερμήνευσαν το κυπριακό παραδοσιακό τραγούδι «Ασερόμπασμαν», καθώς και ποιήματα του Χαράλαμπου Θεμιστοκλέους, ένα από τα οποία μελοποιήθηκε ειδικά για την περίσταση.
Με τον τρόπο αυτό, η έκθεση πλαισιώθηκε από μια καλλιτεχνική παρέμβαση που συνέδεσε τη ζωγραφική και τη γλυπτική με τη μουσική και τον ποιητικό λόγο του ίδιου του δημιουργού.
Ένας κατάλογος αφιερωμένος στον δημιουργό
Για την έκθεση ο Δήμος Μόρφου εξέδωσε ειδικό κατάλογο στην Κύπρο, στον οποίο περιλαμβάνονται χαιρετισμοί του Δημάρχου Μόρφου, Βίκτωρα Χατζηαβραάμ, του Δημάρχου Πατρέων, Κώστα Πελετίδη, του Πρέσβη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Αθήνα, Σταύρου Αυγουστίδη, και εκπροσώπων των συνεργαζόμενων φορέων.
Στην έκδοση περιλαμβάνεται επίσης το κείμενο «Ο Θνήσκων πρόσφυγας. Φόρος τιμής στον Δάσκαλο, ζωγράφο και γλύπτη Χαράλαμπο Θεμιστοκλέους», από τον μαθητή του, Ορέστη Διαμάντη.
Στο έργο του καλλιτέχνη αναφέρεται και ο Δημήτρης Παπανικολάου, πρώην Διοικητικός Υπεύθυνος της Δημοτικής Πινακοθήκης Πατρών, ο οποίος έχει αναλάβει την επιμέλεια της έκθεσης.
Την οργάνωση έχει η πρόεδρος της Ένωσης Εικαστικών Πάτρας, Χρυσάνθη Βανταράκη, ενώ τον συντονισμό έχουν αναλάβει στην Αθήνα η Πολιτιστική Λειτουργός του Σπιτιού της Κύπρου, Μαρία Ραγιά, και στην Πάτρα η ιστορικός τέχνης Ζεραλντίν Ζορζέ.
Στη συνδιοργάνωση συμμετέχουν επίσης ο Σύνδεσμος Αχαΐας-Κύπρου «Αχαιών Ακτή», η Ένωση Κυπρίων Προσφύγων Ελλάδας «ΚΥΠΡΟΣ ’74» και η Ένωση Εικαστικών Πάτρας.
Μέχρι τις 24 Νοεμβρίου η έκθεση
Οι «Εικόνες μνήμης» πραγματοποιούνται στο πλαίσιο του συνεδρίου «Το Κυπριακό πρόβλημα, τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και οι προοπτικές λύσης: Η περίπτωση της Μόρφου», που διεξήχθη στην Αθήνα στις 19 και 20 Νοεμβρίου 2026.
Η έκθεση θα παραμείνει επισκέψιμη έως την Τρίτη 24 Νοεμβρίου, δίνοντας στο κοινό την ευκαιρία να γνωρίσει το έργο ενός δημιουργού που έζησε στην Πάτρα, χωρίς να αποκοπεί από τη μνήμη του τόπου καταγωγής του.
Πληροφορίες επίσκεψης
- Χώρος: Σπίτι της Κύπρου, Ξενοφώντος 2Α, Σύνταγμα, Αθήνα.
- Διάρκεια: Έως 24 Νοεμβρίου 2026.
- Δευτέρα και Τετάρτη: 10:00–19:00.
- Τρίτη, Πέμπτη και Παρασκευή: 10:00–15:00.
- Σάββατο: 11:00–16:00.
Επιμέλεια έκθεσης: Δημήτρης Παπανικολάου.
Φωτογραφίες εγκαινίων: Χρήστος Προδρόμου.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
Από το Δίκτυο
Εμπνέυστηκαν από τον αλγόριθμο του Netflix και έφτιαξαν app ψυχικής υγείας με AI
Τριχόπτωση και ηλεκτρική χτένα: τι λέει η έρευνα για τη διέγερση του τριχωτού
Πρόσκληση του Συλλόγου Γονέων του 1ου Γυμνασίου Αιγίου
Η Meta θέλει να βάλει την τεχνητή νοημοσύνη στην τσέπη σας με ένα gadget των 300 δολαρίων
Αλλαγή παρόχου ρεύματος μέσω gov.gr: τι κάνει πραγματικά και τι όχι
