Έρευνα: Ο καύσωνας βαραίνει και την ψυχή – Η αθέατη απειλή πίσω από άγχος, αϋπνία και κατάθλιψη
Η παρατεταμένη ζέστη επιβαρύνει τη διάθεση, αυξάνει την ευερεθιστότητα και εγκλωβίζει τους πιο ευάλωτους σε μια ιδιότυπη «θερμική καραντίνα». Ο ψυχολόγος Μάνος Χ. Σουρής και ο κοινωνιολόγος Βασίλης Γιαννακόπουλος εξηγούν στην «Π» γιατί ο καύσωνας αποτελεί πλέον και κρίση ψυχικής υγείας
Οι ημέρες που διανύουμε, αλλά κι εκείνες που έρχονται είναι πονηρές. Ο καύσωνας -και δη ο παρατεταμένος προκαλεί δυσφορία. Ρίχνει την πίεση. Επιφέρει αφυδάτωση. Ναυτία. Πρήξιμο, πονοκεφάλους, κόπωση. Πολλές φορές οδηγεί -χτυπήστε αμέσως ξύλο- στο μοιραίο.
Αυτό όμως που συνήθως παραβλέπεται είναι ο αντίκτυπος των καυσώνων, και άλλων καιρικών φαινομένων, στην ψυχική υγεία. Μπορεί η ζέστη να προκαλέσει κατάθλιψη; Αγχος και στρες; Οι επιστημονικές έρευνες διαπιστώνουν αύξηση ακόμη και 8% στις επισκέψεις σε γιατρούς για λόγους ψυχικής υγείας τις πιο θερμές ημέρες του καλοκαιριού σε σύγκριση με τις πιο δροσερές.
Ας δούμε, όμως, τι λένε οι «δικοί» μας ειδικοί, ο ψυχολόγος-κοινωνικός σύμβουλος και υπ. Διδάκτωρ Ιατρικής με ειδίκευση στη δημόσια υγεία και την ψυχική υγεία παιδιών και εφήβων, Μάνος Χ. Σουρής και ο κοινωνιολόγος, Phd(c) Βασίλης Γιαννακόπουλος.
Διαβάστε επίσης: Έρχεται το πρώτο δυνατό θερμικό επεισόδιο σε Πελοπόννησο και Δυτική Ελλάδα – Ο μετεωρολόγος Μιχάλης Σιδέρης στο Peloponnisos FM 103,9
ΜΑΝΟΣ Χ. ΣΟΥΡΗΣ:«Η ζέστη δοκιμάζει το μυαλό»
Μάνος Χ. Σουρής
«Oι καύσωνες δεν προκαλούν άμεσα κατάθλιψη, αλλά μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης ή επιδείνωσης καταθλιπτικών συμπτωμάτων, ιδιαίτερα σε άτομα που είναι ευάλωτα. Ερευνες έχουν δείξει ότι οι παρατεταμένες περίοδοι υψηλών θερμοκρασιών σχετίζονται με μειωμένη διάθεση και αυξημένη ευερεθιστότητα, έντονη κόπωση και έλλειψη ενέργειας, διαταραχές ύπνου, που αποτελούν σημαντικό παράγοντα κινδύνου για κατάθλιψη, αυξημένο άγχος και δυσκολία συγκέντρωσης κι επιδείνωση προϋπαρχουσών ψυχικών διαταραχών, όπως η κατάθλιψη και οι αγχώδεις διαταραχές.
Οι πιθανοί μηχανισμοί περιλαμβάνουν τη διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού λόγω της ζέστης, την αφυδάτωση, που μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία του εγκεφάλου, τη μειωμένη ποιότητα ύπνου, το σωματικό στρες που προκαλεί η παρατεταμένη έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες και τον περιορισμό των καθημερινών δραστηριοτήτων και της κοινωνικής επαφής.
Περισσότερο κινδυνεύουν τα άτομα με ιστορικό κατάθλιψης ή αγχώδους διαταραχής, οι ηλικιωμένοι, τα άτομα με χρόνια νοσήματα κι όσοι λαμβάνουν ορισμένα ψυχιατρικά φάρμακα, καθώς μερικά επηρεάζουν τη θερμορύθμιση ή αυξάνουν τον κίνδυνο αφυδάτωσης. Το πρόβλημα βοηθούν η καλή ενυδάτωση, η παραμονή σε δροσερό περιβάλλον, η ελαφριά σωματική δραστηριότητα τις πιο δροσερές ώρες, το σταθερό πρόγραμμα ύπνου, η αποφυγή υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ και καφεΐνης και η επικοινωνία με επαγγελματία ψυχικής υγείας, αν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται.
Aρκετές μεγάλες επιδημιολογικές μελέτες έχουν διαπιστώσει ότι κατά τη διάρκεια έντονων καυσώνων αυξάνονται οι επισκέψεις στα επείγοντα και οι νοσηλείες για ψυχιατρικά προβλήματα, ενώ σε ορισμένες χώρες έχει παρατηρηθεί και μικρή, αλλά στατιστικά σημαντική αύξηση του κινδύνου αυτοκτονικότητας κατά τις ημέρες ακραίας ζέστης. Αυτό υπογραμμίζει ότι η προστασία από τον καύσωνα αφορά όχι μόνο τη σωματική, αλλά και την ψυχική υγεία».
ΒΑΣΙΛΗΣ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: «Δεν καίει όλους το ίδιο»
Βασίλης Γιαννακόπουλος
«Η αυξανόμενη ένταση των καυσώνων στη χώρα μας δεν αποτελεί πλέον μόνο ένα μετεωρολογικό πρόβλημα, αλλά μια κρίση δημόσιας υγείας που φέρνει στην επιφάνεια τις κοινωνικές ανισότητες. Μέσα στις πόλεις μας, η υπερβολική ζέστη του καλοκαιριού δεν φέρνει μόνο σωματική δυσφορία, αλλά επιβαρύνει άμεσα και την ψυχική υγεία των πολιτών.
Η προστασία από τον καύσωνα δεν είναι δεδομένη για όλους. Για τους ανθρώπους που πλήττονται από την ενεργειακή φτώχεια και δεν έχουν τη δυνατότητα να δροσίσουν επαρκώς τα σπίτια τους, η ζέστη προκαλεί συνεχή αϋπνία και βιολογική εξάντληση. Αυτή η καθημερινή κούραση καταπονεί το νευρικό σύστημα και μπορεί να πυροδοτήσει έντονο άγχος ή καταθλιπτικά συμπτώματα.
Παράλληλα, οι ακραίες θερμοκρασίες μάς αναγκάζουν να κλειστούμε σε εσωτερικούς χώρους. Αυτή η ιδιότυπη ”θερμική καραντίνα” αποκόπτει πολλούς ανθρώπους -και ιδιαίτερα τους ηλικιωμένους- από την καθημερινή συναναστροφή στη γειτονιά. Η μοναξιά αυξάνεται ραγδαία, ενώ η κούραση από τη ζέστη μειώνει τις αντοχές μας απέναντι στο στρες, οδηγώντας συχνά σε περισσότερο εκνευρισμό και εντάσεις. Η αντιμετώπιση αυτής της νέας πραγματικότητας δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο σε ιατρικές οδηγίες. Χρειάζεται να προσεγγίσουμε την ψυχική υγεία μέσα από ένα κοινωνικό πρίσμα, δημιουργώντας γειτονιές με περισσότερους χώρους πρασίνου, ισχυρά δίκτυα αλληλεγγύης και ουσιαστική υποστήριξη για τους πιο ευάλωτους συμπολίτες μας».
«Τέσσερις ημέρες ζέστης, μετά δροσιά» – Οι προβλέψεις των μετεωρολόγων
Μιχάλης Σιδέρης
Ο υδράργυρος ανεβαίνει και η Πελοπόννησος μπαίνει σε τροχιά υψηλών θερμοκρασιών τις επόμενες ημέρες. Ο μετεωρολόγος Μιχάλης Σιδέρης ανέλυσε στον Peloponnisos FM 103,9 το επερχόμενο θερμικό επεισόδιο, το οποίο αναμένεται να διαρκέσει περίπου τέσσερις ημέρες. Συγκεκριμένα:
– Από σήμερα Σάββατο και μέχρι την Τετάρτη η θερμοκρασία θα παρουσιάσει σταδιακή άνοδο, με την κορύφωση να αναμένεται κυρίως Δευτέρα και Τρίτη.
– Σε αρκετές ηπειρωτικές περιοχές της Πελοποννήσου ο υδράργυρος μπορεί να αγγίξει ή και να ξεπεράσει τους 40°C, με περιοχές όπως ο Πύργος και η Αχαΐα στην ενδοχώρα.
– Η Πάτρα ωστόσο έχει το δικό της «όπλο»: τη θάλασσα. Η θαλάσσια αύρα από τον Πατραϊκό Κόλπο και το Ιόνιο αναμένεται να λειτουργήσει προστατευτικά, κρατώντας τις θερμοκρασίες στο παραλιακό μέτωπο περίπου στους 37-38°C.
Οπως εξήγησε ο Μιχάλης Σιδέρης, υπάρχει συχνά διαφορά 2-3 βαθμών ανάμεσα στην παραλιακή ζώνη και τις πιο εσωτερικές περιοχές της πόλης.
– Η μεγαλύτερη δυσκολία θα είναι οι νύχτες, καθώς η θερμοκρασία θα παραμένει υψηλή, ενώ η υγρασία και η άπνοια σε κάποιες ώρες θα δημιουργούν πιο αποπνικτική ατμόσφαιρα.
– Τα ευχάριστα νέα έρχονται από την Τετάρτη, καθώς ένα βαρομετρικό χαμηλό αναμένεται να φέρει αισθητή πτώση της θερμοκρασίας και πιο δροσερές συνθήκες για περίπου τέσσερις ημέρες.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
