Η γάτα που πήγε στο Διάστημα και γύρισε ζωντανή – Η απίθανη ιστορία της Félicette
Στις 18 Οκτωβρίου 1963 μια μικρόσωμη ασπρόμαυρη γάτα εκτοξεύτηκε από τη Σαχάρα, επέστρεψε με αλεξίπτωτο 13 λεπτά αργότερα και χρειάστηκε περισσότερο από μισό αιώνα για να αποκτήσει το δικό της μνημείο
Πολύ πριν οι γάτες κατακτήσουν το ίντερνετ, μία από αυτές είχε ήδη κατακτήσει το Διάστημα.
Ήταν ασπρόμαυρη, μικρόσωμη, προερχόταν από το Παρίσι και για τους ανθρώπους που την προετοίμαζαν για την αποστολή της δεν είχε καν όνομα. Ήταν απλώς η C341.
Στις 18 Οκτωβρίου 1963, όμως, η C341 μπήκε σε έναν γαλλικό πύραυλο Véronique και εκτοξεύτηκε από τη βάση Hammaguir στην αλγερινή Σαχάρα. Δεκατρία λεπτά αργότερα είχε επιστρέψει στη Γη ζωντανή, έχοντας γίνει η πρώτη και μοναδική γάτα που έφτασε ποτέ στο Διάστημα.
Το όνομα με το οποίο θα περνούσε τελικά στην Ιστορία ήταν Félicette.
Και αν θυμόμαστε τη Λάικα, τον σκύλο της Σοβιετικής Ένωσης, ή τον Ham, τον χιμπαντζή των ΗΠΑ, η μικρή Γαλλίδα «αστρογάτα» χρειάστηκε δεκαετίες μέχρι να πάρει κάτι από τη δημοσιότητα που είχαν οι υπόλοιποι τετράποδοι και μη πρωταγωνιστές της διαστημικής εποχής.
NASA: Τρεις νέες αποστολές στη Σελήνη για την προετοιμασία της ανθρώπινης παρουσίας
Όλα ξεκίνησαν με 14 γάτες χωρίς όνομα
Βρισκόμαστε στις αρχές της δεκαετίας του ’60 και ο ανταγωνισμός για το Διάστημα βρίσκεται στο απόγειό του.
Οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση έχουν ήδη χρησιμοποιήσει ζώα σε πειραματικές αποστολές, προσπαθώντας να καταλάβουν τι συμβαίνει σε έναν ζωντανό οργανισμό όταν εγκαταλείπει τη Γη. Η Γαλλία θέλει να πραγματοποιήσει τα δικά της βιολογικά πειράματα.
Και επιλέγει κάτι διαφορετικό: γάτες.
Το γαλλικό CERMA, το Κέντρο Έρευνας Αεροπορικής Ιατρικής, συγκέντρωσε 14 θηλυκές γάτες για το πρόγραμμα. Αντί για ονόματα είχαν αριθμούς, μεταξύ άλλων ώστε οι ερευνητές να μην αναπτύσσουν συναισθηματικό δέσιμο μαζί τους.
Ακολούθησε μια εκπαίδευση που μάλλον καμία γάτα δεν θα επέλεγε οικειοθελώς.
Οι υποψήφιες «αστροναύτες» έπρεπε να συνηθίσουν τον περιορισμένο χώρο της κάψουλας και να υποστούν δοκιμές σε φυγοκεντρικά μηχανήματα, ώστε οι επιστήμονες να δουν πώς αντιδρούσαν στις μεγάλες επιταχύνσεις. Για την καταγραφή της εγκεφαλικής δραστηριότητας είχαν τοποθετηθεί ηλεκτρόδια.
Από όλες τους επιλέχθηκε η C341.
18 Οκτωβρίου 1963: Μια γάτα πάνω σε έναν πύραυλο
Το πρωί εκείνης της Παρασκευής, ένας πύραυλος Véronique περίμενε στην έρημο.
Μέσα στην κάψουλα βρισκόταν η C341.
Η αποστολή ήταν υποτροχιακή, επομένως δεν επρόκειτο να κάνει γύρους γύρω από τη Γη. Ο πύραυλος ανέβηκε σε ύψος μεγαλύτερο των 150 χιλιομέτρων και η γάτα βρέθηκε για περίπου πέντε λεπτά σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας. Ολόκληρη η πτήση διήρκεσε περίπου 13 λεπτά.
Δεκατρία λεπτά.
Αρκετά για να γίνει ένα ζώο που μέχρι τότε είχε μόνο έναν αριθμό μοναδικό στην ιστορία του είδους του.
Η κάψουλα αποσπάστηκε από τον πύραυλο και επέστρεψε στη Γη με αλεξίπτωτο. Η C341 ανακτήθηκε ζωντανή και σε καλή κατάσταση.
Και κάπως έτσι η C341 απέκτησε όνομα
Μετά την επιτυχημένη επιστροφή της, η ανώνυμη μέχρι τότε γάτα άρχισε να γίνεται είδηση.
Ο Τύπος αρχικά τη συνέδεσε με τον διάσημο καρτουνίστικο Felix the Cat, χρησιμοποιώντας το όνομα Félix. Επειδή όμως επρόκειτο για θηλυκή γάτα, επικράτησε τελικά το Félicette.
Και κάπως έτσι, μετά το Διάστημα, ήρθε και η ταυτότητα.
Η ιστορία, όμως, δεν είχε happy end
Εδώ η ιστορία της Félicette γίνεται αρκετά πιο σκοτεινή.
Περίπου δύο μήνες μετά την επιστροφή της, οι ερευνητές προχώρησαν σε ευθανασία, ώστε να μελετήσουν τον εγκέφαλό της και να εξετάσουν τα δεδομένα της πτήσης.
Ήταν μια εποχή κατά την οποία ζώα χρησιμοποιούνταν συστηματικά στα πρώτα βήματα της διαστημικής έρευνας, όταν ακόμη οι επιστήμονες προσπαθούσαν να κατανοήσουν πώς μπορεί να αντιδράσει το ανθρώπινο σώμα έξω από τη Γη.
Σήμερα η ιστορία αυτών των ζώων διαβάζεται αναπόφευκτα και μέσα από ένα διαφορετικό πρίσμα: πίσω από τα τεχνολογικά επιτεύγματα υπήρχαν πειράματα που εγείρουν σοβαρά ζητήματα γύρω από τη μεταχείρισή τους.
Η γάτα που εξαφανίστηκε από την ιστορία
Θα περίμενε κανείς ότι η μοναδική γάτα που έφτασε ποτέ στο Διάστημα θα είχε γίνει παγκόσμια διάσημη.
Δεν συνέβη.
Η Λάικα έγινε σύμβολο. Ο χιμπαντζής Ham απέκτησε θέση στην αμερικανική διαστημική ιστορία. Η Félicette, αντίθετα, έμεινε για δεκαετίες αρκετά πιο άγνωστη.
Υπήρξαν ακόμη και αναμνηστικά γραμματόσημα στα οποία παρουσιάστηκε λανθασμένα ως αρσενικός γάτος με το όνομα Felix.
Ένας από τους λόγους, σύμφωνα με ιστορικούς του Διαστήματος, είναι ότι η δημοφιλής αφήγηση της διαστημικής κούρσας γράφτηκε κυρίως γύρω από τις ΗΠΑ και τη Σοβιετική Ένωση. Η γαλλική αποστολή της Félicette δεν χωρούσε τόσο εύκολα σε αυτή τη μεγάλη ιστορία.
Χρειάστηκαν 56 χρόνια για να αποκτήσει το δικό της άγαλμα
Η αποκατάσταση της φήμης της άρχισε με έναν μάλλον σύγχρονο τρόπο: μέσω του ίντερνετ.
Το 2017 ο Matthew Serge Guy ξεκίνησε μια διαδικτυακή καμπάνια crowdfunding με στόχο να δημιουργηθεί ένα μνημείο για τη Félicette. Περισσότεροι από 1.100 άνθρωποι συμμετείχαν και συγκεντρώθηκαν περίπου 57.000 δολάρια.
Το αποτέλεσμα ήταν ένα χάλκινο άγαλμα της γάτας, έργο της γλύπτριας Gill Parker.
Τον Δεκέμβριο του 2019, 56 χρόνια μετά την πτήση, το άγαλμα τοποθετήθηκε στο International Space University στο Στρασβούργο. Η Félicette απεικονίζεται καθισμένη πάνω στη Γη και να κοιτάζει προς τον ουρανό.
Η μοναδική γάτα που μπορεί να κοιτάξει τις άλλες αφ’ υψηλού
Έχουν περάσει 63 χρόνια από εκείνο το πρωινό της 18ης Οκτωβρίου 1963.
Άνθρωποι έχουν περπατήσει στη Σελήνη, διαστημικοί σταθμοί έχουν φιλοξενήσει αστροναύτες για μήνες, ρομπότ έχουν φτάσει στον Άρη και δισεκατομμυριούχοι πληρώνουν πλέον για υποτροχιακές πτήσεις.
Και όμως, σε ένα πράγμα τίποτα δεν έχει αλλάξει:
καμία άλλη γάτα δεν έχει φτάσει εκεί που έφτασε η Félicette.
Για ένα ζώο που ξεκίνησε την ιστορία του με έναν ψυχρό κωδικό, το C341, δεν είναι και άσχημη κληρονομιά.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
