Η τριπλή απειλή για τη Δυτική Ελλάδα: Η δημογραφική κρίση αδειάζει την Περιφέρεια
Βαθιά δημογραφική κρίση αντιμετωπίζει και η περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, με συνεχή μείωση πληθυσμού, γήρανση και έντονη διαρροή νέων επιστημόνων προς την Αθήνα και το εξωτερικό. Σύμφωνα με μελέτη του Περιφερειακού Παρατηρητηρίου Κοινωνικής Ενταξης, η Αιτωλοακαρνανία, η Ηλεία και η Αχαΐα εμφανίζουν διαφορετικές αλλά εξίσου ανησυχητικές τάσεις συρρίκνωσης
Η δημογραφική υποχώρηση, η γήρανση του πληθυσμού και η διαρροή νέων επιστημόνων διαμορφώνουν ένα σύνθετο και μακροχρόνιο πρόβλημα για τη Δυτική Ελλάδα. Μελέτη του Περιφερειακού Παρατηρητηρίου Κοινωνικής Ένταξης της περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας, στο πλαίσιο του διαλόγου με τον ΟΟΣΑ για το δημογραφικό και το ανθρώπινο κεφάλαιο, καταγράφει σημαντικές αποκλίσεις ανάμεσα στις τρεις περιφερειακές ενότητες, αλλά και μια κοινή ανάγκη: πολιτικές που θα συνδέουν την εργασία, τη στέγαση, τις υπηρεσίες και την ποιότητα ζωής.
Η βασική διαπίστωση είναι ότι η περιφέρεια βρίσκεται σε παρατεταμένη δημογραφική κρίση. Οι θάνατοι υπερβαίνουν τις γεννήσεις, ενώ νέοι άνθρωποι μετακινούνται προς την Αθήνα, άλλα μεγάλα αστικά κέντρα ή το εξωτερικό. Η συνέπεια είναι διπλή: περιορίζεται το διαθέσιμο ανθρώπινο δυναμικό και αυξάνεται σταδιακά το ποσοστό των ηλικιωμένων.
Η Αιτωλοακαρνανία εμφανίζει τη δυσμενέστερη εικόνα. Ο μόνιμος πληθυσμός της μειώθηκε κατά 8,8% την περίοδο 2011-2021 και, σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, ακολούθησε νέα μείωση 4,48% μεταξύ 2021 και 2025. Ο αγροτικός χαρακτήρας, η γεωγραφική διασπορά και οι περιορισμένες σταθερές επαγγελματικές επιλογές ενισχύουν την τάση αποχώρησης, κυρίως από τις νεότερες ηλικίες.
Διαβάστε επίσης: Αχαΐα: Σβήνει το παιδικό κλάμα – Το δημογραφικό αποτυπώνεται και στις παιδιατρικές δομές
Στην Ηλεία, η πληθυσμιακή μείωση την περίοδο 2011-2021 έφθασε το 5,9%, με μεγαλύτερη πίεση σε αγροτικούς και ημιορεινούς δήμους. Η εκτιμώμενη αύξηση 1,77% την περίοδο 2021-2025 δεν θεωρείται επαρκής για να ανατρέψει τη γενικότερη εικόνα, καθώς η γήρανση και η αποχώρηση νέων εξακολουθούν να επηρεάζουν την τοπική δυναμική.
Η Αχαΐα παρουσιάζει συγκριτικά μεγαλύτερη ανθεκτικότητα, κυρίως λόγω της Πάτρας και του ρόλου της ως εκπαιδευτικού, ερευνητικού, διοικητικού και οικονομικού κέντρου. Ωστόσο, μετά τη μικρή μείωση 1,2% της περιόδου 2011-2021, καταγράφεται πτώση 2,06% την περίοδο 2021-2025. Η εικόνα δείχνει ότι ούτε το ισχυρότερο αστικό κέντρο της περιφέρειας μένει ανεπηρέαστο από τις ευρύτερες δημογραφικές τάσεις.
Κρίσιμο στοιχείο είναι η διαρροή ανθρώπινου κεφαλαίου. Η Δυτική Ελλάδα διαθέτει σημαντική ακαδημαϊκή βάση, με το Πανεπιστήμιο Πατρών, το Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου και το Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο, όμως πολλοί απόφοιτοι αναζητούν αλλού υψηλότερες αποδοχές, θέσεις εξειδίκευσης και καλύτερες δυνατότητες εξέλιξης. Η περιορισμένη σύνδεση της έρευνας και της εκπαίδευσης με την τοπική παραγωγή δημιουργεί ένα φαύλο κύκλο: η περιφέρεια εκπαιδεύει νέους ανθρώπους, αλλά δυσκολεύεται να τους κρατήσει.
Η παραμονή ή η φυγή δεν καθορίζεται μόνο από τον μισθό. Η πρόσβαση σε προσιτή κατοικία, υγεία, εκπαίδευση, μεταφορές, ψηφιακά δίκτυα και πολιτιστικές δραστηριότητες επηρεάζει άμεσα τις επιλογές των νέων και των οικογενειών τους. Επιπλέον, η ενεργειακή ευαλωτότητα, που αφορά το 82% των νοικοκυριών, επιβαρύνει περαιτέρω την καθημερινότητα.
Η μελέτη προκρίνει μια τοποκεντρική στρατηγική, προσαρμοσμένη στα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής. Προτείνει αξιοποίηση ανενεργών δημόσιων κτιρίων για στέγαση, κίνητρα για γιατρούς και εκπαιδευτικούς, ενίσχυση των κέντρων υγείας και καλύτερη ψηφιακή συνδεσιμότητα. Παράλληλα, αναδεικνύει την ανάγκη για ποιοτικές θέσεις εργασίας στην αγροδιατροφή, τον βιώσιμο τουρισμό, τη γαλάζια οικονομία, την ενέργεια, την καινοτομία και τον ψηφιακό μετασχηματισμό. Στόχος είναι η γνώση που παράγεται στη Δυτική Ελλάδα να μετατρέπεται σε πραγματική προοπτική παραμονής και δημιουργίας.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
