«Κράτος πιο φιλικό στον πολίτη» ή νέα πολιτική σύγκρουση; Οι 14 αλλαγές που φέρνει το νομοσχέδιο
Ως ουσιαστική παρέμβαση για τη βελτίωση της καθημερινής επαφής του πολίτη με το Δημόσιο παρουσίασε ο Κωστής Χατζηδάκης το νέο νομοσχέδιο για τη δημόσια διοίκηση, ανοίγοντας ταυτόχρονα νέο μέτωπο με την αντιπολίτευση. Το κυβερνητικό αφήγημα μιλά για λιγότερη γραφειοκρατία, ψηφιακή παρακολούθηση αιτημάτων και ταχύτερες διαδικασίες, με το σχέδιο νόμου να περιλαμβάνει 14 στοχευμένες παρεμβάσεις.
Ως μια σημαντική θεσμική τομή για την αντιμετώπιση χρόνιων παθογενειών της δημόσιας διοίκησης περιέγραψε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης το νομοσχέδιο με τίτλο «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη», μιλώντας στην Ολομέλεια της Βουλής. Την ίδια ώρα, επιχείρησε να ανεβάσει τους τόνους απέναντι στην αντιπολίτευση, καλώντας την, εφόσον θεωρεί το νομοσχέδιο «τρισάθλιο», να καταθέσει συγκεκριμένες βελτιωτικές προτάσεις και όχι γενικές απορρίψεις.
Στην καρδιά του νέου πλαισίου βρίσκονται 14 παρεμβάσεις που, σύμφωνα με την κυβέρνηση, στοχεύουν στη μείωση της γραφειοκρατίας, στην επιτάχυνση των διαδικασιών και στην ενίσχυση της διαφάνειας στις σχέσεις πολιτών και Δημοσίου.
Η πρώτη και πιο χαρακτηριστική αλλαγή αφορά την αντικατάσταση πολλών δικαιολογητικών από υπεύθυνη δήλωση. Στις περιπτώσεις όπου το Δημόσιο διαθέτει ήδη τα απαιτούμενα στοιχεία, οι πολίτες δεν θα χρειάζεται να τα προσκομίζουν ξανά, αλλά θα δηλώνουν υπεύθυνα τα δεδομένα τους και η διοικητική πράξη θα μπορεί να εκδίδεται άμεσα, εφόσον δεν υπάρχει προφανές πρόβλημα. Μεταξύ των εγγράφων που παύουν να ζητούνται συγκαταλέγονται ληξιαρχικές πράξεις, πτυχία, πιστοποιητικά εγγυτέρων συγγενών, πιστοποιητικά ιθαγένειας και κτηματολογικά έγγραφα. Το κράτος θα διατηρεί τη δυνατότητα ελέγχου εντός έξι μηνών και, αν εντοπιστεί ψευδής δήλωση, θα προβλέπεται ανάκληση της πράξης και αυστηρότερες κυρώσεις. Η δυνατότητα αυτή, πάντως, δεν θα ισχύει για όσους έχουν στο παρελθόν καταδικαστεί για ψευδή δήλωση.
Μία ακόμη βασική ρύθμιση αφορά τη στάση του Δημοσίου στις δικαστικές διεκδικήσεις ακινήτων πολιτών. Με το νέο πλαίσιο, το Δημόσιο θα απέχει, υπό προϋποθέσεις, από τη διεκδίκηση ακινήτων όταν υπάρχουν δεδομένα όπως μεταγεγραμμένοι τίτλοι έως το 1975, εγκατάσταση με υπόδειξη δημόσιας αρχής ή προσωρινά παραχωρητήρια και τίτλοι από τη Διοίκηση. Από τη ρύθμιση εξαιρούνται, μεταξύ άλλων, κοινόχρηστα ακίνητα, αιγιαλοί, αρχαιολογικοί χώροι και υποθέσεις που αγγίζουν τη δασική νομοθεσία.
Σημαντικό κομμάτι του νομοσχεδίου αφορά και την ψηφιακή παρακολούθηση των αιτημάτων. Ο πολίτης θα μπορεί πλέον να γνωρίζει ποιος υπάλληλος έχει αναλάβει τον φάκελό του και να παρακολουθεί ηλεκτρονικά την πορεία της αίτησής του. Παράλληλα, προβλέπονται κυρώσεις για τους υπαλλήλους αν δεν εφαρμόζουν τη διαδικασία αυτή. Αντίστοιχη λογική εισάγεται και για τις καταγγελίες των πολιτών, οι οποίες θα παρακολουθούνται συστηματικά μέσω του Συμβούλου Ακεραιότητας, με τον πολίτη να έχει δυνατότητα ενημέρωσης για την πορεία της υπόθεσής του μέσω ειδικού κωδικού.
Το σχέδιο νόμου περιλαμβάνει ακόμη πρόβλεψη ώστε το Δημόσιο, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, να μην ασκεί ένδικα μέσα σε υποθέσεις με ιδιαίτερη κοινωνική βαρύτητα, όπως περιπτώσεις φυσικών καταστροφών, δυστυχημάτων ή ιατρικών παραλείψεων, όταν πρόκειται για αποζημιώσεις ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης. Η ενεργοποίηση αυτής της δυνατότητας θα γίνεται με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου και δεν θα αφορά υλικές ζημιές.
Παράλληλα, θεσμοθετείται η εμπλοκή της Μονάδας Εσωτερικού Ελέγχου στη συμμόρφωση των φορέων του Δημοσίου με δικαστικές αποφάσεις. Στόχος είναι να σταματήσει το φαινόμενο οι πολίτες να δικαιώνονται στα δικαστήρια και στη συνέχεια να πρέπει να μπλέκουν ξανά σε νέες προσφυγές για να εφαρμοστεί η απόφαση.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη διαφάνεια. Οι εγκύκλιοι θα πρέπει υποχρεωτικά να αναρτώνται, όχι μόνο στη Διαύγεια, αλλά και στις ιστοσελίδες των υπηρεσιών με τρόπο που να μπορεί ο πολίτης να εντοπίζει ποιες βρίσκονται σε ισχύ. Αν η υποχρέωση αυτή δεν τηρηθεί εντός έξι μηνών από τη δημοσίευση του νόμου, οι εγκύκλιοι δεν θα ισχύουν. Αντίστοιχα, τα ωράρια των υπηρεσιών θα πρέπει να είναι διαθέσιμα ψηφιακά στις ιστοσελίδες των υπουργείων και των οργανισμών, με προθεσμία τριών μηνών και κυρώσεις σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.
Το νομοσχέδιο φιλοδοξεί επίσης να βάλει τέλος στην πολυδιάσπαση ερμηνειών της νομοθεσίας από υπηρεσία σε υπηρεσία. Προβλέπεται η δημιουργία κεντρικού οργάνου για την ενιαία αντιμετώπιση υποθέσεων που αφορούν ενδικοφανείς προσφυγές, έτσι ώστε να αποφεύγονται αντιφατικές αποφάσεις ανά περιοχή ή διοικητική μονάδα.
Στο ίδιο πνεύμα επιτάχυνσης, επεκτείνεται το μοντέλο του ΕΦΚΑ και σε άλλες συναλλαγές με το Δημόσιο, δίνοντας τη δυνατότητα σε πιστοποιημένους επαγγελματίες να εκδίδουν εκθέσεις, βεβαιώσεις και άλλα έγγραφα που μέχρι σήμερα εκδίδονται αποκλειστικά από δημόσιες υπηρεσίες. Η λογική αυτή, που εφαρμόστηκε ήδη σε συντάξεις, πολεοδομίες, κτηματολόγιο και δικαστικές πράξεις, ανοίγει πλέον τον δρόμο και για επιπλέον τομείς, όπως, ενδεικτικά, οι αγροτικές επιδοτήσεις.
Αναβαθμίζεται ταυτόχρονα και ο ρόλος των συμβολαιογράφων, οι οποίοι μετατρέπονται ακόμη περισσότερο σε one-stop shop για τις μεταβιβάσεις ακινήτων. Εκτός από τις ήδη υπάρχουσες αρμοδιότητές τους, θα αποκτήσουν νέα διασύνδεση με το ΤΕΕ και την ΑΑΔΕ, θα υποβάλλουν δηλώσεις φόρου μεταβίβασης και θα διεκπεραιώνουν περισσότερα στάδια της διαδικασίας, έτσι ώστε οι πολίτες να εμφανίζονται ουσιαστικά μόνο για την τελική υπογραφή του συμβολαίου.
Σημαντικές είναι και οι ρυθμίσεις για τα ακίνητα. Καταργείται η υποχρεωτική σύνταξη τοπογραφικού διαγράμματος για μεταβιβάσεις ακινήτων σε περιοχές εντός σχεδίου, όταν υπάρχει κυρωμένη πράξη εφαρμογής και λειτουργεί κτηματολόγιο, ενώ δίνεται η δυνατότητα ο φόρος κληρονομιάς να καταβάλλεται από το τίμημα της πώλησης του κληρονομιαίου ακινήτου, ώστε να διευκολύνονται όσοι δεν έχουν ρευστότητα. Παράλληλα, η ΑΑΔΕ αποκτά τη δυνατότητα να επιτρέπει οριστικά τη μεταβίβαση κατασχεμένου ακινήτου, υπό την προϋπόθεση ότι μέρος του τιμήματος θα παρακρατείται και θα αποδίδεται για την κάλυψη της οφειλής.
Συνολικά, η κυβέρνηση παρουσιάζει το νομοσχέδιο ως μια εκτεταμένη προσπάθεια να γίνει το κράτος ταχύτερο, λιγότερο φορτωμένο με χαρτιά και περισσότερο λειτουργικό για τον πολίτη. Η αντιπολίτευση, από την πλευρά της, αμφισβητεί την αποτελεσματικότητα και τη φιλοσοφία του σχεδίου. Γι’ αυτό και η συζήτηση στη Βουλή δεν περιορίζεται μόνο στο περιεχόμενο των 14 παρεμβάσεων, αλλά εξελίσσεται και σε ευθεία πολιτική αντιπαράθεση για το ποιος τελικά μπορεί να μιλήσει πειστικά για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
