Η Ευρώπη έχει κάτω από 5% της ισχύος AI, οι ΗΠΑ 75% – Η προειδοποίηση Ντράγκι

Πελοπόννησος Newsroom

Η Ευρώπη μπορεί να βρει στην τεχνητή νοημοσύνη έναν από τους ισχυρότερους μοχλούς για να επιστρέψει σε υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης. Για να το πετύχει, όμως, θα πρέπει να λύσει ένα πολύ πιο θεμελιώδες πρόβλημα: σήμερα ελέγχει λιγότερο από το 5% της παγκόσμιας υπολογιστικής ισχύος για AI, όταν το αντίστοιχο ποσοστό των ΗΠΑ φτάνει το 75%.

Αυτό είναι το οικονομικό δίλημμα που θέτει ο Μάριο Ντράγκι. Ο πρώην πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας συνδέει πλέον άμεσα την ανάπτυξη της AI με την ικανότητα της Ευρώπης να χρηματοδοτεί το κοινωνικό της μοντέλο, την άμυνα και τις αυξανόμενες ενεργειακές ανάγκες της.

Η τεχνητή νοημοσύνη, στην ανάλυσή του, δεν είναι απλώς ακόμη μία νέα τεχνολογία. Είναι δυνητικά μια νέα πηγή παραγωγικότητας – αλλά και μία νέα στρατηγική εξάρτηση.

Από τα 9 στα 21 δολάρια: Το χάσμα παραγωγικότητας ανοίγει

Η πίεση γίνεται μεγαλύτερη επειδή η ευρωπαϊκή οικονομία έχει χάσει έδαφος έναντι των ΗΠΑ.

Το χάσμα παραγωγικότητας μεταξύ Ευρωζώνης και ΗΠΑ υπολογίζεται ότι αυξήθηκε από 9 δολάρια ανά ώρα το 2018 σε 21 δολάρια το 2025.

Η παραγωγικότητα έχει κρίσιμη σημασία γιατί δείχνει, με απλά λόγια, πόση οικονομική αξία μπορεί να παράγει μια οικονομία με τους πόρους που ήδη διαθέτει.

Εδώ βρίσκεται και η υπόσχεση της AI.

Σε σενάρια της ΕΚΤ, η γρήγορη υιοθέτησή της θα μπορούσε να προσθέσει περίπου 0,3 έως 0,4 ποσοστιαίες μονάδες κάθε χρόνο στην αύξηση της συνολικής παραγωγικότητας των συντελεστών παραγωγής. Η ΕΚΤ έχει επισημάνει ότι το τελικό όφελος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πόσο γρήγορα θα διαχυθεί η τεχνολογία στις επιχειρήσεις και στους εργαζομένους.

Ο συγκεκριμένος δείκτης –η λεγόμενη Total Factor Productivity– μετρά ουσιαστικά πόσο αποτελεσματικότερα συνδυάζονται εργασία και κεφάλαιο, χωρίς να χρειάζεται απλώς να αυξηθούν οι ώρες εργασίας ή οι επενδύσεις.

Το 5% απέναντι στο 75%

Η μεγάλη αδυναμία εμφανίζεται όταν η συζήτηση περνά από τη χρήση της AI στις υποδομές που απαιτούνται για να λειτουργήσει.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει λιγότερο από το 5% της παγκόσμιας υπολογιστικής ισχύος για τεχνητή νοημοσύνη, ενώ οι ΗΠΑ συγκεντρώνουν περίπου το 75%.

Για τον Ντράγκι, αυτό σημαίνει ότι όσο περισσότερο η ευρωπαϊκή οικονομία εξαρτάται από την AI τόσο πιο κρίσιμο γίνεται το ερώτημα ποιος ελέγχει τα chips, το cloud, τα μοντέλα και κυρίως την υπολογιστική υποδομή πάνω στην οποία λειτουργούν.

Το ζήτημα έχει ήδη περάσει στην ευρωπαϊκή οικονομική πολιτική: η Κομισιόν έχει θέσει την ενίσχυση της εγχώριας cloud και AI υποδομής στο επίκεντρο της στρατηγικής τεχνολογικής κυριαρχίας.

Η «τρύπα» των 3GW που μπορεί να γίνει 14GW

Το πρόβλημα των data centres αποτυπώνεται ακόμη καθαρότερα στους αριθμούς.

Η διαφορά ανάμεσα στη ζήτηση και την εγκατεστημένη προσφορά υπολογιστικής ισχύος στην Ευρώπη εκτιμάται σήμερα περίπου στα 3GW, μέγεθος που αντιστοιχεί περίπου στο ένα τέταρτο της υφιστάμενης δυναμικότητας.

Χωρίς σημαντική επιτάχυνση των επενδύσεων, το κενό αυτό προβλέπεται να φτάσει τα 14GW έως το 2030.

Data centre είναι ουσιαστικά μια τεράστια εγκατάσταση με χιλιάδες υπολογιστικά συστήματα και servers. Στην εποχή της AI, όμως, δεν αρκεί ένας συνηθισμένος χώρος αποθήκευσης δεδομένων: απαιτούνται τεράστια υπολογιστική ισχύς, εξειδικευμένα chips, συνεχή ηλεκτροδότηση και πολύ ισχυρά συστήματα ψύξης.

Το μεγάλο χαρτί της Ευρώπης είναι τα δεδομένα

Η Ευρώπη δεν ξεκινά χωρίς πλεονεκτήματα.

Διαθέτει έναν τεράστιο όγκο δημόσιων, υγειονομικών, στατιστικών και βιομηχανικών δεδομένων, τα οποία μπορούν να αποκτήσουν μεγάλη οικονομική αξία όταν αξιοποιηθούν από συστήματα τεχνητής νοημοσύνης.

Η ευρωπαϊκή οικονομία δεδομένων εκτιμάται ότι μπορεί να ξεπεράσει τα 800 δισ. ευρώ έως το 2030, δηλαδή περισσότερο από το 5% του ευρωπαϊκού ΑΕΠ.

Αυτό όμως δημιουργεί το επόμενο ερώτημα: πού θα αποθηκεύονται και πού θα επεξεργάζονται αυτά τα δεδομένα;

Εάν η Ευρώπη διαθέτει τα δεδομένα αλλά όχι τις υποδομές που χρειάζονται για να τα επεξεργαστεί, ένα σημαντικό μέρος της οικονομικής αξίας –και του ελέγχου– μεταφέρεται εκτός της ηπείρου.

24 μήνες στις ΗΠΑ, 42 στη Γερμανία

Η υστέρηση δεν οφείλεται μόνο στις επενδύσεις.

Για την κατασκευή ενός data centre απαιτούνται περίπου 24 μήνες στις ΗΠΑ, ενώ στη Γερμανία ο χρόνος μπορεί να φτάσει περίπου τους 42 μήνες, με τις καθυστερήσεις στις αδειοδοτήσεις και στις συνδέσεις με το ηλεκτρικό δίκτυο να αποτελούν βασικά εμπόδια.

Υπάρχει και το ενεργειακό κόστος. Σε ορισμένες περιοχές της Ευρώπης, η κατασκευή και λειτουργία τέτοιων εγκαταστάσεων μπορεί να είναι έως και δύο φορές ακριβότερη από την Κίνα.

Δεν ισχύει, πάντως, το ίδιο παντού. Στη Σουηδία, για παράδειγμα, το κόστος ενός AI data centre υπολογίζεται περίπου 10% υψηλότερα από ένα αντίστοιχο στην Κίνα.

Το πλεονέκτημα της Βόρειας Ευρώπης γίνεται ήδη ορατό στις επενδύσεις: η Google ανακοίνωσε αυτή την εβδομάδα επένδυση περίπου 13 δισ. ευρώ σε υποδομές AI στη Φινλανδία, αξιοποιώντας μεταξύ άλλων το ψυχρό κλίμα και την ενεργειακή υποδομή της χώρας.

Δεν αρκεί να χτιστούν data centres

Υπάρχει, όμως, και ένα λιγότερο ορατό εμπόδιο: ποιος θα δεσμευτεί ότι θα αγοράζει την υπολογιστική ισχύ για πολλά χρόνια;

Τα data centres απαιτούν τεράστια κεφάλαια. Για να εξασφαλίσει κάποιος χρηματοδότηση για μια τέτοια επένδυση χρειάζεται μακροχρόνιους και αξιόπιστους πελάτες.

Στις ΗΠΑ αυτή τη ζήτηση μπορούν να συγκεντρώσουν οι τεχνολογικοί κολοσσοί και τα μεγάλα εργαστήρια AI.

Στην Ευρώπη είναι κατακερματισμένη μεταξύ εκατομμυρίων επιχειρήσεων, πολλές από τις οποίες δεν γνωρίζουν ακόμη πόση υπολογιστική ισχύ θα χρειάζονται σε δύο, τρία ή πέντε χρόνια.

Αυτός είναι και ο λόγος που ο Ντράγκι προκρίνει τη συγκέντρωση της ευρωπαϊκής ζήτησης, ώστε ομάδες επιχειρήσεων να μπορούν να δεσμεύονται από κοινού σε μακροχρόνια συμβόλαια και να κάνουν βιώσιμη τη χρηματοδότηση νέων εγκαταστάσεων.

Η AI ως οικονομικό στοίχημα – και ως εξάρτηση

Η συζήτηση, επομένως, δεν αφορά απλώς αν οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις θα αρχίσουν να χρησιμοποιούν περισσότερα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης.

Το βαθύτερο ερώτημα είναι αν η Ευρώπη θα μπορέσει να αυξήσει την παραγωγικότητά της μέσω της AI χωρίς να μετατρέψει ένα μεγάλο κομμάτι της οικονομίας της σε τεχνολογικά εξαρτημένο πελάτη τρίτων χωρών.

Και το χρονικό περιθώριο μικραίνει. Το 2025 περίπου μία στις πέντε επιχειρήσεις στην ΕΕ χρησιμοποιούσε ήδη τεχνολογίες AI, έναντι 13% έναν χρόνο νωρίτερα, ένδειξη ότι η υιοθέτηση επιταχύνεται πριν ακόμη λυθεί το πρόβλημα των υποδομών.

Για τον Ντράγκι, εκεί ακριβώς βρίσκεται το ευρωπαϊκό στοίχημα: η AI μπορεί να γίνει ο μοχλός που χρειάζεται η ανάπτυξη, αλλά μόνο εφόσον η Ευρώπη αποκτήσει αρκετή δική της υπολογιστική ισχύ ώστε να μη χάσει τον έλεγχο της τεχνολογίας πάνω στην οποία θα στηρίξει την επόμενη φάση της οικονομίας της.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Ναρκωτικά σε 1.500 ταχυδρομικά δέματα: Το δίκτυο από την Ισπανία που έφτανε σε 45 χώρες
• Νύχτα ρωσικών επιθέσεων στην Ουκρανία: Τρεις νεκροί, δεκάδες τραυματίες σε όλη τη χώρα
• Η απάντηση του Λονδίνου στον Τραμπ για την Ιρλανδία: «Η θέση μας δεν αλλάζει»
• Πέθανε η πριγκίπισσα Άστριντ της Νορβηγίας – Μόλις δύο ημέρες μετά την κηδεία του αδελφού της, βασιλιά Χάραλντ
• Δυο ομογενείς και μία Γερμανίδα εκπαιδευτικός για την άνοδο του AfD: Η Γερμανία αλλάζει από Ανατολάς

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News