Ο συνταγματολόγος Τσιλιώτης για τον Κασιδιάρη: «Δεν θα εκπλαγώ αν τελικά βρεθεί φόρμουλα να κατέβει»
Τι λέει στην «Π» ο αν. καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου Χ. Τσιλιώτης για την πιθανή συμμετοχή τους στις εκλογές
Η χθεσινή πανηγυρική αποφυλάκιση του Ηλία Κασιδιάρη προσθέτει ένα ακόμα σοβαρό πρόβλημα στο υπάρχον, και ιδιαίτερα ρευστό, πολιτικό σύστημα. Θα κατέβει με δικό του κόμμα στις επικείμενες εθνικές εκλογές; Δικαιούται, καταρχάς, να κατέβει; Υπάρχει παραθυράκι που του το επιτρέπει; Εχει δικαίωμα, μήπως, να κατέβει ως «γλάστρα» για να νομιμοποιήσει την κάθοδό του;
Και φυσικά προκύπτουν και αμιγώς πολιτικά ερωτήματα: εάν τελικά κατέβει στις εκλογές, ποια κόμματα απειλεί να διεμβολίσει;
Ο αναπληρωτής καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου και διευθυντής του Ινστιτούτου Διαφάνειας και Θεμελιωδών Δικαιωμάτων του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Δημοσίου Δικαίου, Χαράλαμπος Τσιλιώτης, μίλησε χθες το μεσημέρι στον Peloponnisos Fm 103,9 και ανέλυσε τι προβλέπει σήμερα ο εκλογικός νόμος, ποιο είναι το παράθυρο της ανεξάρτητης υποψηφιότητας, πότε μπορεί να χαθεί το δικαίωμα του εκλέγεσθαι και ποιο ζήτημα συνταγματικότητας παραμένει ανοικτό.
Στο τέλος κατέθεσε, μετά από δημοσιογραφική ερώτηση, και την πολιτική του εκτίμηση για όσα μπορεί να ακολουθήσουν.
–Μπορεί, με βάση το σημερινό νομικό καθεστώς, ο Ηλίας Κασιδιάρης να κατέβει στις εθνικές εκλογές;
«Εκεί που βλέπω ότι καταλήγουν όλοι, συμπεριλαμβανομένου εμού, είναι ότι ο Κασιδιάρης δεν μπορεί να κατέβει με βάση το ισχύον νομικό καθεστώς όσον αφορά τον εκλογικό νόμο. Η κρίσιμη διάταξη είναι το άρθρο 32 παράγραφος 1. Η άποψή μου είναι ότι ο Κασιδιάρης, στο πλαίσιο ενός κόμματος, δεν μπορεί να κατέβει».
–Υπάρχει διαφορά εάν εμφανιστεί ως αρχηγός ενός κόμματος ή απλώς ως υποψήφιος βουλευτής;
«Δεν έχει διαφορά με βάση τον νόμο. Και στη μία περίπτωση και στην άλλη ο νόμος αποκλείει τη συμμετοχή του κόμματος. Και αφού αποκλείει τη συμμετοχή του κόμματος, αποκλείει τη συμμετοχή των υποψηφίων βουλευτών, δηλαδή και του Κασιδιάρη».
Ο κ. Τσιλιώτης υπενθύμισε ότι η σχετική νομολογία του Αρείου Πάγου και του Ανωτάτου Ειδικού Δικαστηρίου έχει κινηθεί ήδη σε ιδιαίτερα αυστηρή κατεύθυνση, τόσο στην περίπτωση του «Εθνικού Κόμματος Ελληνες» όσο και στην υπόθεση των «Σπαρτιατών».
«Ο Αρειος Πάγος και το Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο ήταν πολύ αυστηροί στο θέμα της σχέσης του Κασιδιάρη με ένα κόμμα. Στην περίπτωση των Σπαρτιατών κρίθηκε ότι ήταν ο εν τοις πράγμασι υποκρυπτόμενος αρχηγός».
–Ακόμη όμως δεν υπάρχει αμετάκλητη καταδίκη. Αυτό δεν αλλάζει τα δεδομένα;
«Για τον συγκεκριμένο αποκλεισμό δεν απαιτείται αμετάκλητη καταδίκη. Ο νόμος αναφέρει καταδίκη ’’σε οποιονδήποτε βαθμό’’. Αυτή τη στιγμή έχει καταδικαστεί τελεσιδίκως από το Πενταμελές Εφετείο Κακουργημάτων και εκκρεμεί η αίτηση αναίρεσης στον Αρειο Πάγο. Δεν είναι όμως η αμετάκλητη καταδίκη απαραίτητη για την εφαρμογή της συγκεκριμένης διάταξης του εκλογικού νόμου».
–Υπάρχει, παρ’ όλα αυτά, δρόμος ώστε να τον διαβεί και να είναι υποψήφιος;
«Δεν του έχουν αφαιρεθεί τα εκλογικά δικαιώματα. Αρα, προς το παρόν, μπορεί να κατέλθει ως ανεξάρτητος μεμονωμένος υποψήφιος, χωρίς να ενταχθεί σε κανένα κόμμα».
Κι εδώ ακριβώς εμφανίζεται ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα σημεία της υπόθεσης. Η δυνατότητα υπάρχει νομικά, αλλά σύμφωνα με τον καθηγητή είναι πρακτικά σχεδόν ανεφάρμοστη.
–Γιατί;
«Για να εκλεγεί ως ανεξάρτητος θα πρέπει να συγκεντρώσει πάνω από το 3% του συνόλου των έγκυρων ψηφοδελτίων πανελληνίως. Ομως, μπορεί να είναι υποψήφιος μόνο σε μία εκλογική περιφέρεια. Γι’ αυτό καθίσταται ουσιαστικά αδύνατη η εκλογή ενός ανεξάρτητου βουλευτή, γιατί πρακτικά θα πρέπει να λάβει σε μία μόνο περιφέρεια σχεδόν 150.000 ψήφους».
–Δεν δημιουργεί αυτό ζήτημα συνταγματικότητας; Στην πράξη αναγνωρίζεται ένα δικαίωμα που είναι σχεδόν αδύνατο να ασκηθεί.
«Ακριβώς εδώ υπάρχει ένα θέμα συνταγματικότητας της ρύθμισης, το οποίο μέχρι σήμερα δεν έχει τεθεί στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο για να αποφανθεί. Οταν ζητάς από κάποιον να πάρει το 3% του συνόλου των ψήφων σε όλη την επικράτεια, ενώ μπορεί να είναι υποψήφιος σε μία μόνο εκλογική περιφέρεια, είναι σαν να του λες ότι δεν υπάρχει δυνατότητα ανεξάρτητης υποψηφιότητας».
–Πότε μπορεί να χαθεί οριστικά και το δικαίωμα του εκλέγεσθαι;
«Η στέρηση των πολιτικών δικαιωμάτων ως παρεπόμενη ποινή καταργήθηκε με τον Ποινικό Κώδικα του 2019. Ωστόσο, ο εκλογικός νόμος προβλέπει ότι, εφόσον κάποιος καταδικαστεί αμετάκλητα μεταξύ άλλων για το αδίκημα της εγκληματικής οργάνωσης, στερείται του δικαιώματος του εκλέγειν. Και βάσει του άρθρου 55 του Συντάγματος, εάν στερηθεί νομίμως το δικαίωμα του εκλέγειν, στερείται αυτομάτως και το δικαίωμα του εκλέγεσθαι.
Στην περίπτωση Κασιδιάρη, επομένως, το επόμενο κρίσιμο ορόσημο είναι η απόφαση του Αρείου Πάγου επί της αναίρεσης.
Εάν η καταδίκη καταστεί αμετάκλητη, τότε, με βάση το άρθρο 5 του εκλογικού νόμου, για 13 χρόνια στερείται του δικαιώματος του εκλέγειν και κατά συνέπεια του εκλέγεσθαι».
«Δεν θα με εξέπλητταν αλλαγές την τελευταία στιγμή»
Από το σημείο αυτό και μετά, ο Χαράλαμπος Τσιλιώτης διαχωρίζει σαφώς τη νομική ανάλυση από την πολιτική του εκτίμηση. Και εκεί η τοποθέτησή του αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον.
«Με βάση το ισχύον νομικό πλαίσιο και τη νομολογία, θεωρώ απίθανη τη συμμετοχή του. Δεν θα εκπλαγώ, όμως, εάν δούμε αλλαγές και σε νομοθετικό επίπεδο την τελευταία στιγμή, όπως είχε γίνει το 2023, μόνο που αυτή τη φορά οι αλλαγές θα είναι προς την αντίθετη κατεύθυνση, δηλαδή της διευκόλυνσης του Κασιδιάρη να κατέβει στις εκλογές». Ο κ. Τσιλιώτης, κι εδώ είναι η πιο ηχηρή είδηση, όχι μόνο δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να δοθεί από κάπου «πράσινο φως» στον Κασιδιάρη να κατέβει στις εκλογές, αλλά το θεωρεί κιόλας και πιθανό σενάριο επειδή κάτι τέτοιο δεν θα ενοχλούσε ιδιαίτερα το κυβερνών κόμμα.
Εσπευσε, πάντως, να διευκρινίσει: «Εκτίμηση είναι αυτή. Δεν έχω πληροφόρηση ότι κάτι τέτοιο δρομολογείται. Λέω μόνο ότι δεν θα με εξέπληττε μια τέτοια εξέλιξη, δηλαδή να βρεθεί στο παρά πέντε των εκλογών νομοθετικό παραθυράκι για να συμμετάσχει ο Κασιδιάρης στις εκλογές…».
–Εάν τελικά υπάρξει κόμμα με συμμετοχή Κασιδιάρη, από πού θεωρείτε ότι θα αντλήσει τις περισσότερες ψήφους; Ποια κόμματα θα διεμβολίσει πιο πολύ;
«Καταρχάς από τη δεξαμενή των Σπαρτιατών. Επίσης από ένα μέρος δυσαρεστημένων ψηφοφόρων που έφυγαν από τη Νέα Δημοκρατία μεταξύ των εθνικών εκλογών του 2023 και των ευρωεκλογών, καθώς και από τα κόμματα του κ. Βελόπουλου και της κ. Λατινοπούλου. Ειδικά της κ. Λατινοπούλου».
Κατά την εκτίμησή του, πάντως, η σημερινή εκλογική βάση της Νέας Δημοκρατίας δεν είναι εκείνη που θα δεχόταν το ισχυρότερο πλήγμα.
«Δεν νομίζω ότι έχει να χάσει η Νέα Δημοκρατία από την κάθοδο Κασιδιάρη. Τουναντίον, θα χάσουν άλλα κόμματα δεξιότερα της Νέας Δημοκρατίας, μεταξύ των οποίων θεωρώ ότι βρίσκεται και το υπό σύσταση κόμμα Σαμαρά».
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
