Ο Τίντο Μπρας και η τέχνη του να κρυφοκοιτάς
Η Στεφανία Σαντρέλι ανοίγει ένα συρτάρι, οι ναζί βάζουν μικρόφωνα στα δωμάτια ενός πορνείου και ο εκδότης του Penthouse παίρνει τον «Καλιγούλα» στα χέρια του. Τρεις σκηνές από τη ζωή και το σινεμά του Ιταλού σκηνοθέτη που πέθανε στα 93 του

Στο «Κλειδί», ένας άντρας αφήνει επίτηδες στο πάτωμα του γραφείου του το κλειδί του συρταριού όπου φυλάει το ημερολόγιό του. Θέλει η γυναίκα του να το βρει, να διαβάσει τις σεξουαλικές του φαντασιώσεις και να πιστέψει πως έκανε κάτι που δεν έπρεπε. Η Στεφανία Σαντρέλι, στον ρόλο της Τερέζας, ανοίγει το συρτάρι. Ύστερα αρχίζει να γράφει το δικό της ημερολόγιο. Πολύ σύντομα κανείς τους δεν μπορεί να είναι βέβαιος αν ο άλλος εξομολογείται κάτι ή του στήνει παγίδα.
Ο Τίντο Μπρας, που πέθανε στη Ρώμη στις 4 Νοεμβρίου, σε ηλικία 93 ετών, ήξερε πόση δουλειά μπορεί να κάνει ένα κλειδί προτού βγει έστω κι ένα ρούχο. Στη διασκευή του μυθιστορήματος του Τζουνιτσίρο Τανιζάκι, το 1983, μετέφερε το ζευγάρι στη Βενετία του Μουσολίνι, λίγο πριν από τον πόλεμο. Έξω, ένα καθεστώς όριζε τι ήταν πρέπον. Μέσα, δυο άνθρωποι που δυσκολεύονταν να πουν τι θέλουν ο ένας από τον άλλον επινοούσαν έναν τρόπο να το γράφουν και να παριστάνουν ότι δεν το διάβασαν.
Το ημερολόγιο και το μικρόφωνο
Η ιταλική επιτροπή λογοκρισίας ενέκρινε «Το Κλειδί» για ενηλίκους αφού συμφωνήθηκε να κοπούν δύο σκηνές. Η ταινία είχε ήδη βγει στις αίθουσες όταν κατασχέθηκε προσωρινά με εντολή της αστυνομίας της Ρώμης. Το 1990, σύμφωνα με τον φάκελο της ιταλικής ταινιοθήκης, κατατέθηκε άλλη εκδοχή: είχαν αφαιρεθεί συνολικά 415 μέτρα φιλμ και το όριο ηλικίας έπεσε από τα 18 στα 14. Το παράδοξο είναι ότι το πιο άσεμνο παιχνίδι της ταινίας χωράει ολόκληρο στις σελίδες δύο τετραδίων.
Επτά χρόνια νωρίτερα, στο «Salon Kitty», το παιχνίδι είχε στηθεί από τα SS. Η Ίνγκριντ Τούλιν διευθύνει έναν οίκο ανοχής στο Βερολίνο. Οι ναζί κρύβουν μικρόφωνα στα δωμάτια και οι γυναίκες καλούνται να κάνουν τους πελάτες να μιλήσουν. Η δουλειά συνεχίζεται μετά το κρεβάτι, με αναφορές για όσα ειπώθηκαν εκεί. Μια φράση που σε άλλη περίσταση θα ξεχνιόταν μέχρι το πρωί μπορεί τώρα να καταστρέψει εκείνον που την είπε.
Ο Μπρας κάνει τον θεατή να απολαμβάνει το προνόμιο του υποκλοπέα, ακόμη κι όταν του δείχνει πόσο βρόμικη είναι η δουλειά του. Στο «Κλειδί», η Τερέζα της Σαντρέλι μπορεί να γράψει τη δική της εκδοχή της ιστορίας και να αφήσει τον άντρα της να βασανίζεται με όσα του αποκαλύπτει. Το κάδρο, όμως, παραμένει του Μπρας, που συχνά κοιτάζει τις γυναίκες του με την επιμονή των αντρών τους. Αυτή η αντίφαση είναι πιο ενδιαφέρουσα από τη φήμη του ως απελευθερωτή των ηθών.
Καρέ από το «Col cuore in gola» (1967), που προβλήθηκε αποκατεστημένο στη Βενετία το 2026
Ο «Καλιγούλας» που του πήραν από τα χέρια
Τα γυρίσματα του «Καλιγούλα» είχαν τελειώσει όταν ο Μπομπ Γκουτσιόνε, παραγωγός της ταινίας και ιδρυτής του Penthouse, επέστρεψε στο στούντιο της Ρώμης με τον συνεργάτη του Τζανκάρλο Λούι. Γύρισαν πρόσθετο υλικό, ανάμεσά του σκηνές μη προσομοιωμένου σεξ που μπήκαν στο φιλμ χωρίς τη συγκατάθεση του Μπρας. Ο σκηνοθέτης έχασε τον έλεγχο του μοντάζ και αποκήρυξε την ταινία. Στους τίτλους, ο άνθρωπος που είχε σκηνοθετήσει τον Μάλκολμ ΜακΝτάουελ και την Έλεν Μίρεν πιστωνόταν για τα κύρια γυρίσματα.
Ο Μπρας είχε γυρίσει τις δικές του οργιαστικές σκηνές. Η σύγκρουση με τον Γκουτσιόνε είχε να κάνει με το ποιος θα διάλεγε τι θα έμενε στην ταινία και δίπλα σε ποιο πλάνο θα το έβαζε. Ακόμη και το «Caligula: The Ultimate Cut» των Καννών, το 2023, ήταν νέο μοντάζ από το υλικό των γυρισμάτων, υπό την επίβλεψη του παραγωγού Τόμας Νέγκοβαν και χωρίς τη συμμετοχή του Μπρας. Η πιο διάσημη ταινία του εξακολουθούσε να αλλάζει χέρια.
Σκηνή από ίσως την πιο γνωστή ταινία του Τίντο Μπρας, Caligula the ultimate cut
Την 1η Σεπτεμβρίου, η Μόστρα της Βενετίας διάλεξε για την προφεστιβαλική της βραδιά ένα άλλο φιλμ, το αποκατεστημένο «Deadly Sweet» του 1967. Σ’ αυτό, ο Ζαν-Λουί Τρεντινιάν γνωρίζει την Έβα Όλιν μπροστά σ’ ένα πτώμα. Ο κομίστας Γκουίντο Κρέπαξ είχε σχεδιάσει για τον Μπρας τις σκηνές δράσης σε έγχρωμα καρέ, κι εκείνος τα χρησιμοποίησε για να οργανώσει τα πλάνα του. Στο μοντάζ, το Λονδίνο μπορούσε ξαφνικά να μοιάζει με σελίδα κόμικ που κάποιος ξεφυλλίζει με νεύρο. Ο Μπρας έκανε ο ίδιος αυτή τη δουλειά, όπως αργότερα στο «Κλειδί».
Στο «Κλειδί» η Τερέζα μπορεί να έχει κάθε λόγο να το κλείσει. Εμείς, που δεν έχουμε καμία δουλειά εκεί, περιμένουμε να γυρίσει σελίδα.
Διαβάστε επίσης: Το «Σαλό» που απαγόρευσαν επιστρέφει σε 4K
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News