Οι «ωραίοι τρελοί» ξαναγύρισαν στην Πάτρα μέσα από τις ιστορίες της πόλης ΦΩΤΟ
Το βιβλίο του Νίκου Ε. Πολίτη «Οι ωραίοι τρελοί της παλιάς Πάτρας» επέστρεψε στην πόλη που το γέννησε, όχι ως νοσταλγική αναδρομή, αλλά ως αφορμή για μια ζωντανή συζήτηση γύρω από τη μνήμη, την τρέλα, τον ντόρο και τους ανθρώπους που κάποτε έγιναν κομμάτι της καθημερινής μυθολογίας της Πάτρας.

Οι «ωραίοι τρελοί» του Νίκου Ε. Πολίτη γύρισαν για ένα βράδυ στην Πάτρα μέσα από λέξεις, εικόνες, θεατρικές μνήμες και προσωπικές αφηγήσεις. Στο Mosaic Hub, με αφορμή την επανέκδοση του βιβλίου «Οι ωραίοι τρελοί της παλιάς Πάτρας» από τις εκδόσεις «Το Δόντι», η παλιά πόλη ξανασυστήθηκε μέσα από τις μορφές που κάποτε κυκλοφορούσαν στους δρόμους της, προκαλούσαν γέλιο, σχόλια, φόβο, τρυφερότητα, αμηχανία ή περιέργεια και τελικά έμειναν στη συλλογική μνήμη.
Η βραδιά ξεκίνησε με την προβολή του βίντεο αφιερώματος «Νίκος Ε. Πολίτης. Μια κορυφαία μορφή του περιφερειακού Τύπου», δίνοντας το πρώτο νήμα για τον άνθρωπο πίσω από το βιβλίο: τον δημοσιογράφο και συγγραφέα που κατέγραψε την Πάτρα όχι μόνο μέσα από τα μεγάλα γεγονότα της, αλλά και μέσα από τις μικρές ιστορίες, τα πρόσωπα της γειτονιάς, τις φωνές της αγοράς και τις αφηγήσεις που περνούσαν από στόμα σε στόμα.
Στη συζήτηση που ακολούθησε συμμετείχαν ο ψυχίατρος Γιάννης Στρατούλιας και ο σκηνοθέτης Μίλτος Νίκας, ο οποίος είχε μεταφέρει το βιβλίο στη σκηνή μέσα από την παράσταση «100 χρόνια τρέλας». Τον συντονισμό είχε η δημοσιογράφος Αλεξάνδρα Παναγοπούλου.
Ο Γιάννης Στρατούλιας μίλησε για την «τρέλα» ως έννοια που αλλάζει από εποχή σε εποχή και από κοινωνία σε κοινωνία. Στάθηκε στον τρόπο με τον οποίο κάθε περίοδος ορίζει το «κανονικό» και το «παράξενο», αλλά και στο πώς η γλώσσα που χρησιμοποιούμε για την ψυχική ευαλωτότητα κουβαλά συχνά φόβο, αμηχανία, στίγμα ή μια εύκολη διάθεση να βάλει τους ανθρώπους σε κατηγορίες.
Η λέξη «τρελοί», που βρίσκεται στον τίτλο του βιβλίου, δεν αντιμετωπίστηκε ως μια απλή λαϊκή έκφραση μιας άλλης εποχής. Αντίθετα, έγινε το σημείο από όπου ξεκίνησε μια πιο δύσκολη κουβέντα: πώς κοιτούσε παλιά η πόλη αυτούς τους ανθρώπους, πώς τους ενσωμάτωνε ή τους σχολίαζε, και πώς τους κοιτάμε σήμερα, σε μια εποχή που διαθέτει περισσότερη γνώση αλλά όχι πάντα περισσότερη οικειότητα.
Από την πλευρά του, ο Μίλτος Νίκας αναφέρθηκε στο πώς το βιβλίο πέρασε στο σανίδι μέσα από την παράσταση «100 χρόνια τρέλας». Μίλησε για τις φιγούρες που έπρεπε να αποκτήσουν σώμα, φωνή και σκηνική παρουσία, χωρίς να χάσουν την ανθρώπινη αλήθεια τους. Γιατί οι ήρωες του Πολίτη μπορεί να κουβαλούν χιούμορ και υπερβολή, αλλά δεν είναι πρόσωπα φτιαγμένα απλώς για να γελάσει κανείς μαζί τους.
Διαβάστε επίσης: Πάτρα: Οι «ωραίοι τρελοί» του Νίκου Πολίτη επιστρέφουν στο Mosaic Hub
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη διαφορά ανάμεσα στην παλιά και τη σημερινή πόλη. Όπως ειπώθηκε, οι «τρελοί» της παλιάς Πάτρας ήταν ορατοί. Κυκλοφορούσαν στο Μαρκάτο, στις γειτονιές, στους δρόμους, στις πλατείες. Ήταν μέσα στην καθημερινότητα, μέσα στον ντόρο, μέσα στα πειράγματα και στις ιστορίες που μεγάλωναν όσο κυκλοφορούσαν.
Σήμερα, η ψυχική ευαλωτότητα συχνά περνά πιο αθόρυβα από δίπλα μας. Μπορεί να δούμε έναν άνθρωπο στον δρόμο, να σκεφτούμε πως «κάτι έχει» και να συνεχίσουμε τη διαδρομή μας. Η ορατότητα άλλαξε μορφή. Η πόλη δεν φτιάχνει πια με τον ίδιο τρόπο κοινές αφηγήσεις γύρω από τα πρόσωπα που ξεφεύγουν από το συνηθισμένο.
Ο Μίλτος Νίκας στάθηκε και στον ιδιαίτερο πατραϊκό ντόρο, αυτή την ικανότητα της πόλης να σχολιάζει, να μεγεθύνει, να πλάθει ιστορίες και να μετατρέπει πρόσωπα της καθημερινότητας σε μικρούς αστικούς μύθους. Το Μαρκάτο είχε κεντρική θέση σε αυτή την αφήγηση, ως τόπος συνάντησης, παρατήρησης, φημών, πειραγμάτων και μνήμης.
Μέσα από τη συζήτηση αναφέρθηκαν οι φιγούρες του βιβλίου, αλλά και το εύρος των περίπου εκατό χρόνων ζωής της Πάτρας που καλύπτει η καταγραφή του Νίκου Ε. Πολίτη. Πρόσωπα χωρίς θεσμικό ρόλο, χωρίς επίσημη δύναμη, χωρίς θέση στα μεγάλα χρονικά της πόλης, βρέθηκαν ξανά στο κέντρο μιας κουβέντας επειδή κάποτε υπήρξαν αδύνατον να περάσουν απαρατήρητα.
Στο τέλος της βραδιάς, ο Τζίμης Πολίτης, γιος του Νίκου Ε. Πολίτη, μίλησε για τον πατέρα του, μοιράζοντας με το κοινό ιστορίες για τον τρόπο που δούλευε και έγραφε τα βιβλία του. Αναφέρθηκε στη διαδικασία της έρευνας, στο πώς ένα βιβλίο οδηγούσε πολλές φορές στο επόμενο, στο πώς ένα στοιχείο, μια μαρτυρία ή ένα αρχειακό εύρημα άνοιγε έναν νέο δρόμο γραφής.
Η δική του παρέμβαση έδωσε στη βραδιά μια πιο προσωπική διάσταση. Ο Νίκος Πολίτης εμφανίστηκε όχι μόνο ως δημοσιογράφος και συγγραφέας, αλλά ως άνθρωπος που είχε σταθερή, επίμονη και βαθιά σχέση με την Πάτρα, με τα αρχεία της, με τις ιστορίες της και με τους ανθρώπους που άλλοι μπορεί να προσπερνούσαν.
Το κοινό συμμετείχε με ερωτήσεις, παρεμβάσεις και δικές του μνήμες, κρατώντας την κουβέντα ζωντανή. Κάποιοι ανακάλεσαν πρόσωπα της παλιάς πόλης, άλλοι μοιράστηκαν ιστορίες, άλλοι συμπλήρωσαν με τον δικό τους τρόπο την αίσθηση μιας Πάτρας που θυμόταν δυνατά, συχνά θορυβωδώς, πάντως με τρόπο βαθιά ανθρώπινο.
Η παρουσίαση του βιβλίου στο Mosaic Hub λειτούργησε τελικά σαν επιστροφή σε μια πόλη που υπάρχει ακόμη στις αφηγήσεις των ανθρώπων της. Όχι ως καρτ ποστάλ νοσταλγίας, αλλά ως υλικό μνήμης, με τις αντιφάσεις, τη σκληρότητα, το χιούμορ και την τρυφερότητά της.
Οι «ωραίοι τρελοί» του Νίκου Ε. Πολίτη ξαναγύρισαν για να μας θυμίσουν πως κάθε πόλη φαίνεται και από τον τρόπο που κοιτάζει εκείνους που δεν χωρούν εύκολα στα συνηθισμένα της μέτρα.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News