Όλιβερ Στόουν και Τόμι Λι Τζόουνς: Γεννήθηκαν την ίδια μέρα, κλείνουν τα 80 και τους ένωσε το «JFK»

Αλεξάνδρα Παναγοπούλου

Η ημερομηνία από μόνη της έχει κάτι παράξενο: 15 Σεπτεμβρίου 1946. Στη Νέα Υόρκη γεννιέται ο Όλιβερ Στόουν. Την ίδια ημέρα, περίπου 2.500 χιλιόμετρα μακριά, στο Σαν Σάμπα του Τέξας, γεννιέται ο Τόμι Λι Τζόουνς.

Ογδόντα χρόνια αργότερα, ο πρώτος έχει πίσω του μια καριέρα δεμένη όσο λίγες με την πολιτική, τον πόλεμο και τις πιο σκοτεινές σελίδες της σύγχρονης αμερικανικής ιστορίας. Ο δεύτερος έγινε ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά πρόσωπα του Χόλιγουντ, κατορθώνοντας να περάσει από το αστυνομικό θρίλερ και την κωμωδία μέχρι το γουέστερν και τους αδελφούς Κοέν χωρίς να χάσει ποτέ εκείνη τη χαρακτηριστική, αυστηρή παρουσία του.

Οι δρόμοι τους δεν ήταν προορισμένοι να συναντηθούν. Κι όμως, όταν συνέβη, ήταν σε μια από τις πιο συζητημένες ταινίες της δεκαετίας του ’90.

Από το Βιετνάμ στο σινεμά

Για τον Όλιβερ Στόουν, το Βιετνάμ δεν υπήρξε κινηματογραφικό θέμα που ανακάλυψε αργότερα. Ήταν προσωπική εμπειρία.

Κατατάχθηκε στον αμερικανικό στρατό τον Απρίλιο του 1967, ζήτησε να υπηρετήσει σε μάχιμη μονάδα και έφτασε στο Νότιο Βιετνάμ στις 16 Σεπτεμβρίου της ίδιας χρονιάς, μία ημέρα μετά τα 21α γενέθλιά του. Τραυματίστηκε δύο φορές και τιμήθηκε, μεταξύ άλλων, με Bronze Star. Μετά την επιστροφή του στις ΗΠΑ σπούδασε κινηματογράφο στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, όπου είχε καθηγητή τον Μάρτιν Σκορσέζε.

Η εμπειρία του πολέμου πέρασε αργότερα απευθείας στο έργο του. Το Platoon, το Born on the Fourth of July και το Heaven & Earth σχημάτισαν μια άτυπη τριλογία γύρω από το Βιετνάμ, ενώ το ενδιαφέρον του για την αμερικανική πολιτική ιστορία θα εμφανιζόταν ξανά και ξανά, από το JFK και το Nixon μέχρι τον Snowden.

Πριν ακόμη καθιερωθεί ως σκηνοθέτης, είχε κερδίσει το πρώτο του Όσκαρ για το σενάριο του Midnight Express. Ακολούθησαν τα Όσκαρ σκηνοθεσίας για το Platoon και το Born on the Fourth of July.

Ο Τεξανός του Χάρβαρντ

Η διαδρομή του Τόμι Λι Τζόουνς ξεκίνησε εντελώς διαφορετικά.

Με υποτροφία έφτασε από το Τέξας στο Χάρβαρντ, όπου σπούδασε αγγλική λογοτεχνία, έπαιξε στην πανεπιστημιακή ομάδα αμερικανικού ποδοσφαίρου και ασχολήθηκε ήδη με το θέατρο. Ανάμεσα στους στενούς φίλους του εκεί βρισκόταν και ο μελλοντικός αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Αλ Γκορ, με τον οποίο έζησε τα φοιτητικά χρόνια στο Dunster House.

Μετά την αποφοίτησή του το 1969 ακολούθησε το θέατρο στη Νέα Υόρκη και σταδιακά τον κινηματογράφο. Για χρόνια δούλευε σταθερά χωρίς να είναι ακόμη το μεγάλο όνομα που γνωρίζουμε σήμερα. Η αλλαγή ήρθε στις αρχές της δεκαετίας του ’90 – και ο Όλιβερ Στόουν είχε ρόλο σε αυτή.

Το «JFK» τους έφερε μαζί

Το 1991 ο Στόουν γύρισε το «JFK», με επίκεντρο την έρευνα του εισαγγελέα της Νέας Ορλεάνης Τζιμ Γκάρισον γύρω από τη δολοφονία του Τζον Φ. Κένεντι.

Ο Τόμι Λι Τζόουνς ανέλαβε τον ρόλο του Κλέι Σο. Η ταινία βρέθηκε στο κέντρο μιας μεγάλης δημόσιας συζήτησης για το πού τελειώνει η ιστορική έρευνα και πού αρχίζει η κινηματογραφική ερμηνεία, αλλά στα Όσκαρ η παρουσία της ήταν αδιαμφισβήτητη: οκτώ υποψηφιότητες και δύο βραβεία.

Ανάμεσα στις υποψηφιότητες ήταν ο Στόουν για σκηνοθεσία και σενάριο, η ίδια η ταινία για Καλύτερη Ταινία και ο Τόμι Λι Τζόουνς για Β΄ Ανδρικό Ρόλο.

Δεν κέρδισε τότε ο Τζόουνς. Δύο χρόνια αργότερα, όμως, θα ερχόταν ο ρόλος που τον έκανε οριστικά σταρ.

Ως ο ομοσπονδιακός αστυνόμος Σάμιουελ Τζέραρντ στο «The Fugitive», απέναντι στον Χάρισον Φορντ, κέρδισε το Όσκαρ Β΄ Ανδρικού Ρόλου το 1994. Η ταινία είχε συνολικά επτά υποψηφιότητες και η δική του ήταν η μοναδική της νίκη.

Ο Τόμι Λι Τζόουνς ως Κλέι Σο στο «JFK»

Και μετά ήρθε το «Natural Born Killers»

Η συνεργασία Στόουν και Τζόουνς δεν έμεινε στο JFK.

Το 1994 ξαναβρέθηκαν στο «Natural Born Killers», αυτή τη φορά σε ένα εντελώς διαφορετικό κινηματογραφικό περιβάλλον. Ο Στόουν σκηνοθετούσε μια επιθετική σάτιρα πάνω στη βία, στη διασημότητα και στον τρόπο με τον οποίο τα μέσα ενημέρωσης μπορούν να μετατρέψουν ακόμη και εγκληματίες σε θέαμα.

Ο Τζόουνς υποδύθηκε τον διευθυντή φυλακής Ντουάιτ ΜακΚλάσκι, σε έναν εξωστρεφή, σχεδόν καρτουνίστικο ρόλο, πολύ μακριά από την ελεγχόμενη παρουσία με την οποία είχε ήδη αρχίσει να ταυτίζεται. Το American Film Institute καταγράφει τον Στόουν στη σκηνοθεσία και τον Τζόουνς στο καστ μαζί με τους Γούντι Χάρελσον, Τζουλιέτ Λιούις και Ρόμπερτ Ντάουνι Τζούνιορ.

Ήταν η δεύτερη και τελευταία μέχρι σήμερα κινηματογραφική τους συνεργασία.

Δύο διαφορετικές εκδοχές του αμερικανικού σινεμά

Οι καριέρες τους συνέχισαν από εκεί και πέρα σε διαφορετικές κατευθύνσεις.

Ο Στόουν παρέμεινε ένας σκηνοθέτης που σχεδόν πάντα αναζητούσε τη σύγκρουση – άλλοτε μέσα από την πολιτική, άλλοτε μέσα από τον πόλεμο και άλλοτε μέσα από πραγματικά πρόσωπα που δίχασαν. Ο Τζόουνς έγινε, αντίθετα, από εκείνους τους ηθοποιούς που μπορούσαν να υπηρετήσουν εντελώς διαφορετικούς κόσμους: από το Men in Black μέχρι το No Country for Old Men και από το Lincoln μέχρι τις δικές του σκηνοθετικές δουλειές.

Το κοινό τους γενέθλιο δεν χρειάζεται να αποκτήσει μεγαλύτερο συμβολισμό απ’ όσο έχει. Είναι όμως μια σπάνια αφορμή να δει κανείς δίπλα δίπλα δύο πολύ διαφορετικές διαδρομές του αμερικανικού κινηματογράφου.

Ογδόντα χρόνια μετά τη γέννησή τους, αυτό που τις ενώνει δεν είναι μόνο η 15η Σεπτεμβρίου 1946. Είναι και δύο ταινίες, σε μια περίοδο κατά την οποία και οι δύο βρίσκονταν σε ένα από τα καθοριστικότερα σημεία της καριέρας τους. 

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News